Politica 89.8
«Ψαλίδι» στις συντάξεις για όσους χρωστούν στον ΕΦΚΑ – Πώς θα γίνονται οι κρατήσεις και ποιοι κινδυνεύουν να δουν μειώσεις
Αλλαγές που θα επηρεάσουν χιλιάδες συνταξιούχους φέρνει το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Εργασίας, καθώς θεσπίζεται μόνιμος μηχανισμός επιστροφής χρημάτων που καταβλήθηκαν από τον e-ΕΦΚΑ χωρίς να δικαιούνται οι ασφαλισμένοι ή οι συνταξιούχοι.
Η ρύθμιση προβλέπει ότι σε περιπτώσεις όπου διαπιστωθεί πως κάποιος έλαβε μεγαλύτερη σύνταξη, επίδομα ή άλλη ασφαλιστική παροχή από αυτή που δικαιούνταν, ο e-ΕΦΚΑ θα μπορεί να παρακρατεί χρήματα απευθείας από τη μηνιαία σύνταξή του μέχρι να επιστραφεί ολόκληρο το ποσό.
Πρόκειται για ένα μέτρο που έρχεται να βάλει τάξη σε χιλιάδες εκκρεμείς υποθέσεις αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών, τα οποία συχνά προέκυπταν από λάθη στους υπολογισμούς, καθυστερήσεις στις διασταυρώσεις στοιχείων ή αλλαγές στην προσωπική κατάσταση των δικαιούχων που δεν είχαν δηλωθεί εγκαίρως.
Πόσα θα κρατά ο ΕΦΚΑ κάθε μήνα
Το νέο σύστημα προβλέπει ότι η παρακράτηση θα ανέρχεται στο 10% της καθαρής μηνιαίας σύνταξης. Παράλληλα, θεσπίζεται κατώτατο όριο παρακράτησης 50 ευρώ τον μήνα. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και αν το 10% της σύνταξης είναι μικρότερο, ο συνταξιούχος θα χάνει τουλάχιστον 50 ευρώ κάθε μήνα μέχρι να εξοφληθεί το χρέος.
Για παράδειγμα, ένας συνταξιούχος με σύνταξη 1.000 ευρώ που χρωστά στον ΕΦΚΑ 1.200 ευρώ θα έχει μηνιαία μείωση 100 ευρώ. Για έναν ολόκληρο χρόνο θα λαμβάνει 900 ευρώ αντί για 1.000.
Αντίστοιχα, συνταξιούχος με σύνταξη 450 ευρώ και οφειλή 600 ευρώ θα βλέπει τη σύνταξή του να μειώνεται κατά 50 ευρώ τον μήνα, παρότι το 10% της σύνταξης είναι μόλις 45 ευρώ.
Γιατί δημιουργούνται τα χρέη
Οι οφειλές αυτές δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι ο συνταξιούχος έκανε κάποια παρανομία.
Σε πολλές περιπτώσεις προκύπτουν από λάθη των υπηρεσιών ή από μεταγενέστερους ελέγχους που αποκαλύπτουν ότι καταβλήθηκαν μεγαλύτερα ποσά από τα προβλεπόμενα.
Τα πιο συνηθισμένα αίτια είναι:
Λανθασμένος υπολογισμός σύνταξης.
Καταβολή επιδομάτων που δεν έπρεπε να δοθούν.
Καθυστερήσεις στην ενημέρωση των μητρώων.
Μεταβολές στην οικογενειακή κατάσταση που δεν δηλώθηκαν έγκαιρα.
Αναδρομικοί επανυπολογισμοί συντάξεων.
Έτσι, κάποιος μπορεί να βρεθεί να χρωστά χιλιάδες ευρώ χωρίς να το γνωρίζει, μέχρι να ολοκληρωθεί ο σχετικός έλεγχος από τον ασφαλιστικό φορέα.
Τι θα γίνει με τα αναδρομικά
Η νέα διάταξη δίνει στον ΕΦΚΑ τη δυνατότητα να συμψηφίζει τις οφειλές με αναδρομικά που δικαιούται ο συνταξιούχος.
Αυτό σημαίνει ότι εάν κάποιος περιμένει να λάβει αναδρομικά αλλά ταυτόχρονα χρωστά χρήματα από αχρεωστήτως καταβληθείσες παροχές, το χρέος θα αφαιρείται αυτόματα.
Για παράδειγμα, συνταξιούχος που δικαιούται αναδρομικά 2.500 ευρώ αλλά οφείλει 1.000 ευρώ στον ΕΦΚΑ, θα λάβει τελικά 1.500 ευρώ, καθώς τα υπόλοιπα 1.000 ευρώ θα συμψηφιστούν.
Με αυτόν τον τρόπο ο ασφαλιστικός φορέας θα μπορεί να κλείνει πιο γρήγορα τις εκκρεμότητες χωρίς να χρειάζονται νέες διαδικασίες ή ειδοποιήσεις προς τους δικαιούχους.
Οι περιπτώσεις που θα κρατήσουν χρόνια
Όσο μεγαλύτερη είναι η οφειλή τόσο περισσότερο θα διαρκεί η παρακράτηση.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα συνταξιούχου που έλαβε επιπλέον 3.000 ευρώ επειδή δεν είχε δηλωθεί εγκαίρως αλλαγή στην οικογενειακή του κατάσταση.
Αν η σύνταξή του είναι 900 ευρώ, ο ΕΦΚΑ θα παρακρατεί 90 ευρώ κάθε μήνα. Για να επιστραφούν τα 3.000 ευρώ θα απαιτηθούν σχεδόν τρία χρόνια συνεχών κρατήσεων.
Σε ακόμη μεγαλύτερες οφειλές, η διαδικασία μπορεί να διαρκέσει πολύ περισσότερο.
Τι συμβαίνει αν σταματήσει η σύνταξη
Η οφειλή δεν διαγράφεται ακόμη και αν διακοπεί η συνταξιοδοτική παροχή.
Στην περίπτωση αυτή το υπόλοιπο ποσό θα αναζητείται με βάση τις διαδικασίες που ισχύουν για τις οφειλές προς το Δημόσιο, μέσω του Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων.
Με τη νέα ρύθμιση το υπουργείο Εργασίας επιχειρεί να δημιουργήσει ένα ενιαίο και μόνιμο σύστημα επιστροφής χρημάτων προς τον ΕΦΚΑ. Ωστόσο, για πολλούς συνταξιούχους η εφαρμογή του μέτρου θα μεταφραστεί σε άμεσες μειώσεις στις μηνιαίες αποδοχές τους, οι οποίες σε ορισμένες περιπτώσεις θα διαρκέσουν για αρκετά χρόνια μέχρι να εξοφληθούν οι οφειλές.
