Τραμπ: Εγείρουν αμφιβολίες οι προφάσεις του για επίθεση στο Ιράν

Στο ίδιο πλαίσιο, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος εκτελεί και χρέη συμβούλου εθνικής ασφάλειας, ενημέρωσε νομοθέτες ότι η Τεχεράνη σχεδίαζε επίθεση κατά αμερικανικών δυνάμεων μετά τα πρώτα ισραηλινά πλήγματα, κάνοντας λόγο για «άμεση απειλή» που καθιστούσε αναγκαία την αμερικανική παρέμβαση.

Ωστόσο, η εκδοχή αυτή αμφισβητήθηκε από μέλη του Κογκρέσου που συμμετέχουν στη λεγόμενη «Συμμορία των Οκτώ», τη δικομματική ομάδα ηγετών με πρόσβαση στις πιο ευαίσθητες πληροφορίες εθνικής ασφάλειας.

Σύμφωνα με τις ενημερώσεις που έλαβαν, το σενάριο άμεσης απειλής προϋπέθετε ότι το Ισραήλ θα εξαπέλυε πρώτο επίθεση κατά του Ιράν. Μόνο σε αυτή την περίπτωση εκτιμήθηκε ότι η Τεχεράνη θα μπορούσε να στοχεύσει αμερικανικές εγκαταστάσεις στη Μέση Ανατολή ως αντίποινα.

Ο Δημοκρατικός γερουσιαστής Μαρκ Γουόρνερ δήλωσε στην Journal ότι δεν παρουσιάστηκαν σαφείς αποδείξεις για άμεσο και προληπτικό ιρανικό σχέδιο επίθεσης εναντίον των ΗΠΑ χωρίς να προηγηθεί ισραηλινό ή αμερικανικό χτύπημα. Αντίστοιχα, ο γερουσιαστής Άντι Κιμ ανέφερε στην WSJ ότι δεν είχε λάβει ενημέρωση για επικείμενη απειλή κατά της αμερικανικής επικράτειας.

Ο Τραμπ απείλησε όταν σκότωναν διαδηλωτές, αλλά δεν κινήθηκε

Η κυβερνητική ρητορική φάνηκε να μεταβάλλεται με την πάροδο του χρόνου. Τον Ιανουάριο, ο Τραμπ απείλησε με στρατιωτική δράση ως απάντηση στην καταστολή διαδηλώσεων στο Ιράν, χωρίς όμως να προχωρήσει τότε σε επιχείρηση.

Στη συνέχεια έδωσε έμφαση στη διπλωματία και στις διαπραγματεύσεις για τον περιορισμό των πυρηνικών και πυραυλικών προγραμμάτων της Τεχεράνης. Αργότερα επανέφερε στο προσκήνιο τη μακροχρόνια εχθρότητα του Ιράν προς τις ΗΠΑ, κάνοντας αναφορές στον φερόμενο ρόλο της Τεχεράνης στους θανάτους Αμερικανών στρατιωτικών στη Μέση Ανατολή. Καθώς πλησίαζε η επιχείρηση που οδήγησε στον θάνατο του Ανώτατου Ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, αξιωματούχοι άρχισαν να επικαλούνται νέες πληροφορίες που χαρακτήριζαν ανησυχητικές.

Κεντρικό επιχείρημα της κυβέρνησης αποτέλεσε ο ισχυρισμός ότι το Ιράν αναπτύσσει διηπειρωτικούς βαλλιστικούς πυραύλους (ICBM) ικανούς να πλήξουν τις Ηνωμένες Πολιτείες. Στοιχεία που, σύμφωνα με την Ουάσινγκτον, προέκυψαν από επιχείρηση ειδικών δυνάμεων σε πλοίο στον Ινδικό Ωκεανό, το οποίο μετέφερε στρατιωτικό υλικό από την Κίνα προς το Ιράν, παρουσιάστηκαν ως ενδείξεις πρόθεσης της Τεχεράνης να αποκτήσει τέτοιες δυνατότητες.

Παρά ταύτα, νομοθέτες με γνώση των σχετικών εκθέσεων πληροφοριών ανέφεραν στην WSJ ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις πως το Ιράν βρίσκεται κοντά στην επιχειρησιακή ανάπτυξη ICBM. Προηγούμενες αμερικανικές εκτιμήσεις τοποθετούσαν ένα τέτοιο ενδεχόμενο σε ορίζοντα τουλάχιστον δεκαετίας.

