Politica 89.8
Εξωδικαστικός: Πώς σώζεται η πρώτη κατοικία – Τι γίνεται με τα άλλα ακίνητα και τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο
Νέα δεδομένα για τους δανειολήπτες που κινδυνεύουν να χάσουν την πρώτη κατοικία τους δημιουργεί το νέο πλαίσιο του Εξωδικαστικού Μηχανισμού, το οποίο τέθηκε σε ισχύ από χθες και δίνει τη δυνατότητα να «σωθεί» το σπίτι, ακόμη και όταν ο οφειλέτης διαθέτει και άλλα ακίνητα.
Η βασική αλλαγή είναι ότι ο δανειολήπτης μπορεί να ζητήσει να προστατεύσει αποκλειστικά την κύρια κατοικία του και να συναινέσει στη ρευστοποίηση της υπόλοιπης ακίνητης περιουσίας του.
Με απλά λόγια, η πρώτη κατοικία «χωρίζεται» από τα υπόλοιπα ακίνητα και η ρύθμιση υπολογίζεται με βάση την αξία της. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερο «κούρεμα» της οφειλής και χαμηλότερη μηνιαία δόση. Το αντάλλαγμα είναι ότι τα υπόλοιπα περιουσιακά στοιχεία μπορούν να οδηγηθούν σε εκούσια ρευστοποίηση, μέσω απλοποιημένης διαδικασίας.
Πώς λειτουργεί στην πράξη
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα οφειλέτη που χρωστά συνολικά 300.000 ευρώ, διαθέτει κύρια κατοικία αξίας 150.000 ευρώ και άλλα ακίνητα συνολικής αξίας 50.000 ευρώ. Ο οφειλέτης δηλώνει στην πλατφόρμα του Εξωδικαστικού ότι θέλει να προστατεύσει την κύρια κατοικία του και αποδέχεται τη ρευστοποίηση των άλλων ακινήτων.
Στο συγκεκριμένο παράδειγμα, από τη ρευστοποίηση των υπόλοιπων ακινήτων οι πιστωτές λαμβάνουν 50.000 ευρώ, ενώ η οφειλή που μένει προς ρύθμιση περιορίζεται στα 150.000 ευρώ, έναντι αρχικού χρέους 300.000 ευρώ. Το ποσό αυτό μπορεί να ρυθμιστεί έως και σε 35 χρόνια, ανάλογα με την οικονομική κατάσταση του οφειλέτη.
Από τη στιγμή που υπογραφεί η σύμβαση αναδιάρθρωσης και όσο ο οφειλέτης τηρεί κανονικά τη ρύθμιση, δεν μπορεί να γίνει αναγκαστική εκτέλεση ή πλειστηριασμός της κύριας κατοικίας από τους πιστωτές που συμμετέχουν στη ρύθμιση.
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για τους ευάλωτους και επιλέξιμους οφειλέτες. Στις συγκεκριμένες περιπτώσεις οι πιστωτές είναι υποχρεωμένοι να καταθέσουν και την εναλλακτική πρόταση που προβλέπει διάσωση της κύριας κατοικίας και ρευστοποίηση των υπόλοιπων ακινήτων. Ο δανειολήπτης, πάντως, δεν είναι υποχρεωμένος να την αποδεχθεί.
Ελβετικό φράγκο: Η προθεσμία της 30ής Σεπτεμβρίου
Την ίδια ώρα, αντίστροφα μετρά ο χρόνος για τους δανειολήπτες με δάνεια σε ελβετικό φράγκο. Η προθεσμία λήγει στις 30 Σεπτεμβρίου, ενώ μέχρι στιγμής εκτιμάται ότι ενδιαφέρον έχει εκδηλώσει περίπου το 60% των δανειοληπτών. Οι εκτιμήσεις ανεβάζουν το τελικό ποσοστό συμμετοχής ακόμη και στο 70%.
Η ρύθμιση επιτρέπει τη μετατροπή του υπολοίπου του δανείου από ελβετικό φράγκο σε ευρώ με βελτιωμένη ισοτιμία κατά 15% έως 50% και σταθερό επιτόκιο από 2,3% έως 2,9%. Δεν προβλέπεται, ωστόσο, αναδρομικός επανυπολογισμός του δανείου με βάση την ισοτιμία που ίσχυε όταν αυτό χορηγήθηκε.
Το ύψος της βελτίωσης της ισοτιμίας και το επιτόκιο εξαρτώνται από την εισοδηματική, περιουσιακή και οικογενειακή κατάσταση του δανειολήπτη. Για την κατηγορία με τη μικρότερη βελτίωση, στο 15%, δεν υπάρχουν εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια και δεν απαιτείται σχετικό πιστοποιητικό.
Σήμερα υπολογίζεται ότι υπάρχουν περίπου 38.000 δάνεια σε ελβετικό φράγκο, από τα οποία περίπου 20.600 βρίσκονται στις τράπεζες και τα υπόλοιπα κυρίως σε servicers, με συνολικό υπόλοιπο περίπου 5,5 δισ. ελβετικά φράγκα.
Το πρόβλημα δημιουργήθηκε από τη μεγάλη ανατροπή της ισοτιμίας. Την περίοδο 2004-2008, όταν χορηγήθηκε μεγάλος αριθμός αυτών των δανείων, ένα ευρώ αντιστοιχούσε περίπου σε 1,6 ελβετικά φράγκα, ενώ σήμερα η σχέση βρίσκεται κοντά στο 1 ευρώ προς 0,94 ελβετικά φράγκα. Συνολικά είχαν χορηγηθεί περίπου 57.000 δάνεια, ύψους 14,1 δισ. ευρώ.
Για τους δανειολήπτες, επομένως, οι επόμενες ημέρες είναι κρίσιμες: όσοι έχουν δάνειο σε ελβετικό φράγκο καλούνται να εξετάσουν τους όρους της μετατροπής πριν από την καταληκτική ημερομηνία, ενώ όσοι έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές και ακίνητη περιουσία έχουν πλέον μία επιπλέον επιλογή στον Εξωδικαστικό για να διατηρήσουν την κύρια κατοικία τους.
