e-Αποδείξεις: Ποιες πληρωμές με κάρτα μετρούν διπλά και πώς οι φορολογούμενοι κερδίζουν έκπτωση φόρου

Διατήρηση των φορολογικών κινήτρων για όσους χρησιμοποιούν ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής προβλέπει ο σχεδιασμός του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με δύο σημαντικές παρεμβάσεις που αφορούν την έκπτωση έως 5.000 ευρώ από το φορολογητέο εισόδημα και τον διπλό υπολογισμό των αποδείξεων για ιατρικές υπηρεσίες.
Οι σχετικές ρυθμίσεις περιλαμβάνονται στο νομοσχέδιο για τις φορολογικές ελαφρύνσεις και τις εισοδηματικές ενισχύσεις και προβλέπουν την παράταση των κινήτρων και για το φορολογικό έτος 2027.
Την ίδια στιγμή, οι φορολογούμενοι έχουν περιθώριο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 να πραγματοποιήσουν τις απαιτούμενες ηλεκτρονικές δαπάνες για το τρέχον έτος. Όσοι δεν συμπληρώσουν το προβλεπόμενο όριο, που κατά κανόνα αντιστοιχεί στο 30% του ετήσιου πραγματικού εισοδήματός τους, κινδυνεύουν να επιβαρυνθούν με πρόσθετο φόρο κατά την εκκαθάριση των δηλώσεων του 2027.
Έκπτωση έως 5.000 ευρώ – Ποιες πληρωμές δίνουν φορολογικό όφελος
Το πρώτο κίνητρο αφορά δαπάνες που πραγματοποιούνται ηλεκτρονικά σε 20 κατηγορίες επαγγελματικών δραστηριοτήτων, οι οποίες θεωρούνται αυξημένου κινδύνου για φοροδιαφυγή.
Σύμφωνα με τη ρύθμιση, οι φορολογούμενοι μπορούν να αφαιρούν από το φορολογητέο εισόδημά τους ποσό ίσο με το 30% των επιλέξιμων δαπανών, με ανώτατο ετήσιο όριο έκπτωσης τις 5.000 ευρώ.
Αυτό σημαίνει ότι για ηλεκτρονικές πληρωμές ύψους 5.000 ευρώ, η μείωση του φορολογητέου εισοδήματος φτάνει τα 1.500 ευρώ. Αν οι δαπάνες ανέλθουν σε 10.000 ευρώ, η έκπτωση αυξάνεται σε 3.000 ευρώ, ενώ για πληρωμές 15.000 ευρώ διαμορφώνεται σε 4.500 ευρώ.
Ακόμη και αν κάποιος πραγματοποιήσει επιλέξιμες δαπάνες 20.000 ευρώ, η μείωση δεν μπορεί να ξεπεράσει τα 5.000 ευρώ, καθώς αυτό είναι το ανώτατο ποσό που αναγνωρίζεται. Σε κάθε περίπτωση, η έκπτωση δεν μπορεί να υπερβαίνει το συνολικό πραγματικό εισόδημα του φορολογουμένου.
Σημειώνεται ότι πρόκειται για μείωση του φορολογητέου εισοδήματος και όχι για ισόποση επιστροφή φόρου. Το τελικό οικονομικό όφελος εξαρτάται από τη φορολογική κλίμακα που εφαρμόζεται σε κάθε περίπτωση.
Στις επαγγελματικές υπηρεσίες που καλύπτονται από το μέτρο περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων:
- Τεχνικές και οικοδομικές εργασίες: Υδραυλικοί, ηλεκτρολόγοι, ψυκτικοί, συντηρητές θέρμανσης, ξυλουργοί, εργασίες μόνωσης, τοιχοποιίας, σοβατίσματος, τοποθέτησης πλακιδίων, στεγών και παραθύρων.
- Υπηρεσίες προσωπικής φροντίδας: Κομμωτήρια, κουρεία, κέντρα αισθητικής και άλλες υπηρεσίες ομορφιάς.
- Μεταφορές και καθαριότητα: Υπηρεσίες ταξί, καθαρισμού και οικιακής εξυπηρέτησης.
- Άθληση και εκπαίδευση: Γυμναστήρια και σχολές χορού.
- Άλλες υπηρεσίες: Νομικές υπηρεσίες, φροντίδα παιδιών, προσωπική φροντίδα και νοσηλεία.
Για να αναγνωριστούν φορολογικά, οι πληρωμές πρέπει να πραγματοποιούνται μέσω χρεωστικών ή πιστωτικών καρτών, προπληρωμένων καρτών, e-banking, IRIS, ηλεκτρονικών πορτοφολιών ή PayPal.
Η συγκεκριμένη έκπτωση αφορά αποκλειστικά το πρόσωπο που πραγματοποιεί τη δαπάνη. Επομένως, εάν η υπολογιζόμενη μείωση υπερβαίνει το ετήσιο πλαφόν των 5.000 ευρώ, το επιπλέον ποσό δεν μεταφέρεται στον σύζυγο ή στο άλλο μέρος συμφώνου συμβίωσης.
Διπλές οι αποδείξεις για γιατρούς, οδοντιάτρους και κτηνιάτρους
Η δεύτερη παρέμβαση προβλέπει τη διατήρηση της ευνοϊκής μεταχείρισης για τις ηλεκτρονικές πληρωμές που αφορούν ιατρικές, οδοντιατρικές και κτηνιατρικές υπηρεσίες.
Οι συγκεκριμένες δαπάνες θα εξακολουθήσουν να υπολογίζονται στο διπλάσιο της πραγματικής αξίας τους για την κάλυψη του απαιτούμενου ορίου ηλεκτρονικών συναλλαγών.
