Politica 89.8
Εξωδικαστικός: Οι 3 αλλαγές που φέρνουν μεγαλύτερα «κουρέματα» και σώζουν την πρώτη κατοικία
Από τον Σεπτέμβριο ανοίγει η πλατφόρμα για οφειλές από 5.000 ευρώ, δίνεται δυνατότητα διάσωσης της κύριας κατοικίας με ρευστοποίηση άλλων ακινήτων και νέα ευκαιρία σε χιλιάδες οφειλέτες που έχασαν την προηγούμενη ρύθμιση.
Σημαντικές αλλαγές στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών φέρνει το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με στόχο να διευρύνει τον αριθμό των δικαιούχων και να δώσει νέες δυνατότητες προστασίας της πρώτης κατοικίας. Οι νέες ρυθμίσεις, που αναμένεται να τεθούν σε εφαρμογή από τον Σεπτέμβριο μετά την αναβάθμιση της ηλεκτρονικής πλατφόρμας, ανοίγουν τον δρόμο για περισσότερες ρυθμίσεις, μεγαλύτερα «κουρέματα» και χαμηλότερες δόσεις.
Οι παρεμβάσεις αφορούν κυρίως τρεις κατηγορίες οφειλετών: όσους έχουν μικρά χρέη, όσους διαθέτουν περισσότερα από ένα ακίνητα και επιθυμούν να διασώσουν την κύρια κατοικία τους, αλλά και όσους έχασαν παλαιότερη ρύθμιση του εξωδικαστικού.
Ποιοι με μικρά χρέη μπαίνουν για πρώτη φορά
Η πρώτη αλλαγή αφορά τους οφειλέτες με βασικές οφειλές από 5.000 έως 10.000 ευρώ προς την ΑΑΔΕ και το ΚΕΑΟ. Μέχρι σήμερα οι συγκεκριμένοι οφειλέτες αποκλείονταν από τον εξωδικαστικό μηχανισμό, καθώς το ελάχιστο όριο οφειλής ήταν οι 10.000 ευρώ.
Με τη νέα ρύθμιση, έως και ένα εκατομμύριο οφειλέτες αποκτούν για πρώτη φορά πρόσβαση στη διαδικασία, με δυνατότητα πολυετών δόσεων και ευνοϊκών όρων αποπληρωμής.
Πώς θα προστατεύεται η πρώτη κατοικία
Η δεύτερη και σημαντικότερη αλλαγή αφορά την προστασία της κύριας κατοικίας. Για πρώτη φορά ο οφειλέτης που διαθέτει περισσότερα από ένα ακίνητα θα μπορεί να επιλέγει ποια περιουσιακά στοιχεία θα αξιοποιηθούν για την αποπληρωμή των χρεών του και ποια θα εξαιρεθούν από τη διαδικασία.
Στην πράξη, ο οφειλέτης θα μπορεί να ζητά τη διάσωση της κύριας κατοικίας του και να προτείνει τη ρευστοποίηση άλλων ακινήτων, όπως οικοπέδων, αγροτεμαχίων ή εξοχικών κατοικιών, ώστε να μειωθεί το χρέος του.
Μέχρι σήμερα ο αλγόριθμος του εξωδικαστικού αξιολογούσε το σύνολο της περιουσίας ως ενιαίο πακέτο, γεγονός που σε πολλές περιπτώσεις οδηγούσε σε απώλεια όλων των ακινήτων.
Δύο προτάσεις ρύθμισης αντί για μία
Μετά την αναβάθμιση της πλατφόρμας, κάθε οφειλέτης θα λαμβάνει δύο εναλλακτικές προτάσεις ρύθμισης.
Η πρώτη θα βασίζεται στο σύνολο της περιουσίας του, όπως ισχύει σήμερα.
Η δεύτερη θα υπολογίζεται με βάση το νέο μοντέλο προστασίας της κύριας κατοικίας και της επιλεκτικής ρευστοποίησης άλλων ακινήτων.
