Politica 89.8
Οι Έλληνες ζουν πολύ, αλλά όχι καλά – Έρευνα του Lancet
Το προσδόκιμο ζωής αυξάνεται σχεδόν παντού στον κόσμο, όμως τα χρόνια που κερδίζουμε δεν είναι απαραίτητα και χρόνια καλής υγείας. Αυτή είναι η βασική διαπίστωση μεγάλης διεθνούς μελέτης που δημοσιεύθηκε στο The Lancet Public Health, σύμφωνα με την οποία οι άνθρωποι ζουν περισσότερο, αλλά περνούν ολοένα και μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους αντιμετωπίζοντας χρόνιες παθήσεις, αναπηρίες ή άλλες καταστάσεις που περιορίζουν την καθημερινότητά τους.
Η εικόνα αυτή αποτυπώνεται και στην Ελλάδα. Οι ερευνητές υπολογίζουν ότι ένας Έλληνας αναμένεται να ζήσει κατά μέσο όρο περίπου 11,9 χρόνια, δηλαδή σχεδόν 12 χρόνια, με προβλήματα υγείας. Το διάστημα αυτό αντιστοιχεί στο 14,7% της συνολικής διάρκειας ζωής, γεγονός που σημαίνει ότι περίπου ένας στους επτά χρόνους ζωής περνά με ασθένεια ή αναπηρία.
Η μελέτη βασίστηκε στα στοιχεία του Global Burden of Disease 2023 και ανέλυσε δεδομένα από 204 χώρες και περιοχές για την περίοδο 1990-2023, εξετάζοντας τη διαφορά ανάμεσα στο συνολικό προσδόκιμο ζωής και στα χρόνια που ζει κανείς με καλή υγεία – το λεγόμενο morbidity gap ή «χάσμα νοσηρότητας».
Το χάσμα μεγαλώνει
Σε παγκόσμιο επίπεδο, το χάσμα αυτό αυξήθηκε από 8,8 χρόνια το 1990 σε 10,7 χρόνια το 2023, γεγονός που δείχνει ότι οι βελτιώσεις στην επιβίωση δεν συνοδεύονται από αντίστοιχη μείωση των χρόνιων προβλημάτων υγείας. Σήμερα, ο μέσος άνθρωπος περνά περίπου το 14,5% της ζωής του με προβλήματα υγείας.
Όπως επισημαίνουν οι επιστήμονες, η πρόοδος της ιατρικής έχει μειώσει σημαντικά τη θνησιμότητα από πολλές σοβαρές ασθένειες, όμως ολοένα περισσότεροι άνθρωποι ζουν για πολλά χρόνια με παθήσεις που δεν είναι θανατηφόρες, αλλά επηρεάζουν σημαντικά την ποιότητα ζωής τους.
Ποιες παθήσεις «κλέβουν» τα περισσότερα υγιή χρόνια
Σύμφωνα με την ανάλυση, περισσότερα από τα μισά χρόνια που χάνονται από την καλή υγεία οφείλονται σε λίγες κυρίως κατηγορίες νοσημάτων. Πρωταγωνιστούν οι μυοσκελετικές παθήσεις – με κυριότερη την οσφυαλγία -, οι ψυχικές διαταραχές όπως η κατάθλιψη και το άγχος, οι παθήσεις των αισθητηρίων οργάνων (όπως η απώλεια ακοής), οι πτώσεις και άλλα χρόνια μη μεταδοτικά νοσήματα.
Οι ερευνητές υπογραμμίζουν επίσης ότι σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν τροποποιήσιμοι παράγοντες κινδύνου, όπως το αυξημένο σάκχαρο αίματος, η παχυσαρκία και η κακή διατροφή.
Δεν αρκεί να ζούμε περισσότερο
Το βασικό μήνυμα της μελέτης είναι ότι η επιτυχία των συστημάτων υγείας δεν θα πρέπει να μετριέται μόνο με τα χρόνια ζωής που προσθέτουν, αλλά και με τα χρόνια καλής υγείας που εξασφαλίζουν στους πολίτες. Όπως τονίζουν οι ερευνητές, η υγιής γήρανση προϋποθέτει μεγαλύτερη έμφαση στην πρόληψη, στην αντιμετώπιση των χρόνιων νοσημάτων, στην αποκατάσταση και στις υπηρεσίες ψυχικής υγείας, ώστε τα επιπλέον χρόνια ζωής να είναι και χρόνια με καλύτερη ποιότητα ζωής.
ygeiamou.gr
