Politica 89.8
Ευκαιρίες να συνεργαστούν και να ενισχύσουν τη θέση τους στην εφοδιαστική αλυσίδα καθώς και να συμβάλουν σε πιο δίκαιες και ανθεκτικές αγορές αγροδιατροφικών προϊόντων, διασφαλίζοντας παράλληλα οφέλη για τους καταναλωτές, δίνει στους αγρότες της ΕΕ η εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού στη γεωργία.
Όπως αναφέρει έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία δημοσιεύθηκε σήμερα, οι ισχύοντες κανόνες διατηρούν τον αγροτικό τομέα της ΕΕ προσανατολισμένο στην αγορά, με αποτελεσματικό συντονισμό μεταξύ της Επιτροπής και των Εθνικών Αρχών Ανταγωνισμού των κρατών μελών για τη διασφάλιση υγιούς και αποτελεσματικού ανταγωνισμού.
Η επιβολή των κανόνων ανταγωνισμού της ΕΕ είναι απαραίτητη, ώστε οι αγρότες να μπορούν να λειτουργούν επί ίσοις όροις.
Οι κανόνες της ΕΕ και οι αγρότες
Η νομοθεσία της ΕΕ αναγνωρίζει τις συγκεκριμένες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι αγρότες και προβλέπει τις απαραίτητες εξαιρέσεις από τους κανόνες ανταγωνισμού της ΕΕ, ώστε να τους επιτρέπεται να συνεργάζονται με τρόπους που ενισχύουν τη θέση τους στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Οι κανόνες επιτρέπουν στις οργανώσεις παραγωγών να διαπραγματεύονται συλλογικά για τους αγρότες, να σχεδιάζουν την παραγωγή και να διαχειρίζονται την προσφορά πιο αποτελεσματικά. Άλλοι τύποι συνεργασίας μεταξύ αγροτών (οριζόντια συνεργασία) ή αγροτών με άλλους φορείς στην αλυσίδα εφοδιασμού αγροδιατροφικών προϊόντων (κάθετη συνεργασία) ορίζονται επίσης από το δίκαιο της ΕΕ.
Αυτές οι εξαιρέσεις από τους κανόνες ανταγωνισμού της ΕΕ βοηθούν τους αγρότες να βελτιώσουν τη διαπραγματευτική τους θέση, να διαχειρίζονται τους κινδύνους και να ανταποκρίνονται πιο αποτελεσματικά στις προκλήσεις της αγοράς.
Συγκεκριμένα, οι κανόνες της ΕΕ επιτρέπουν επίσης στους παραγωγούς και σε άλλους φορείς στην αλυσίδα εφοδιασμού αγροδιατροφικών προϊόντων να συνεργάζονται σε συμφωνίες που επιδιώκουν υψηλότερα πρότυπα βιωσιμότητας από αυτά που απαιτούνται από την ενωσιακή ή την εθνική νομοθεσία.
Η έκθεση διαπιστώνει ότι, ενώ αυτές οι δυνατότητες είναι διαθέσιμες, οι δυνατότητές τους δεν έχουν ακόμη αξιοποιηθεί πλήρως από τους αγρότες. Η μεγαλύτερη συμμετοχή σε οργανώσεις παραγωγών και σε άλλες μορφές συνεργασίας, μεταξύ άλλων για σκοπούς βιωσιμότητας, θα μπορούσε να επιτρέψει σε περισσότερους αγρότες να επωφεληθούν από τις ευκαιρίες που παρέχει το πλαίσιο της ΕΕ.
Προστασία των αγροτών και διατήρηση δίκαιης αγοράς
Η έκθεση υπογραμμίζει επίσης ότι η επιβολή των κανόνων ανταγωνισμού της ΕΕ είναι απαραίτητη, ώστε οι αγρότες να μπορούν να λειτουργούν επί ίσοις όροις.
Μεταξύ Ιουλίου 2017 και Ιουλίου 2025, η Επιτροπή και οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού στην ΕΕ ολοκλήρωσαν περίπου 110 έρευνες στον αγροτικό τομέα. Αυτές οι έρευνες βοήθησαν στην αντιμετώπιση ανησυχιών στην εφοδιαστική αλυσίδα, και, όπου ήταν απαραίτητο, στην απαίτηση από τις εταιρείες να αλλάξουν τη συμπεριφορά τους ή να πληρώσουν πρόστιμα. Οι αγρότες ήταν η μεγαλύτερη πηγή ερευνών, υποβάλλοντας καταγγελίες στις αρχές ανταγωνισμού.
Ορισμένες από τις πιο συχνές περιπτώσεις αφορούσαν συμφωνίες μεταξύ αγοραστών για τον συντονισμό των τιμών ή των ποσοτήτων, μειώνοντας την ικανότητα των αγροτών να διαπραγματεύονται ελεύθερα και αποδυναμώνοντας τη θέση τους στην αγορά.
Άλλες συχνές περιπτώσεις αφορούσαν συμπαιγνία για την αύξηση των τιμών, όπως πρακτικές νόθευσης προσφορών από προμηθευτές γαλακτοκομικών προϊόντων και ορισμένων άλλων τροφίμων, μεταξύ άλλων εις βάρος φιλανθρωπικών οργανώσεων τροφίμων. Υπήρξαν επίσης εθνικές γεωργικές πρωτοβουλίες που τροποποιήθηκαν κατόπιν αιτήματος των αρχών ανταγωνισμού για την αποφυγή του προστατευτισμού μέσω προτίμησης για τα εγχώρια προϊόντα.
Η Επιτροπή και οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού παρείχαν επίσης καθοδήγηση για συλλογικές δράσεις των αγροτών, ιδίως σχετικά με πρωτοβουλίες βιωσιμότητας.
Μέσω της επιβολής του νόμου και της παροχής καθοδήγησης, η Επιτροπή και οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού συμβάλλουν στη διασφάλιση ότι οι αγορές παραμένουν ανοιχτές και ανταγωνιστικές, επιτρέποντας στους αγρότες, τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές να επωφελούνται από μια εύρυθμη λειτουργία της αλυσίδας εφοδιασμού γεωργικών προϊόντων διατροφής.
ot.gr
