Politica 89.8
ΕΣΠΑ: Μόλις 17% η απορροφητικότητα στο «Ανταγωνιστικότητα 2021-2027»
Τον «κώδωνα του κινδύνου» για την πορεία του ελληνικού προγράμματος ενίσχυσης της επιχειρηματικότητας κρούουν τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στη 4η συνεδρίαση της Επιτροπής Παρακολούθησης του «Ανταγωνιστικότητα 2021-2027».
Το μεγαλύτερο πρόγραμμα του νέου ΕΣΠΑ, με συνολικό προϋπολογισμό 3,9 δισεκατομμύρια ευρώ, εμφανίζει εξαιρετικά χαμηλές απορροφήσεις, θέτοντας σε κίνδυνο πολύτιμους κοινοτικούς πόρους που θα μπορούσαν να στηρίξουν την ελληνική οικονομία, την καινοτομία και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Παρότι το πρόγραμμα εγκρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Ιούνιο του 2022, σήμερα – τριάμισι χρόνια μετά – η πραγματική απορρόφηση της δημόσιας δαπάνης δεν ξεπερνά το 17%. Αυτό σημαίνει ότι από τα κονδύλια που προορίζονται για έρευνα, τεχνολογίες STEP, εξοπλισμό, κατάρτιση και ψηφιακό μετασχηματισμό των επιχειρήσεων, ελάχιστα έχουν φτάσει στην πραγματική οικονομία.
Τα νούμερα είναι αποκαλυπτικά: μέχρι τις 19 Νοεμβρίου 2025 είχαν δημοσιευτεί 36 προσκλήσεις συνολικού ύψους 3,13 δισ. ευρώ – δηλαδή το 81% του διαθέσιμου προϋπολογισμού. Επιπλέον, είχαν ενταχθεί 13.629 έργα, δημόσιας δαπάνης 2,52 δισ. ευρώ, που αντιστοιχούν στο 65,4% του προγράμματος. Ωστόσο, την ίδια στιγμή, οι πραγματικές πληρωμές προς δικαιούχους ανέρχονται μόλις σε 637 εκατομμύρια ευρώ. Με άλλα λόγια, παρότι πολλά έργα έχουν εγκριθεί στα χαρτιά, τα χρήματα δεν έχουν εκταμιευτεί.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη πιο πιεστικό αν ληφθούν υπόψη τα χρονικά περιθώρια. Η δυνατότητα ένταξης νέων έργων σταματά στις 31 Δεκεμβρίου 2027, ενώ μέχρι το τέλος του 2030 πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί όλα τα έργα και να έχουν γίνει οι πληρωμές. Για να μη χαθούν πόροι, η χώρα θα πρέπει τα επόμενα χρόνια να «τρέχει» με ρυθμό απορρόφησης 20% ετησίως, κάτι που με βάση την έως τώρα πορεία μοιάζει εξαιρετικά δύσκολο.