Ο οφειλέτης θα μπορεί να συγκρίνει τα δύο σενάρια και να επιλέγει εκείνο που τον εξυπηρετεί περισσότερο.
Μεγαλύτερο «κούρεμα» και μικρότερη δόση
Η τρίτη αλλαγή συνδέεται άμεσα με την προστασία της κύριας κατοικίας. Εφόσον ο οφειλέτης επιλέξει να διασώσει το σπίτι του και να διαθέσει άλλα ακίνητα για τη μείωση της οφειλής, ο αλγόριθμος θα μπορεί να υπολογίζει μεγαλύτερο «κούρεμα» του χρέους και χαμηλότερη μηνιαία δόση.
Για παράδειγμα, οφειλέτης με χρέος 150.000 ευρώ και ακίνητη περιουσία συνολικής αξίας 200.000 ευρώ θα μπορούσε σήμερα να κινδυνεύσει να χάσει το σύνολο της περιουσίας του.
Με το νέο σύστημα, εάν διαθέτει κύρια κατοικία αξίας 100.000 ευρώ και δύο οικόπεδα αξίας 50.000 ευρώ το καθένα, θα μπορεί να επιλέξει να ρευστοποιηθούν μόνο τα οικόπεδα, μειώνοντας το χρέος του στα 50.000 ευρώ και διατηρώντας το σπίτι του.
Το υπόλοιπο ποσό θα μπορεί να εξοφληθεί σε έως 420 δόσεις, δηλαδή σε ορίζοντα έως και 35 ετών, ανάλογα με το εισόδημα και την οικονομική δυνατότητα του οφειλέτη.
Δεύτερη ευκαιρία για όσους έχασαν τη ρύθμιση
Κερδισμένοι από τις αλλαγές θα είναι και χιλιάδες οφειλέτες που είχαν ενταχθεί στο παρελθόν στον εξωδικαστικό μηχανισμό αλλά έχασαν τη ρύθμιση επειδή δεν κατάφεραν να πληρώσουν τρεις ή περισσότερες δόσεις.
Η νέα διάταξη προβλέπει μεταβατική περίοδο έξι μηνών, από τον Σεπτέμβριο του 2026 έως τον Μάρτιο του 2027, κατά την οποία θα μπορούν να υποβάλουν νέα αίτηση.
Υπολογίζεται ότι τουλάχιστον 7.000 οφειλέτες θα έχουν τη δυνατότητα να επανενταχθούν στον μηχανισμό και να αξιοποιήσουν τα νέα ευνοϊκότερα σενάρια ρύθμισης.
Τι κερδίζουν οι οφειλέτες
Οι νέες παρεμβάσεις στον εξωδικαστικό μηχανισμό αναμένεται να δώσουν λύσεις σε χιλιάδες νοικοκυριά και επαγγελματίες που μέχρι σήμερα έμεναν εκτός ρυθμίσεων. Τα βασικά οφέλη είναι:
Ένταξη οφειλών από 5.000 ευρώ.
Προστασία της πρώτης κατοικίας.
Δυνατότητα επιλογής των ακινήτων που θα ρευστοποιηθούν.
Μεγαλύτερα «κουρέματα» οφειλών.
Χαμηλότερες μηνιαίες δόσεις.
Έως 420 δόσεις αποπληρωμής.
Δεύτερη ευκαιρία για όσους έχασαν παλαιότερη ρύθμιση.
Με τις νέες ρυθμίσεις, το οικονομικό επιτελείο επιδιώκει να αυξήσει σημαντικά τις επιτυχημένες ρυθμίσεις χρεών και να δώσει μια νέα ευκαιρία σε χιλιάδες οφειλέτες να προστατεύσουν την περιουσία τους και να επανέλθουν σε τροχιά οικονομικής κανονικότητας.
