Πώς μία… χήνα προκάλεσε διαμάχη μεταξύ Νορβηγίας και Σουηδίας

Η τελευταία πηγή έντασης μεταξύ Σουηδίας και Νορβηγίας έχει ρωσική καταγωγή, και καταδιώκεται από μια ομάδα σκοπευτών. Είναι μία… χήνα.
Οι Σουηδοί περιβαλλοντολόγοι εξέφρασαν την οργή τους μετά την απόφαση των νορβηγικών αρχών να επικηρύξουν μια απειλούμενη με εξαφάνιση χήνα που είχε παραστρατήσει βόρεια των συνόρων από τη Σουηδία.
Στο επίκεντρο της διαμάχης βρίσκονται οι προσπάθειες της Σουηδίας να αναζωογονήσει έναν απειλούμενο με εξαφάνιση πληθυσμό πουλιών της Αρκτικής, ο οποίος, σύμφωνα με τις νορβηγικές αρχές, καταπατά την επικράτειά τους και διαδίδει επικίνδυνες και ανεπιθύμητες συνήθειες στις δικές τους χήνες.
Γιατί τόση ανησυχία
Το είδος, που έχει έντονα πορτοκαλί πόδια και φτάνει σε μέτριο μήκος περίπου 63 εκατοστά, ήταν κάποτε κοινό σε περιοχές αναπαραγωγής γύρω από τον Αρκτικό Κύκλο, από τη δυτική ακτή της Νορβηγίας μέχρι το Βερίγγειο Πορθμό. Το χειμώνα πετάει νότια σε πιο εύκρατα κλίματα, συμπεριλαμβανομένης της Βρετανίας.
Στη δεκαετία του 1940, μια σπάνια παρατήρηση του πουλιού στον ποταμό Severn οδήγησε τον διακεκριμένο Βρετανό ορνιθολόγο Πίτερ Σκοτ να ιδρύσει το Wildfowl and Wetlands Trust και το καταφύγιο Slimbridge στο Gloucestershire. Τα τελευταία δύο χρόνια, οι χήνες έχουν παρατηρηθεί και στο Norfolk.
Τις τελευταίες δεκαετίες, οι πληθυσμοί των χηνών στη βόρεια Σουηδία έχουν επηρεαστεί από την κλιματική αλλαγή, την εκβιομηχάνιση της γεωργίας και την άφιξη εισβολέων αρπακτικών, όπως το βιζόν. Σήμερα εκτιμάται ότι υπάρχουν μόλις 150 χήνες στην περιοχή, αναφέρει δημοσίευμα των Times.
Οι Σουηδοί περιβαλλοντολόγοι έχουν προσπαθήσει να αναζωογονήσουν τον πληθυσμό φέρνοντας χήνες που αιχμαλωτίστηκαν στη Ρωσία. Αυτές χρησιμοποιούνται για την αναπαραγωγή χηνών σε αιχμαλωσία, οι οποίες στη συνέχεια απελευθερώνονται. Η Σάρα Νόρντλιντερ, υπεύθυνη του προγράμματος για τις χήνες στη Σουηδική Ένωση για το Κυνήγι και τη Διαχείριση της Άγριας Ζωής (SAHWM), δήλωσε ότι το πρόγραμμα έσωσε τον πληθυσμό από την τοπική εξαφάνιση.
Όμως… η Νορβηγία αντιτίθεται
Στην άλλη πλευρά των συνόρων, στη Νορβηγία, όμως, επικρατεί αναστάτωση, επειδή οι νορβηγικές και οι σουηδικές χηνές έχουν διαφορετικές «διαδρομές» μετανάστευσης το χειμώνα. Τα νορβηγικά πουλιά είναι συνηθισμένα να κάνουν ένα μακρύ και επικίνδυνο ταξίδι προς την Ελλάδα, αλλά τα σουηδικά πουλιά μεταναστεύουν προς τη Γερμανία και τις Κάτω Χώρες.
«Τα πουλιά θα χάσουν την αρχική τους προσαρμογή στις φυσικές συνθήκες».
Η Νορβηγική Υπηρεσία Περιβάλλοντος ανησυχεί για το τι θα συμβεί όταν οι σουηδικές χήνες περάσουν τα σύνορα και αναμειχθούν με τις νορβηγικές. Η υπηρεσία υποστηρίζει ότι αν οι άγριες νορβηγικές χήνες αρχίσουν να ακολουθούν τις συμπεριφορές των σουηδικών πουλιών που έχουν εκτραφεί σε αιχμαλωσία, ενδέχεται να επιχειρήσουν επικίνδυνες, άγνωστες μεταναστεύσεις και να χάσουν μεγάλο αριθμό τους στη διαδικασία.
«Είναι πολύ ανησυχητικό το ενδεχόμενο να συμβεί ανάμειξη μεταξύ των άγριων και των ημι-οικόσιτων πληθυσμών», δήλωσε ο Τζο Άντερς Αουράν, σύμβουλος της υπηρεσίας. «Τα πουλιά θα χάσουν την αρχική τους προσαρμογή στις φυσικές συνθήκες. Το αποτέλεσμα θα είναι μειωμένη επιβίωση και αναπαραγωγή και απώλεια της αρχικής διαδρομής μετανάστευσης».
Η εντολή θανάτωσης για τη χήνα από τη Σουηδία
Αυτό οδήγησε τους Νορβηγούς να λάβουν δραστικά μέτρα. Τον Μάιο εκδόθηκε εντολή θανάτωσης για μια σουηδική χήνα που είχε εισέλθει στη Νορβηγία.
Σύμφωνα με τους Times, μέχρι στιγμής, ο εισβολέας έχει γλιτώσει τον θάνατο και την περασμένη εβδομάδα εντοπίστηκε σώα και αβλαβής στη βόρεια Νορβηγία. Πιστεύεται ότι έχει βρει νορβηγίδα σύντροφο.
«Αυτή η ανησυχία είναι ιδιαίτερα αβάσιμη».
Η απόπειρα δολοφονίας δεν είναι πρωτόγνωρη. Η SAHWM ανέφερε ότι η Νορβηγία σκότωσε τρεις σουηδικές χήνες σε παρόμοιες συνθήκες μεταξύ 2012 και 2015, αν και οι Νορβηγοί επέμειναν ότι ήταν μόνο μία.
Η Νόρντλιντερ δήλωσε ότι η δικαιολογία της Νορβηγίας ήταν παράλογη. «Δεν υπάρχουν επί του παρόντος επιστημονικά στοιχεία που να υποστηρίζουν τον ισχυρισμό ότι αυτό αποτελεί κίνδυνο», τόνισε. «Αυτή η ανησυχία είναι ιδιαίτερα αβάσιμη, δεδομένου ότι η εν λόγω χήνα είναι αρσενική που έχει ήδη ενσωματωθεί στον νορβηγικό πληθυσμό και αναμένεται να ακολουθήσει τη σύντροφό του στους καθιερωμένους τόπους μετανάστευσής της».