Politica 89.8
«Ανοικτές» τις πόρτες των τραπεζών θα βρουν όσοι δανειολήπτες αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην αποπληρωμή των δανείων τους καθώς η εκτίναξη των επιτοκίων τα προηγούμενα χρόνια μετέτρεψε για χιλιάδες νοικοκυριά το στεγαστικό ή το καταναλωτικό δάνειο σε μόνιμη πηγή άγχους.
Οι μηνιαίες δόσεις αυξήθηκαν απότομα, την ώρα που το εισόδημα «ροκανιζόταν» από την ακρίβεια σε τρόφιμα, ενέργεια και ενοίκια. Ακόμη και σήμερα, που τα επιτόκια έχουν αρχίσει να υποχωρούν, πολλοί δανειολήπτες νιώθουν παγιδευμένοι, χωρίς περιθώρια ανάσας.
Στην πράξη, όμως, από τις τράπεζες τονίζουν ότι υπάρχουν λύσεις. «Δεν είναι όλες ιδανικές, ούτε ταιριάζουν σε όλους, αλλά μπορούν να κάνουν τη διαφορά αν εξεταστούν έγκαιρα και με σωστό τρόπο» τονίζει με νόημα υψηλόβαθμη τραπεζική πηγή που τονίζει με νόημα ότι «οι τράπεζες διαπραγματεύονται περισσότερο από όσο πιστεύουν οι δανειολήπτες».
Πως μπορεί να μειωθεί η δόση
Η πιο συνηθισμένη επιλογή είναι η επιμήκυνση της διάρκειας του δανείου. Δηλαδή, το υπόλοιπο «απλώνεται» σε περισσότερα χρόνια και η μηνιαία δόση μειώνεται. Πρόκειται για λύση άμεσης ανακούφισης, ειδικά όταν ο οικογενειακός προϋπολογισμός δεν βγαίνει. Έχει όμως τίμημα: όσο μεγαλώνει η διάρκεια, τόσο αυξάνεται το συνολικό ποσό των τόκων που θα πληρωθούν. Με απλά λόγια, πληρώνεις λιγότερα κάθε μήνα, αλλά περισσότερα στο τέλος.
Μια δεύτερη κρίσιμη επιλογή αφορά το είδος του επιτοκίου. Όσοι έχουν κυμαινόμενο επιτόκιο είδαν πρώτοι τις δόσεις τους να «φουσκώνουν» με τις αλλεπάλληλες αυξήσεις. Η μετατροπή σε σταθερό επιτόκιο μπορεί να προσφέρει σιγουριά και σταθερότητα, ώστε να ξέρεις τι πληρώνεις κάθε μήνα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, η δόση μπορεί να μειωθεί. Αντίστροφα, όσοι έχουν παλαιά σταθερά επιτόκια σε υψηλά επίπεδα, αξίζει να εξετάσουν αν σήμερα συμφέρει η μετάβαση σε κυμαινόμενο.
Ιδιαίτερα αποτελεσματικό εργαλείο είναι η μερική πρόωρη αποπληρωμή. Αν υπάρχει κάποιο κομπόδεμα ή έκτακτο εισόδημα (π.χ. μπόνους, κληρονομιά, πώληση περιουσιακού στοιχείου), η καταβολή ενός ποσού μπορεί να μειώσει σημαντικά το βάρος του δανείου. Ο δανειολήπτης μπορεί να επιλέξει είτε χαμηλότερη δόση είτε λιγότερα χρόνια αποπληρωμής. Η μείωση της διάρκειας συμφέρει περισσότερο μακροπρόθεσμα, αλλά η μείωση της δόσης είναι αυτή που δίνει άμεση «ανάσα».
Σημαντικό είναι να γνωρίζουν οι δανειολήπτες ότι οι ρυθμίσεις δεν αφορούν μόνο όσους έχουν καθυστερήσεις. Πολλές τράπεζες εξετάζουν προληπτικές ρυθμίσεις, όταν αποδεικνύεται μείωση εισοδήματος ή αυξημένο κόστος ζωής. Περίοδος χάριτος, χαμηλότερη δόση ή προσωρινή πληρωμή μόνο τόκων είναι επιλογές που μπορούν να συζητηθούν πριν το δάνειο γίνει πρόβλημα.
Υπάρχει, τέλος, και η λύση της αναχρηματοδότησης, δηλαδή της μεταφοράς του δανείου σε άλλη τράπεζα. Μπορεί να προσφέρει καλύτερους όρους, αλλά έχει και έξοδα. Γι’ αυτό συμφέρει μόνο όταν το όφελος είναι ουσιαστικό και όχι οριακό.
Από τις τράπεζες προτρέπουν τους δανειολήπτες να έρχονται κατ’ αρχήν σε επικοινωνία μαζί τους, και στη συνέχεια να ζητάνε γραπτές προσφορές για τις δυνατότητες μείωσης της δόσης του δανείου τους, καθώς όπως τονίζουν «πολύ συχνά υπάρχουν περισσότερα περιθώρια απ’ όσα φαίνονται με την πρώτη ματιά».
