Politica 89.8
«Διπλός» ΕΝΦΙΑ έως το 2028 στα ακίνητα των τραπεζών και των servicers
Στόχος να αυξηθεί η προσφορά στην αγορά και να περιοριστεί η άνοδος των τιμών
Η κυβέρνηση ενεργοποιεί από φέτος ένα νέο μέτρο πίεσης προς τράπεζες, servicers και επενδυτικά funds που διακρατούν χιλιάδες κατοικίες στα χαρτοφυλάκιά τους: τον διπλασιασμό του κύριου ΕΝΦΙΑ για διαμερίσματα και μονοκατοικίες που παραμένουν κλειστά.
Το μέτρο θα ισχύσει για τρία χρόνια, έως και το 2028, και στοχεύει να αυξήσει την προσφορά ακινήτων στην αγορά, είτε προς πώληση είτε προς ενοικίαση, σε μια περίοδο όπου οι τιμές παραμένουν υψηλές και τα διαθέσιμα σπίτια περιορισμένα.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, περίπου 25.000 ακίνητα κάθε κατηγορίας βρίσκονται στα χαρτοφυλάκια τραπεζών, servicers και funds, εκ των οποίων σχεδόν 13.800 είναι κατοικίες (διαμερίσματα και μονοκατοικίες).
Ποιους αφορά ο διπλός ΕΝΦΙΑ
Η προσαύξηση 100% στον κύριο φόρο επιβάλλεται σε κατοικίες που ανήκουν σε:
- Πιστωτικά ιδρύματα (τράπεζες)
- Αγοραστές πιστώσεων (funds που έχουν αγοράσει «κόκκινα» δάνεια)
- Διαχειριστές πιστώσεων (servicers)
- Συνδεδεμένες εταιρείες και θυγατρικές (SPVs) των παραπάνω
Η ένταξη των συνδεδεμένων εταιρειών είναι κρίσιμη, καθώς πολλά ακίνητα εμφανίζονται σε εταιρείες ειδικού σκοπού και όχι απευθείας στους ισολογισμούς των τραπεζών ή των funds.
Ποια ακίνητα επιβαρύνονται
Ο διπλασιασμός αφορά αποκλειστικά διαμερίσματα και μονοκατοικίες όπως αυτά είναι δηλωμένα στο Ε9, στους αντίστοιχους κωδικούς της ΑΑΔΕ ενώ δεν αφορά επαγγελματικά ακίνητα, καταστήματα ή οικόπεδα.
Σημαντική είναι η εξαίρεση σύμφωνα με την οποία εάν το ακίνητο έχει μισθωθεί για τουλάχιστον έξι μήνες μέσα στο προηγούμενο έτος, δεν επιβάλλεται ο διπλός ΕΝΦΙΑ.
Με απλά λόγια, όσα σπίτια αξιοποιούνται – δηλαδή νοικιάζονται – δεν επιβαρύνονται με την προσαύξηση. Το μέτρο στοχεύει αποκλειστικά στα κλειστά και ανεκμετάλλευτα ακίνητα.
Πώς θα γίνεται ο έλεγχος
Η διαδικασία βασίζεται σε ηλεκτρονικές διασταυρώσεις:
Η ΑΑΔΕ θα λαμβάνει από την Τράπεζα της Ελλάδος τα στοιχεία τραπεζών, αγοραστών και διαχειριστών πιστώσεων.
Τα συνδεδεμένα νομικά πρόσωπα θα εντοπίζονται μέσω δηλώσεων Ε3 και άλλων στοιχείων που υπάρχουν στα πληροφοριακά συστήματα.
Οι μισθώσεις θα ελέγχονται μέσω των δηλώσεων μίσθωσης που έχουν καταχωριστεί στην ΑΑΔΕ.
Για το 2026 προβλέπεται ειδική προθεσμία: τα στοιχεία για ακίνητα που έχουν μισθωθεί για τουλάχιστον έξι μήνες μέσα στο 2025 μπορούν να αποσταλούν έως 2 Μαρτίου 2026.
Η προσαύξηση θα εμφανίζεται αυτόματα στο εκκαθαριστικό του ΕΝΦΙΑ, με ειδική ένδειξη δίπλα στον ΑΤΑΚ του ακινήτου.
Τι σημαίνει πρακτικά το μέτρο
Ο διπλασιασμός του κύριου φόρου αυξάνει σημαντικά το κόστος διακράτησης κατοικιών που παραμένουν κενές. Για παράδειγμα, αν για ένα διαμέρισμα ο κύριος ΕΝΦΙΑ ήταν 1.000 ευρώ, με την προσαύξηση θα φθάνει στα 2.000 ευρώ. Η κυβέρνηση εκτιμά ότι έτσι θα δοθεί κίνητρο στα funds και τις τράπεζες να επισπεύσουν:
- Πωλήσεις κατοικιών
- Μακροχρόνιες μισθώσεις
- Αξιοποίηση μέσω προγραμμάτων στέγασης
Ποιο είναι το στοίχημα
Το βασικό ερώτημα είναι αν το μέτρο θα οδηγήσει πράγματι σε μεγαλύτερη προσφορά κατοικιών ή αν το επιπλέον κόστος θα απορροφηθεί από τις εταιρείες ως μέρος της επενδυτικής τους στρατηγικής.
Σε κάθε περίπτωση, για πρώτη φορά η φορολογία ακινήτων χρησιμοποιείται στοχευμένα ως εργαλείο στεγαστικής πολιτικής, με στόχο να «ανοίξουν» χιλιάδες κλειστά σπίτια που σήμερα δεν αξιοποιούνται.
