Σε ιστορικό χαμηλό η πειρατεία στα εμπορικά πλοία: Μειώθηκαν κατά 56% οι επιθέσεις παγκοσμίως

Στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων 34 ετών έχουν υποχωρήσει οι πειρατικές επιθέσεις και οι ένοπλες ληστείες σε εμπορικά πλοία σε ολόκληρο τον κόσμο, με τα περιστατικά να παρουσιάζουν εντυπωσιακή μείωση κατά 56% μέσα στο πρώτο εννεάμηνο του 2026. Η εικόνα που διαμορφώνεται για τη διεθνή ναυτιλία είναι σαφώς βελτιωμένη σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, αν και η αύξηση των ναυτικών που πέφτουν θύματα βίας και η επανεμφάνιση οργανωμένων πειρατικών ομάδων στα ανοικτά της Σομαλίας εξακολουθούν να προκαλούν ανησυχία.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποίησε το Διεθνές Ναυτιλιακό Γραφείο (International Maritime Bureau – IMB), το οποίο αποτελεί εξειδικευμένο οργανισμό του Διεθνούς Εμπορικού Επιμελητηρίου, από τον Ιανουάριο έως και τον Σεπτέμβριο του 2026 καταγράφηκαν συνολικά 51 επιθέσεις εναντίον πλοίων, έναντι 116 την αντίστοιχη περίοδο του 2025.
Πρόκειται για τον μικρότερο αριθμό περιστατικών που έχει καταγραφεί για το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα από το 1992, εξέλιξη που αποτυπώνει τη σημαντική βελτίωση των συνθηκών ασφαλείας στις θαλάσσιες εμπορικές διαδρομές.
Από τα περιστατικά που σημειώθηκαν φέτος, στα 36 οι δράστες κατάφεραν να ανέβουν στα πλοία, σε οκτώ περιπτώσεις κατέλαβαν πλήρως τον έλεγχό τους, τέσσερα πλοία δέχθηκαν πυρά, ενώ καταγράφηκαν και τρεις αποτυχημένες απόπειρες επιβίβασης. Εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι στο 86% των επιθέσεων οι ένοπλοι πέτυχαν να εισέλθουν στα πλοία, ανεξάρτητα από το εάν αυτά βρίσκονταν αγκυροβολημένα ή ταξίδευαν. Οι περισσότερες επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν τη νύχτα, όταν η περιορισμένη ορατότητα διευκολύνει τις κινήσεις των δραστών.
Στο στόχαστρο των πειρατών βρέθηκαν κυρίως πλοία μεταφοράς χύδην φορτίου, όπως σιτηρών και μεταλλευμάτων, με 20 καταγεγραμμένες επιθέσεις. Ακολουθούν τα δεξαμενόπλοια, που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά πετρελαίου και άλλων υγρών φορτίων, με 11 περιστατικά, τα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων με δέκα, καθώς και άλλοι τύποι εμπορικών πλοίων με επίσης δέκα επιθέσεις.
Λιγότερες επιθέσεις, αλλά περισσότεροι ναυτικοί θύματα βίας
Παρά τη θεαματική μείωση της πειρατείας, τα στοιχεία για την ασφάλεια των πληρωμάτων παρουσιάζουν μια διαφορετική εικόνα. Συνολικά 105 ναυτικοί βρέθηκαν αντιμέτωποι με περιστατικά βίας κατά το πρώτο εννεάμηνο του 2026, όταν την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι ο αριθμός τους ήταν 72. Η αύξηση αυτή καταγράφεται την ώρα που οι επιθέσεις στα εμπορικά πλοία έχουν περιοριστεί σε λιγότερες από τις μισές.
Από τους 105 ναυτικούς, οι 90 κρατήθηκαν όμηροι, έξι τραυματίστηκαν, πέντε έχασαν τη ζωή τους, τρεις δέχθηκαν απειλές και ένας υπέστη σωματική επίθεση. Παράλληλα, στο 53% των περιστατικών διαπιστώθηκε ότι οι δράστες έφεραν όπλα, στοιχείο που αποκαλύπτει ότι ο κίνδυνος για τα πληρώματα παραμένει σοβαρός, ακόμη και όταν οι επιθέσεις είναι αριθμητικά περιορισμένες.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά, επομένως, η τήρηση των μέτρων ασφαλείας από τις ναυτιλιακές εταιρείες και τα πληρώματα, κυρίως κατά τη διέλευση από περιοχές όπου εξακολουθούν να δρουν οργανωμένες εγκληματικές ομάδες.
