Politica 89.8
Πέντε διαφορετικές παθήσεις, μια κοινή εξάντληση;
Για ορισμένους ανθρώπους, η εξάντληση περιορίζει ακόμη και τις πιο απλές καθημερινές δραστηριότητες. Η χρόνια κόπωση μπορεί να συνοδεύεται από δυσκολία συγκέντρωσης, διαταραγμένο ύπνο και την αίσθηση ότι οι αντοχές τους έχουν αλλάξει δραματικά. Τέτοιες εμπειρίες περιγράφουν ασθενείς με πολύ διαφορετικές παθήσεις. Θα μπορούσε μέρος της εξήγησης να βρίσκεται σε κοινούς βιολογικούς μηχανισμούς;
Πρόσφατη μελέτη από τους ερευνητές του University of East Anglia, που δημοσιεύθηκε στο Journal of Translational Medicine, εξετάζει αυτή την πιθανότητα. Στο επίκεντρο βρίσκονται η μυαλγική εγκεφαλομυελίτιδα/σύνδρομο χρόνιας κόπωσης (ME/CFS), η long Covid, η διαταραχή μετατραυματικού στρες, η ρευματοειδής αρθρίτιδα και η πολλαπλή σκλήρυνση (γνωστή και ως σκλήρυνση κατά πλάκας).
Διαφορετική αφετηρία, παρόμοιες δυσκολίες
Οι πέντε παθήσεις έχουν διαφορετικά χαρακτηριστικά. Η long Covid ακολουθεί τη λοίμωξη από κορονοϊό, η διαταραχή μετατραυματικού στρες συνδέεται με τραυματικές εμπειρίες, ενώ στη ρευματοειδή αρθρίτιδα και στην πολλαπλή σκλήρυνση το ανοσοποιητικό επιτίθεται σε ιστούς του οργανισμού.
Παρά τις διαφορές τους, μπορεί να συνοδεύονται από έντονη κόπωση και δυσχέρεια στη σκέψη και στη συγκέντρωση. Αυτό δεν σημαίνει ότι όλοι οι ασθενείς εμφανίζουν τα ίδια συμπτώματα. Δημιουργεί, όμως, ένα εύλογο ερώτημα. Μήπως διαφορετικές παθήσεις διαταράσσουν κοινά συστήματα του οργανισμού;
Τι εξέτασαν οι ερευνητές για τη χρόνια κόπωση
Η μελέτη ήταν υπολογιστική και αξιοποίησε ήδη διαθέσιμα δεδομένα, χωρίς να συλλέξει νέα δείγματα ασθενών. Συνδύασε πληροφορίες από γενετικές μελέτες με στοιχεία για την τρισδιάστατη οργάνωση του DNA.
Μέσα στα κύτταρα, το DNA αναδιπλώνεται. Έτσι, τμήματα που βρίσκονται μακριά μεταξύ τους στη γενετική αλληλουχία μπορούν να έρθουν κοντά και να επηρεάσουν τη δραστηριότητα γονιδίων. Εξετάζοντας αυτές τις σχέσεις, η ομάδα αναζήτησε συνδέσεις που δεν φαίνονται όταν μελετάμε κάθε γονίδιο ξεχωριστά.
Πράγματι, η άμεση επικάλυψη μεταξύ των γονιδίων που σχετίζονταν με τις παθήσεις ήταν μικρή. Όταν, όμως, εξετάστηκαν τα ευρύτερα δίκτυα στα οποία συμμετέχουν, προέκυψαν κοινά σημεία.
Ανοσοποιητικό, ενέργεια και στρες
Οι συνδέσεις αφορούσαν κυρίως τη ρύθμιση του ανοσοποιητικού και της φλεγμονής, τον μεταβολισμό, την παραγωγή ενέργειας στα κύτταρα και την απόκριση του οργανισμού στο στρες.
Σύμφωνα με την υπόθεση των ερευνητών, διαφορετικές διαταραχές μπορεί να επηρεάζουν ορισμένες κοινές λειτουργίες και να συμβάλλουν σε παρόμοια εξάντληση. Η ανάλυση, ωστόσο, δεν αποδεικνύει ότι οι συγκεκριμένοι μηχανισμοί προκαλούν την κόπωση ούτε ότι λειτουργούν με τον ίδιο τρόπο σε κάθε ασθενή.
Τι μπορεί να σημαίνει για τη διάγνωση και τη θεραπεία
Αν επιβεβαιωθούν, τα ευρήματα θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην αναζήτηση μετρήσιμων βιολογικών ενδείξεων και νέων θεραπευτικών στόχων. Προς το παρόν, η συγκεκριμένη μελέτη δεν προσφέρει ένα έτοιμο τεστ ούτε τεκμηριώνει μια κοινή θεραπεία για τις πέντε παθήσεις. Χρειάζεται περαιτέρω έλεγχος των υποθέσεων με πειράματα και ανεξάρτητες μελέτες σε ασθενείς.
Ωστόσο, η έρευνα μας δίνει τη δυνατότητα να συνδέσουμε γνώσεις από διαφορετικά πεδία. Αν κατανοήσουμε ποιοι μηχανισμοί είναι κοινοί και ποιοι διαφέρουν, ίσως μπορέσουμε να εξηγήσουμε καλύτερα τη χρόνια κόπωση και, τελικά, να την αντιμετωπίσουμε πιο στοχευμένα.
vita.gr
