Κόκκινα δάνεια: Οι 5 μεγάλες αλλαγές από Σεπτέμβριο – Ποιοι κερδίζουν χρήματα και ποιοι πρέπει να προσέξουν

Νέες δόσεις για όσους έχουν ενταχθεί στον νόμο Κατσέλη, πιθανές επιστροφές χρημάτων, αλλαγές στα στεγαστικά τύπου step up και κρίσιμη προθεσμία για τα δάνεια σε ελβετικό φράγκο φέρνει ο Σεπτέμβριος. Την ίδια ώρα, αυστηρότερο πλαίσιο ετοιμάζεται για τους servicers.
Ο πρώτος μήνας του φθινοπώρου φέρνει σημαντικές εξελίξεις για δεκάδες χιλιάδες δανειολήπτες, καθώς τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων καλούνται να κλείσουν σειρά εκκρεμοτήτων.
Για κάποιους οι αλλαγές μπορούν να σημαίνουν μικρότερη επιβάρυνση ή ακόμη και επιστροφή χρημάτων, ενώ για άλλους δημιουργούνται προθεσμίες και νέα δεδομένα που χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή.
1. Νόμος Κατσέλη: Ποιοι θα πληρώνουν λιγότερα
Περίπου 100.000 δάνεια που έχουν υπαχθεί στον νόμο Κατσέλη επηρεάζονται από την απόφαση του Αρείου Πάγου για τον τρόπο υπολογισμού των τόκων. Οι τόκοι θα υπολογίζονται πλέον επί της μηνιαίας δόσης και όχι πάνω στο συνολικό ανεξόφλητο ποσό του δανείου.
Στην πράξη, αυτό σημαίνει χαμηλότερη επιβάρυνση για τους δανειολήπτες που καλύπτονται από την απόφαση. Τράπεζες και servicers προχωρούν στον επανυπολογισμό των οφειλών και στην κατάρτιση νέων δοσολογίων, τα οποία θα αποτυπώνουν τον νέο τρόπο υπολογισμού.
2. Ποιοι μπορούν να πάρουν πίσω χρήματα
Η αλλαγή δεν αφορά μόνο τις επόμενες δόσεις. Ο επανυπολογισμός μπορεί να οδηγήσει και σε επιστροφές χρημάτων για ποσά που καταβλήθηκαν επιπλέον τα προηγούμενα χρόνια, εφόσον προκύπτει ότι ο δανειολήπτης πλήρωσε περισσότερους τόκους με τον παλαιό τρόπο υπολογισμού.
Για τον λόγο αυτό οι οφειλέτες θα πρέπει να ελέγξουν προσεκτικά το νέο δοσολόγιο και τον επανυπολογισμό που θα λάβουν, ιδιαίτερα σε σχέση με τις πληρωμές που έχουν ήδη πραγματοποιήσει.
Υπάρχει, ωστόσο, και μία σημαντική παράμετρος: όσοι διαθέτουν δεύτερο ακίνητο θα πρέπει να γνωρίζουν ότι η προστασία της κύριας κατοικίας δεν σημαίνει αυτομάτως προστασία ολόκληρης της ακίνητης περιουσίας τους. Η υπόλοιπη περιουσία μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να οδηγηθεί σε εκποίηση.
3. Step up δάνεια: Νέες προτάσεις από τις τράπεζες
Το δεύτερο μεγάλο μέτωπο αφορά τα στεγαστικά δάνεια τύπου step up. Πρόκειται για συμβάσεις που ξεκινούν με χαμηλή μηνιαία δόση, η οποία αυξάνεται σταδιακά. Σε αρκετές περιπτώσεις οι δανειολήπτες καταβάλλουν για χρόνια κυρίως τόκους, χωρίς το κεφάλαιο να μειώνεται σημαντικά. Ήδη έχουν μετατραπεί σε κανονικά τοκοχρεολυτικά δάνεια συμβάσεις άνω των 2,2 δισ. ευρώ, περίπου το 50% ενός συνολικού χαρτοφυλακίου 4,5-5 δισ. ευρώ.
Από τον Σεπτέμβριο οι τράπεζες αναμένεται να εντείνουν τις καμπάνιες προς τους πελάτες τους, προτείνοντας μετατροπή σε τοκοχρεολυτικό δάνειο, με σταθερό επιτόκιο κοντά στο 3%.
Ο δανειολήπτης θα πρέπει πριν πει το «ναι» να συγκρίνει τη σημερινή και τη νέα δόση, τη διάρκεια αποπληρωμής και κυρίως το συνολικό ποσό που θα καταβάλει μέχρι τη λήξη του δανείου.
4. Ελβετικό φράγκο: Προθεσμία μέχρι 30 Σεπτεμβρίου
Στην τελική ευθεία μπαίνουν και οι δανειολήπτες με οφειλές σε ελβετικό φράγκο. Η ισχύουσα προθεσμία για τη μετατροπή των επιλέξιμων δανείων σε ευρώ εκπνέει στις 30 Σεπτεμβρίου, ενώ μέχρι σήμερα εκτιμάται ότι έχει καλυφθεί περίπου το 60% του στόχου.
Στην αγορά συζητείται το ενδεχόμενο νέας παράτασης, ακόμη και έως το τέλος του 2026. Μέχρι να υπάρξει όμως επίσημη απόφαση, οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να κινηθούν με βάση την προθεσμία της 30ής Σεπτεμβρίου και να μην θεωρούν δεδομένο ότι θα δοθεί περισσότερος χρόνος.
5. Servicers: Τι αλλάζει για τους οφειλέτες
Αλλαγές προωθούνται και στη λειτουργία των servicers, με στόχο να ενισχυθεί η ενημέρωση και η εξυπηρέτηση των δανειοληπτών. Οι οφειλέτες αναμένεται να έχουν σαφέστερη εικόνα για το υπόλοιπο του δανείου, τις δόσεις που πρέπει να καταβάλουν και τις δυνατότητες ρύθμισης.
Ο Σεπτέμβριος γίνεται έτσι μήνας-κλειδί για τα κόκκινα δάνεια. Όσοι έχουν δάνειο στον νόμο Κατσέλη, step up ή οφειλή σε ελβετικό φράγκο θα πρέπει να παρακολουθούν στενά τις ενημερώσεις από τράπεζες και servicers και, κυρίως, να ελέγχουν προσεκτικά κάθε νέο δοσολόγιο ή πρόταση ρύθμισης πριν λάβουν την τελική τους απόφαση.