Politica 89.8
Έρχονται αλλαγές στην ΕΑΣ το 2027 – Ποιοι θα πληρώνουν λιγότερα και ποιοι διεκδικούν αναδρομικά
Μικρότερες κρατήσεις στις συντάξεις τους ενδέχεται να δουν μέσα στο 2027 περίπου 440.000 συνταξιούχοι που πληρώνουν την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), ενώ για χιλιάδες άλλους ανοίγει και το ζήτημα της επιστροφής χρημάτων που έχουν χάσει τα προηγούμενα χρόνια.
Το κλειδί των εξελίξεων βρίσκεται στο Ελεγκτικό Συνέδριο, το οποίο εξετάζει εάν ο σημερινός τρόπος υπολογισμού της εισφοράς παραβιάζει το Σύνταγμα. Η απόφαση αναμένεται να δημοσιοποιηθεί στα τέλη Φεβρουαρίου με αρχές Μαρτίου του 2027 και, εφόσον υιοθετήσει την εισήγηση που έχει κατατεθεί, η κυβέρνηση θα κληθεί να προχωρήσει σε αλλαγές στη νομοθεσία.
Το βασικό πρόβλημα είναι ότι σήμερα η ΕΑΣ υπολογίζεται πάνω σε ολόκληρη τη σύνταξη, μόλις αυτή ξεπεράσει συγκεκριμένα ποσά. Έτσι, ένας συνταξιούχος μπορεί να δει σημαντική αύξηση της κράτησής του ακόμη και αν η σύνταξή του αυξηθεί ελάχιστα.
Η αλλαγή που βρίσκεται στο επίκεντρο της δικαστικής εξέτασης προβλέπει η εισφορά να επιβάλλεται μόνο στο ποσό της σύνταξης που ξεπερνά το όριο απαλλαγής και όχι σε ολόκληρη τη σύνταξη.
Πότε θα αλλάξει ο νόμος
Το πρώτο βήμα αναμένεται να γίνει στα τέλη Φεβρουαρίου ή στις αρχές Μαρτίου του 2027, όταν θα γίνει γνωστή η απόφαση του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Εάν το Δικαστήριο κρίνει ότι ο σημερινός τρόπος παρακράτησης δεν είναι συνταγματικός, η κυβέρνηση θα πρέπει να εξετάσει την αναμόρφωση των κλιμακίων και την αλλαγή του τρόπου υπολογισμού της εισφοράς.
Η νομοθετική παρέμβαση τοποθετείται ως ενδεχόμενο μέσα στο 2027, χωρίς ωστόσο να υπάρχει μέχρι στιγμής συγκεκριμένη ημερομηνία κατάθεσης νομοσχεδίου.
Παράδειγμα: Πόσα μπορεί να κερδίσει συνταξιούχος με 2.000 ευρώ
Η διαφορά ανάμεσα στο σημερινό σύστημα και σε έναν υπολογισμό μόνο πάνω στο ποσό που υπερβαίνει το όριο μπορεί να είναι μεγάλη. Συνταξιούχος που λαμβάνει κύρια σύνταξη 2.000 ευρώ πληρώνει σήμερα ΕΑΣ 6%, δηλαδή 120 ευρώ κάθε μήνα. Εάν ο ίδιος συντελεστής εφαρμοζόταν μόνο στα 532 ευρώ που υπερβαίνουν το όριο των 1.468 ευρώ για το 2026, η κράτηση θα ήταν 31,92 ευρώ. Δηλαδή, θα είχε όφελος 88,08 ευρώ τον μήνα ή 1.056,96 ευρώ τον χρόνο.
Το παράδειγμα είναι ενδεικτικό, καθώς δεν έχει ακόμη αποφασιστεί ο νέος τρόπος υπολογισμού της ΕΑΣ. Οι μεγαλύτερες επιβαρύνσεις εντοπίζονται σε όσους λαμβάνουν συντάξεις από 1.784 έως 2.080 ευρώ, όπου ο συντελεστής αυξάνεται από 3% σε 6%, αλλά και σε όσους εισπράττουν υψηλότερες συντάξεις.
Ποιοι θα πάρουν αναδρομικά
Το μεγάλο ερώτημα αφορά τα χρήματα που έχουν ήδη παρακρατηθεί. Σύμφωνα με την εισήγηση που εξετάστηκε στο Ελεγκτικό Συνέδριο, οι επιστροφές θα πρέπει να περιοριστούν στους συνταξιούχους που έχουν ήδη καταθέσει αγωγές.
Εφόσον η πρόταση γίνει δεκτή, όσοι έχουν προσφύγει στη Δικαιοσύνη θα μπορούν να διεκδικήσουν την επιστροφή ποσών, ανάλογα με όσα θα ορίζει η τελική απόφαση. Αντίθετα, όσοι δεν έχουν καταθέσει αγωγές δεν θα πρέπει να θεωρούν δεδομένο ότι θα λάβουν αναδρομικά.
Το πόσα χρήματα θα επιστραφούν, για ποια χρόνια και σε ποιους ακριβώς δικαιούχους θα ξεκαθαρίσει μετά τη δημοσιοποίηση της απόφασης.
Τα νέα όρια της ΕΑΣ από το 2027
Στο μεταξύ, από την 1η Ιανουαρίου 2027 προβλέπεται αύξηση των ορίων των κλιμακίων της ΕΑΣ κατά 2,8%, εφόσον δεν τροποποιηθεί το ποσοστό λόγω αύξησης του πληθωρισμού.
Το πρώτο κλιμάκιο, με κράτηση 3%, θα ξεκινά από τα 1.509,11 ευρώ, το όριο για την κράτηση 6% θα διαμορφωθεί στα 1.832,49 ευρώ, ενώ το ανώτατο κλιμάκιο του 14% θα αρχίζει από τα 3.772,78 ευρώ.
Η αύξηση των ορίων έχει στόχο να μην οδηγούνται οι συνταξιούχοι σε μεγαλύτερες κρατήσεις εξαιτίας των ετήσιων αυξήσεων στις συντάξεις τους. Δεν σημαίνει, όμως, ότι καταργείται η ΕΑΣ ή ότι αλλάζει άμεσα ο τρόπος υπολογισμού της.
