Ποια είναι η γυναίκα που με ένα τσιγάρο αμφισβήτησε τη θεοκρατία στο Ιράν

Είτε επρόκειτο για σκηνοθετημένη πράξη είτε για αυθόρμητη στιγμή αντίστασης, κάτι που συζητείται έντονα, το βίντεο εξελίχθηκε σε ένα από τα πιο χαρακτηριστικά στιγμιότυπα των διαδηλώσεων στο Ιράν κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας, σε μια περίοδο που ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει εκ νέου το ενδεχόμενο στρατιωτικής δράσης στη χώρα.

Η χειρονομία πέρασε γρήγορα από τον ψηφιακό στον φυσικό κόσμο. Αντίπαλοι του ιρανικού καθεστώτος άρχισαν να ανάβουν τσιγάρα πάνω σε φωτογραφίες του Αγιατολάχ σε διαδηλώσεις από το Ισραήλ έως τη Γερμανία και από την Ελβετία έως τις Ηνωμένες Πολιτείες, όπως σημειώνει το AP.

Στα 34 δευτερόλεπτα του βίντεο, χρήστες σε πλατφόρμες όπως το X, το Instagram και το Reddit είδαν ένα άτομο να παραβιάζει, με τρόπο καθηλωτικό, μια ολόκληρη αλυσίδα θεοκρατικών νόμων και κοινωνικών κανόνων. Η γυναίκα δεν φορά χιτζάμπ, τρία χρόνια μετά τις διαδηλώσεις «Γυναίκα, Ζωή, Ελευθερία» ενάντια στην υποχρεωτική μαντίλα. Καίει την εικόνα του ανώτατου ηγέτη —πράξη που στο Ιράν τιμωρείται ακόμη και με θάνατο. Τα σγουρά μαλλιά της πέφτουν ελεύθερα. Ανάβει τσιγάρο από τη φλόγα, μια χειρονομία που θεωρείται ανάρμοστη. Και μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, που αναπαράχθηκαν εκατομμύρια φορές, περνά στη συλλογική μνήμη.

Η γυναίκα πίσω από την εικόνα

Η γυναίκα δεν απάντησε στις επανειλημμένες προσπάθειες του Associated Press να επιβεβαιώσει την ταυτότητά της, ωστόσο μίλησε σε άλλα μέσα και οι συνεντεύξεις της επιβεβαιώθηκαν. Στο X χρησιμοποιεί το ψευδώνυμο Morticia Addams, δηλώνοντας «ριζοσπαστική φεμινίστρια», εμπνευσμένη —όπως λέει— από την αγάπη της για «σκοτεινά» θέματα.

Για λόγους ασφαλείας δεν αποκαλύπτει το πραγματικό της όνομα. Περιγράφει μια διαδρομή γεμάτη φόβο: από τη δράση της ως αντιφρονούσα στο Ιράν, όπου λέει ότι συνελήφθη και κακοποιήθηκε, έως τη διαφυγή της στην Τουρκία και τελικά στον Καναδά. Σήμερα, στα μέσα της δεκαετίας των 20, ζει στο Τορόντο με καθεστώς πρόσφυγα.

Το βίντεο γυρίστηκε στις 7 Ιανουαρίου, μία ημέρα πριν το ιρανικό καθεστώς επιβάλει σχεδόν καθολικό μπλακάουτ στο διαδίκτυο. «Ήθελα απλώς να πω στους φίλους μου ότι η καρδιά και η ψυχή μου είναι μαζί τους», είπε στο CNN-News18.

Όπως αφηγείται, συνελήφθη πρώτη φορά στα 17 της, κατά τις διαδηλώσεις του «αιματηρού Νοέμβρη» του 2019, που ξέσπασαν μετά την αποχώρηση των ΗΠΑ από τη συμφωνία για τα πυρηνικά. Το 2022, μετά τον θάνατο της Μάχσα Αμινί, συμμετείχε σε διαδικτυακές εκπομπές κατά της υποχρεωτικής μαντίλας και άρχισε να δέχεται απειλές. Το 2024, μετά τον θάνατο του προέδρου Εμπραχίμ Ραϊσί σε συντριβή ελικοπτέρου, συνελήφθη ξανά στο σπίτι της στο Ισφαχάν.

Καταγγέλλει ότι ανακρίθηκε και υπέστη σοβαρή ταπείνωση και σωματική κακοποίηση. Αφέθηκε ελεύθερη με υψηλή εγγύηση, διέφυγε στην Τουρκία και ξεκίνησε το ταξίδι που την οδήγησε στην ασφάλεια —και, απρόσμενα, στην παγκόσμια δημοσιότητα.

«Όλη μου η οικογένεια είναι ακόμη στο Ιράν και δεν έχω νέα τους εδώ και μέρες», είπε πρόσφατα. «Φοβάμαι πραγματικά ότι το καθεστώς μπορεί να στραφεί εναντίον τους».

Πηγή: in.gr