Politica 89.8
Α. Ζελιλίδης – Καθηγητής Γεωλογίας: «Ο Τραμπ επέβαλε τις υπογραφές με Chevron – 28 τρις κυβικά μέτρα μεθανίου μόνο στην Κρήτη»
Με αφορμή τις σημερινές υπογραφές συμβάσεων της Chevron με την ελληνική κυβέρνηση για έρευνες υδρογονανθράκων, άνοιξε εκ νέου η συζήτηση για το πραγματικό βάθος, το χρονοδιάγραμμα αλλά και τα κίνητρα πίσω από τις ενεργειακές επιλογές της χώρας. Όχι ως μια τεχνική διαδικασία, αλλά ως ένα ζήτημα με σαφές πολιτικό, γεωστρατηγικό και οικονομικό αποτύπωμα.
Στο πλαίσιο αυτό, ο καθηγητής Γεωλογίας του Πανεπιστημίου Πατρών Αβραάμ Ζελιλίδης μίλησε στον Χρήστο Κώνστα και στην εκπομπή «Καθαρά Πολιτικά» του Politica 89,8, αμφισβητώντας ευθέως το κυβερνητικό αφήγημα περί «εθνικής στρατηγικής» και αποδίδοντας τις εξελίξεις σε ισχυρές διεθνείς πιέσεις. Όπως τόνισε, οι υπογραφές δεν προέκυψαν ως αποτέλεσμα μακρόπνοου ελληνικού σχεδιασμού, αλλά εντάσσονται σε μια ευρύτερη αμερικανική παρέμβαση για την αναδιάταξη του ενεργειακού χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου.
Υπογραφές υπό πίεση και όχι εθνική στρατηγική
Ο κ. Ζελιλίδης ξεκαθάρισε από την αρχή ότι δεν θεωρεί τις συμφωνίες αποτέλεσμα ελληνικού σχεδιασμού. Αντιθέτως, τις συνδέει ευθέως με την πίεση που ασκήθηκε από τις Ηνωμένες Πολιτείες και προσωπικά από τον Donald Trump, σε μια περίοδο που η Ουάσινγκτον επιδιώκει να αναδιατάξει τον ενεργειακό χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου. Όπως υπογράμμισε, η ίδια κυβέρνηση που για χρόνια «πάγωσε» κάθε εξορυκτική δραστηριότητα επικαλούμενη το περιβαλλοντικό αποτύπωμα, εμφανίζεται τώρα να επισπεύδει διαδικασίες χωρίς να έχει προηγηθεί ουσιαστικός κοινοβουλευτικός έλεγχος των συμβάσεων.
Η Κρήτη στο επίκεντρο ενός τεράστιου ενεργειακού πεδίου
Σύμφωνα με τον καθηγητή, τα γεωλογικά δεδομένα νότια της Κρήτης είναι γνωστά εδώ και χρόνια στη διεθνή επιστημονική και πετρελαϊκή κοινότητα. Το λεγόμενο «Μεσογειακό Βουνό», μια υποθαλάσσια γεωλογική συνέχεια , φιλοξενεί –όπως ανέφερε– 28 δομές τύπου υφάλων. Με βάση δημοσιευμένες έρευνες και παρουσιάσεις σε διεθνή συνέδρια, η εκτίμηση κάνει λόγο για κολοσσιαία μεγέθη, που μπορούν να μεταφραστούν σε δεκάδες τρισεκατομμύρια κυβικά μέτρα μεθανίου, με σημαντική πιθανότητα συνύπαρξης πετρελαίου. Δεν είναι τυχαίο, όπως είπε, ότι το δυτικό τμήμα έχει ανατεθεί στην Exxon και το κεντρικό και ανατολικό στη Chevron.
Καθυστερήσεις, εκλογικοί χρόνοι και αμφιβολίες
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις αλλεπάλληλες καθυστερήσεις. Παρά το γεγονός ότι οι σεισμικές έρευνες έχουν ολοκληρωθεί και οι στόχοι είναι γνωστοί, καμία γεώτρηση δεν έχει ξεκινήσει ακόμη. Ο κ. Ζελιλίδης εξέφρασε την εκτίμηση ότι το πραγματικό ορόσημο μετατίθεται πολιτικά στο 2027, χρονιά εκλογών, ώστε η έναρξη γεωτρήσεων να παρουσιαστεί ως κυβερνητική «επιτυχία», παρότι –όπως τόνισε– η ίδια πολιτική ηγεσία επί χρόνια απέφευγε συνειδητά τις εξορύξεις. Αντίστοιχες αμφιβολίες διατύπωσε και για τη στάση της ExxonMobil, η οποία, ενώ προηγείται χρονικά, εμφανίζεται διστακτική να προχωρήσει πρώτη στο τρυπάνι.
Γεωπολιτική σκακιέρα και Ανατολική Μεσόγειος
Ο καθηγητής συνέδεσε άμεσα τις εξελίξεις με τις κινήσεις των ίδιων εταιρειών σε Τουρκία και Λιβύη, αλλά και με την αμερικανική παρέμβαση που «πάγωσε» τον EastMed. Κατά την ανάλυσή του, οι πολυεθνικές πιέζουν όλες τις πλευρές να ξεκαθαρίσουν θαλάσσιες ζώνες και δικαιώματα, ώστε να μπορούν να επενδύσουν με ασφάλεια. Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα –όπως είπε– καθυστερεί κρίσιμες αποφάσεις, όπως η οριοθέτηση με την Κύπρο και η σαφής τοποθέτηση για τη Λεκάνη του Ηροδότου.
Από το υπέδαφος στην κοινωνία
Πέρα από τα γεωλογικά μεγέθη, ο κ. Ζελιλίδης έθεσε και το ζήτημα της ετοιμότητας της χώρας. Οι εξορύξεις, σημείωσε, δεν είναι ένα απομονωμένο έργο αλλά μια ολόκληρη βιομηχανία που απαιτεί λιμάνια, υποδομές, εξειδικευμένο προσωπικό και κοινωνική συναίνεση. Χωρίς σοβαρή ενημέρωση και σχεδιασμό, προειδοποίησε, η Ελλάδα κινδυνεύει να χάσει όχι μόνο έσοδα αλλά και την ευκαιρία να στηρίξει διαχρονικά την οικονομία της, μειώνοντας την ενεργειακή εξάρτηση που σήμερα κοστίζει δισεκατομμύρια ετησίως.
Το στοίχημα της πρώτης γεώτρησης
Το συμπέρασμα του καθηγητή ήταν σαφές: όσο δεν βλέπει το πρώτο τρυπάνι στη θάλασσα, παραμένει επιφυλακτικός. Μόνο τότε, όπως είπε, θα μπορεί να μιλήσει κανείς για πραγματική αλλαγή πορείας και όχι για επικοινωνιακές εξαγγελίες. Μέχρι τότε, η Κρήτη και συνολικά η Ελλάδα παραμένουν στο μεταίχμιο μεταξύ μιας τεράστιας ενεργειακής προοπτικής και μιας ακόμη χαμένης ευκαιρίας, παγιδευμένες ανάμεσα σε διεθνείς πιέσεις, εσωτερικές αντιφάσεις και πολιτικούς υπολογισμούς.