Για παράδειγμα, εάν ένας φορολογούμενος πληρώσει 500 ευρώ με κάρτα για ιατρικές υπηρεσίες, η εφορία θα υπολογίσει τη δαπάνη ως 1.000 ευρώ για την κάλυψη του 30% του εισοδήματος.
Με τον τρόπο αυτό διευκολύνεται η συγκέντρωση του απαιτούμενου ποσού ηλεκτρονικών αποδείξεων, χωρίς να χρειάζεται να πραγματοποιηθεί αντίστοιχη πρόσθετη δαπάνη.
Προθεσμία 31 Δεκεμβρίου – Πότε επιβάλλεται το πέναλτι 22%
Ανεξάρτητα από τις προβλεπόμενες παρατάσεις για το 2027, οι φορολογούμενοι θα πρέπει να ελέγξουν τις ηλεκτρονικές συναλλαγές που έχουν πραγματοποιήσει μέσα στο 2026.
Η γενική υποχρέωση προβλέπει ηλεκτρονικές δαπάνες ίσες με το 30% του ετήσιου πραγματικού εισοδήματος. Σε περίπτωση που το απαιτούμενο ποσό δεν καλυφθεί και δεν συντρέχει κάποια εξαίρεση, στη διαφορά επιβάλλεται πρόσθετος φόρος 22%.
Χαρακτηριστικά είναι τα ακόλουθα παραδείγματα:
Παράδειγμα 1: Φορολογούμενος με εισόδημα 15.000 ευρώ πρέπει να συγκεντρώσει ηλεκτρονικές αποδείξεις αξίας 4.500 ευρώ. Εφόσον έχει πραγματοποιήσει δαπάνες 3.500 ευρώ, προκύπτει έλλειμμα 1.000 ευρώ και πρόσθετος φόρος 220 ευρώ.
Παράδειγμα 2: Για ετήσιο εισόδημα 20.000 ευρώ, το απαιτούμενο ποσό ηλεκτρονικών συναλλαγών είναι 6.000 ευρώ. Αν έχουν πραγματοποιηθεί πληρωμές 4.000 ευρώ, η διαφορά των 2.000 ευρώ επιβαρύνεται με συντελεστή 22%, οδηγώντας σε πρόσθετο φόρο 440 ευρώ.
Το ποσό της επιβάρυνσης θα αποτυπωθεί στα εκκαθαριστικά των φορολογικών δηλώσεων του 2027, που θα αφορούν τα εισοδήματα του 2026.
Ποιες δαπάνες μετρούν και ποιες εξαιρούνται
Για τη συμπλήρωση του απαιτούμενου ποσού ηλεκτρονικών αποδείξεων αναγνωρίζεται ευρύ φάσμα καθημερινών αγορών και υπηρεσιών.
Στις επιλέξιμες κατηγορίες περιλαμβάνονται τρόφιμα, ποτά, είδη ένδυσης και υπόδησης, προϊόντα καθαριότητας και προσωπικής υγιεινής, καθώς και αγορές ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συσκευών, επίπλων και άλλων ειδών οικιακού εξοπλισμού.
Επίσης, λαμβάνονται υπόψη δαπάνες για επισκευές, πληρωμές λογαριασμών κοινής ωφέλειας και κοινοχρήστων, δίδακτρα, ιατρικές επισκέψεις, εξετάσεις, νοσήλια και ασφάλιστρα, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες κατηγορίες.
Αντίθετα, δεν προσμετρώνται οι πληρωμές ενοικίων, δανείων, φόρων και τελών προς το Δημόσιο, ούτε οι αγορές ακινήτων, αυτοκινήτων, σκαφών και αεροσκαφών. Εκτός υπολογισμού μένουν επίσης οι τοποθετήσεις σε αποταμιευτικά και επενδυτικά προϊόντα.
Σημαντική διαφοροποίηση υπάρχει για τα ζευγάρια που υποβάλλουν κοινή φορολογική δήλωση. Αν ο ένας σύζυγος έχει συγκεντρώσει περισσότερες ηλεκτρονικές αποδείξεις από όσες απαιτούνται, το πλεονάζον ποσό μπορεί να μεταφερθεί στον άλλον σύζυγο, προκειμένου να καλυφθεί ενδεχόμενο έλλειμμα.
Η δυνατότητα αυτή αφορά την κάλυψη του γενικού ορίου ηλεκτρονικών δαπανών και όχι την ειδική έκπτωση φορολογητέου εισοδήματος έως 5.000 ευρώ.
Ποιοι απαλλάσσονται από την υποχρέωση
Από τη συγκέντρωση ηλεκτρονικών αποδείξεων απαλλάσσονται συγκεκριμένες κατηγορίες φορολογουμένων.
Στις εξαιρέσεις περιλαμβάνονται όσοι έχουν συμπληρώσει το 70ό έτος της ηλικίας τους, τα άτομα με αναπηρία τουλάχιστον 80% και όσοι εκπληρώνουν την υποχρεωτική στρατιωτική τους θητεία.
Απαλλαγή προβλέπεται επίσης για όσους κατοικούν μόνιμα σε χωριά έως 500 κατοίκων ή σε νησιά με πληθυσμό μικρότερο των 3.100 κατοίκων, υπό την προϋπόθεση ότι δεν πρόκειται για τουριστικές περιοχές.
Με τις παρατάσεις των φορολογικών κινήτρων, το οικονομικό επιτελείο επιδιώκει να ενισχύσει τη χρήση ηλεκτρονικών συναλλαγών σε επαγγελματικούς κλάδους με αυξημένο κίνδυνο φοροδιαφυγής, ενώ για τους φορολογουμένους το άμεσο ζητούμενο παραμένει η έγκαιρη κάλυψη του απαιτούμενου ποσού αποδείξεων έως το τέλος του 2026.
newmoeny.gr