Politica 89.8
Ακριβότερα δάνεια φέρνει η κρίση στη Μέση Ανατολή – Πόσο αυξάνονται οι δόσεις για χιλιάδες νοικοκυριά
Η άνοδος του πληθωρισμού οδήγησε σε αλλαγή στάσης την ΕΚΤ με την χθεσινή απόφαση για αύξηση των επιτοκίων. Ποιοι δανειολήπτες κινδυνεύουν να πληρώσουν περισσότερα και τι πρέπει να προσέξουν.
Η ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή δεν επηρεάζει μόνο τις τιμές των καυσίμων και την καθημερινότητα των καταναλωτών αλλά από χθες επανέφερε και έναν παλιό πονοκέφαλο για χιλιάδες ελληνικά νοικοκυριά: τα επιτόκια των δανείων.
Μέχρι πριν από λίγους μήνες η αγορά προεξοφλούσε ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα συνέχιζε την πορεία αποκλιμάκωσης του κόστους χρήματος, δίνοντας ανάσα σε όσους έχουν στεγαστικά και επιχειρηματικά δάνεια. Ωστόσο, η αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων εξαιτίας των γεωπολιτικών εξελίξεων αλλάζει τα δεδομένα.
Η ΕΚΤ κατά την χθεσινή συνεδρίαση του Διοικητικού της Συμβουλίου αποφάσισε την αύξηση των επιτοκίων κατά 0,25%, ενώ οι αναλυτές δεν αποκλείουν ακόμη και νέες αυξήσεις εάν η άνοδος των τιμών στην ενέργεια και στις μεταφορές περάσει στην πραγματική οικονομία.
Ποιοι δανειολήπτες επηρεάζονται
Για τους δανειολήπτες αυτό μεταφράζεται σε μία απλή αλλά δυσάρεστη εξίσωση: όσο υψηλότερα παραμένουν τα επιτόκια, τόσο ακριβότερο γίνεται το δάνειο.
Οι περισσότεροι δανειολήπτες που επηρεάζονται είναι όσοι διαθέτουν στεγαστικά δάνεια με κυμαινόμενο επιτόκιο. Τα δάνεια αυτά συνδέονται με το euribor, το οποίο έχει αρχίσει και πάλι να κινείται ανοδικά, καθώς οι αγορές προεξοφλούν πιο αυστηρή νομισματική πολιτική.
Στην πράξη, ένα στεγαστικό δάνειο ύψους 100.000 ευρώ με υπόλοιπη διάρκεια 20 ετών και επιτόκιο 4% θα δει τη μηνιαία δόση να αυξάνεται κατά περίπου 13 ευρώ εάν το επιτόκιο ανέβει στο 4,25%. Η ετήσια επιβάρυνση φτάνει τα 156 ευρώ. Εάν ακολουθήσουν και άλλες αυξήσεις, το κόστος θα γίνει ακόμη μεγαλύτερο.
Ιδιαίτερα εκτεθειμένοι είναι οι δανειολήπτες που έχουν μεγάλο υπόλοιπο οφειλής και αρκετά χρόνια μέχρι την εξόφληση του δανείου τους. Αντίθετα, όσοι βρίσκονται κοντά στην αποπληρωμή επηρεάζονται λιγότερο, καθώς το μεγαλύτερο μέρος των τόκων έχει ήδη καταβληθεί τα προηγούμενα χρόνια.
Προβληματισμός επικρατεί και στους επαγγελματίες και τις μικρές επιχειρήσεις. Σχεδόν όλα τα επιχειρηματικά δάνεια στην Ελλάδα είναι συνδεδεμένα με κυμαινόμενα επιτόκια. Αυτό σημαίνει ότι κάθε αύξηση του euribor μεταφράζεται άμεσα σε μεγαλύτερους τόκους και υψηλότερες δόσεις.
Για μια μικρή επιχείρηση με δάνειο 1 εκατ. ευρώ, μια αύξηση επιτοκίου κατά 0,25% σημαίνει περίπου 2.500 ευρώ περισσότερους τόκους τον χρόνο. Το ποσό μπορεί να φαίνεται περιορισμένο, όμως έρχεται να προστεθεί στο αυξημένο ενεργειακό κόστος, στις υψηλότερες μισθολογικές δαπάνες και στις υπόλοιπες ανατιμήσεις που ήδη πιέζουν τα οικονομικά των επιχειρήσεων.
Τι συμβουλεύουν οι ειδικοί
Οι ειδικοί συμβουλεύουν τους δανειολήπτες να παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις και να εξετάζουν εναλλακτικές λύσεις εφόσον διαθέτουν δάνειο με κυμαινόμενο επιτόκιο. Σε αρκετές περιπτώσεις οι τράπεζες προσφέρουν τη δυνατότητα μετατροπής σε σταθερό επιτόκιο, επιλογή που εξασφαλίζει προβλεψιμότητα στις δόσεις, αν και συνήθως συνοδεύεται από ελαφρώς υψηλότερο κόστος.
Το βέβαιο είναι ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή δεν επηρεάζει μόνο τις διεθνείς αγορές. Εάν οι πληθωριστικές πιέσεις επιμείνουν, οι συνέπειες μπορεί να φτάσουν μέχρι το οικογενειακό πορτοφόλι, μέσω ακριβότερων δανείων και μεγαλύτερων μηνιαίων υποχρεώσεων για χιλιάδες νοικοκυριά σε όλη τη χώρα.