Οι απειλές των πυραύλων και των πυρηνικών

Ανεξάρτητοι ειδικοί ενίσχυσαν τον σκεπτικισμό αυτό. Η Ρόζμαρι Κελάνιτς υποστήριξε στην WSJ ότι υπάρχει «τεράστιο χάσμα» ανάμεσα στις υφιστάμενες ιρανικές δυνατότητες και σε μια πλήρως ανεπτυγμένη δύναμη διηπειρωτικών πυραύλων. Ο Τζέφρι Λιούις σημείωσε ότι, ακόμη και αν η Τεχεράνη διέθετε την τεχνογνωσία, η κατασκευή ενός μόνο τέτοιου πυραύλου θα απαιτούσε τουλάχιστον δύο έως τρία χρόνια. Κατά συνέπεια, οι επικριτές θεωρούν ότι η κυβέρνηση υπερέβαλε ως προς την αμεσότητα της απειλής.

Στη συνέχεια, ο Ρούμπιο μετέθεσε το βάρος της επιχειρηματολογίας στους βαλλιστικούς πυραύλους μικρού βεληνεκούς, υποστηρίζοντας ότι αποτελούν πιο άμεση απειλή, καθώς μπορούν να αποτρέψουν ξένες παρεμβάσεις και να θωρακίσουν τις πυρηνικές επιδιώξεις του Ιράν.

Ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου Σον Παρνέλ επέμεινε ότι η αποστολή των ΗΠΑ ήταν εξαρχής σαφής: διάλυση των πυρηνικών και πυραυλικών προγραμμάτων, εξουδετέρωση του ιρανικού ναυτικού, περιορισμός της στήριξης σε τρομοκρατικούς πληρεξουσίους και αποτροπή επιθέσεων με αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς.

Παράλληλα, αμφισβητήθηκαν και οι ισχυρισμοί περί άμεσης πυρηνικής απειλής. Ο διαπραγματευτής Στιβ Γουίκοφ άφησε να εννοηθεί ότι το Ιράν θα μπορούσε να αποκτήσει υλικό κατάλληλο για πυρηνικό όπλο μέσα σε μία εβδομάδα. Ωστόσο, ειδικοί επισημαίνουν ότι, αν και υπάρχει ουράνιο που θα μπορούσε να εμπλουτιστεί, το Ιράν δεν διαθέτει επί του παρόντος λειτουργική εγκατάσταση ικανή να φτάσει γρήγορα σε επίπεδα οπλοποίησης, ενώ ακόμη και τότε θα απαιτούνταν σημαντικά τεχνικά βήματα για την κατασκευή πυρηνικής συσκευής.

Η ρητορική Τραμπ

Τέλος, παραμένει ασαφές ποιος είναι ο τελικός στρατηγικός στόχος της Ουάσινγκτον. Ο Τραμπ έχει εναλλάξει τη ρητορική του μεταξύ περιορισμού των απειλών, διαπραγμάτευσης νέας συμφωνίας και ενθάρρυνσης αλλαγής καθεστώτος.

Ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκεθ δήλωσε ότι η επιχείρηση δεν αποσκοπεί σε ανατροπή του καθεστώτος, αλλά ταυτόχρονα κάλεσε τον ιρανικό λαό να εκμεταλλευτεί την ευκαιρία για πολιτική αλλαγή. Απόρρητες εκτιμήσεις της CIA εξετάζουν σενάρια στα οποία σκληροπυρηνικές δυνάμεις εντός του ιρανικού καθεστώτος ενδέχεται να ενισχύσουν τη θέση τους, καθιστώντας δύσκολη μια επιτυχημένη λαϊκή εξέγερση.

Συνολικά, η επιχειρηματολογία της κυβέρνησης συνδυάζει παλαιότερες εντάσεις, πρόσφατες πληροφορίες και μεταβαλλόμενους στόχους, αφήνοντας ανοιχτά ερωτήματα για την αμεσότητα της απειλής και για το τελικό αποτέλεσμα της αμερικανικής εμπλοκής στο Ιράν.