Η Σομαλία παραμένει η μεγαλύτερη εστία ανησυχίας
Η σημαντικότερη εξαίρεση στη γενικότερη αποκλιμάκωση της πειρατείας εντοπίζεται στα ανοικτά της Σομαλίας, όπου τους τελευταίους μήνες παρατηρείται αναζωπύρωση της δραστηριότητας ενόπλων ομάδων. Μάλιστα, σύμφωνα με την έκθεση, και οι οκτώ καταλήψεις πλοίων που καταγράφηκαν παγκοσμίως κατά το πρώτο εννεάμηνο του 2026 πραγματοποιήθηκαν από Σομαλούς πειρατές.
Στις ίδιες ομάδες αποδίδεται και το 94% των περιπτώσεων ομηρίας ναυτικών σε διεθνές επίπεδο, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η συγκεκριμένη περιοχή εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους σοβαρότερους κινδύνους για τα πληρώματα εμπορικών πλοίων. Τα περισσότερα πλοία που καταλήφθηκαν έχουν πλέον απελευθερωθεί, ενώ τα πληρώματά τους αναφέρεται ότι είναι ασφαλή.
Ωστόσο, ιδιαίτερα σοβαρό ήταν το περιστατικό με το δεξαμενόπλοιο «Honour 25», με σημαία Παλάου, το οποίο καταλήφθηκε στις 21 Απριλίου 2026. Σύμφωνα με ανακοίνωση των αρχών του Πούντλαντ, της ημιαυτόνομης περιοχής στη βορειοανατολική Σομαλία, πέντε μέλη του πληρώματος σκοτώθηκαν και άλλα πέντε τραυματίστηκαν πριν από την απελευθέρωση του πλοίου.
Παρά την αναζωπύρωση των επιθέσεων στην περιοχή όμως, το Διεθνές Ναυτιλιακό Γραφείο διευκρινίζει ότι η σημερινή δραστηριότητα των Σομαλών πειρατών δεν έχει την έκταση που είχε αποκτήσει κατά την περίοδο 2008-2013.
Τότε οι ένοπλες ομάδες πραγματοποιούσαν επιδρομές ακόμη και σε μεγάλη απόσταση από τις ακτές, προκαλώντας σοβαρά προβλήματα στη διεθνή εμπορική ναυτιλία.
Θεαματική μείωση στα Στενά της Σιγκαπούρη
Αισθητά βελτιωμένη είναι η κατάσταση στα Στενά της Σιγκαπούρης, μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες οδούς του πλανήτη, μέσω της οποίας διακινούνται τεράστιες ποσότητες εμπορευμάτων μεταξύ Ασίας και υπόλοιπου κόσμου. Εκεί καταγράφηκαν μόλις 13 περιστατικά πειρατείας και ένοπλης ληστείας από τον Ιανουάριο έως τον Σεπτέμβριο του 2026, έναντι 73 την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους.
Η μείωση είναι ιδιαίτερα μεγάλη, χωρίς ωστόσο να έχουν εξαλειφθεί πλήρως οι κίνδυνοι. Στα περιστατικά που σημειώθηκαν φέτος, δύο ναυτικοί κρατήθηκαν όμηροι, άλλοι δύο δέχθηκαν απειλές και ένας τραυματίστηκε.
Αντίστοιχα περιορισμένη είναι η δραστηριότητα στον Κόλπο της Γουινέας, στη δυτική Αφρική, όπου καταγράφηκαν μόλις δύο περιστατικά κατά το πρώτο εννεάμηνο του έτους, χωρίς να σημειωθεί κανένα από τον Ιούλιο έως τον Σεπτέμβριο. Το Διεθνές Ναυτιλιακό Γραφείο αποδίδει τη βελτίωση στις συνεχιζόμενες προσπάθειες των παράκτιων κρατών για την αντιμετώπιση της πειρατείας και την ενίσχυση της ασφάλειας στη θάλασσα.
Ο διευθυντής του IMB, Μάικλ Χάουλετ (Michael Howlett), επισημαίνει ότι η κατακόρυφη μείωση των περιστατικών αποτελεί ενθαρρυντική εξέλιξη, τονίζοντας ωστόσο ότι η επανεμφάνιση των Σομαλών πειρατών υπενθυμίζει πως ο κίνδυνος δεν έχει εξαλειφθεί.
Όπως αναφέρει, η συστηματική εφαρμογή των διεθνών οδηγιών προστασίας των πλοίων έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματική στην αποτροπή των καταλήψεων, ακόμη και σε περιπτώσεις όπου οι ένοπλοι καταφέρνουν να επιβιβαστούν.
Για τον λόγο αυτό, θεωρεί απαραίτητη τη διαρκή επαγρύπνηση των πληρωμάτων, την άμεση αναφορά κάθε ύποπτου περιστατικού και τη συνέχιση της συνεργασίας μεταξύ ναυτιλιακών εταιρειών και αρμόδιων αρχών, ώστε να προστατεύονται οι ναυτικοί και οι θαλάσσιες εμπορικές διαδρομές από τις οποίες εξαρτάται σημαντικό μέρος της παγκόσμιας οικονομίας.
newsbeast.gr