Politica 89.8
Κατασκοπεία στις Ένοπλες Δυνάμεις: Τα επόμενα βήματα και ο κίνδυνος απώλειας της ελληνικής ιθαγένειας
Μία υπόθεση που θα έχει συνέχεια, είτε αυτή εξελιχθεί μπροστά στα φώτα της δημοσιότητας, είτε πίσω από αυτά αναμένεται να είναι η υπόθεση κατασκοπείας στις Ένοπλες Δυνάμεις, που οδήγησε στη σύλληψη του 54χρονου Σμήναρχου διοικητή, την Πέμπτη. Μία υπόθεση η οποία έχει και διπλωματικές προεκτάσεις, αφού εμπλέκεται η Κίνα που είναι η χώρα η οποία φέρεται να ήταν ο αποδέκτης των πληροφοριών, ενώ στην επιχείρηση σύλληψης οι πληροφορίες θέλουν να έχουν εμπλακεί οι ΗΠΑ, διά της CIA και σαφώς υπάρχει έντονο ΝΑΤΟικό ενδιαφέρον, αφού οι πληροφορίες που δίνονταν αφορούσαν σχέδια της Συμμαχίας.
Σε διαθεσιμότητα ο Σμήναρχος
Ο Αξιωματικός της Πολεμικής Αεροπορίας, την Παρασκευή τέθηκε σε διαθεσιμότητα για 18 μήνες, με απόφαση του Αρχηγού ΓΕΕΘΑ, Δημήτρη Χούπη, σύμφωνα με τις προβλέψεις του άρθρου 102 του νόμου 5265/2026 «Χάρτης Μετάβασης των Ενόπλων Δυνάμεων στη Νέα Εποχή (Σταδιοδρομία και εξέλιξη Αξιωματικών, Υπαξιωματικών και Επαγγελματιών Οπλιτών των Ενόπλων Δυνάμεων, μισθολογικές ρυθμίσεις για το στρατιωτικό προσωπικό των Ενόπλων Δυνάμεων, αναδιοργάνωση ακαδημαϊκής εκπαίδευσης των Ενόπλων Δυνάμεων, στρατολογία των Ελλήνων, εθελοντική στράτευση γυναικών και άλλες διατάξεις)».
Η διαθεσιμότητα, που έχει τη μεγαλύτερη διάρκεια που προβλέπει το άρθρο 102, 18 μήνες, είναι αποτέλεσμα της άσκησης ποινικής δίωξης στον Σμήναρχο για αδικήματα των άρθρων 143, 144 και 145 του στρατιωτικού ποινικού κώδικα, καθώς σύμφωνα με την αρχική ανακοίνωση του ΓΕΕΘΑ οι κατηγορίες που τον βαρύνουν είναι αυτές της «συλλογής και μετάδοσης μυστικών πληροφοριών στρατιωτικής σημασίας σε τρίτους, με κίνδυνο την πρόκληση βλάβης στα εθνικά συμφέροντα».
Όσοι τίθενται σε διαθεσιμότητα σύμφωνα με το νόμο:
α) Δεν εκτελούν οποιαδήποτε στρατιωτική υπηρεσία,
β) ενημερώνουν τον Αρχηγό του οικείου ΓΕ σχετικά με τον τόπο διαμονής τους,
γ) υπάγονται διοικητικά στον ανώτατο διοικητή της φρουράς του τόπου διαμονής τους.
Τι είναι μυστικές πληροφορίες στρατιωτικής σημασίας σύμφωνα με το άρθρο 143
Σύμφωνα με το άρθρο 143 του στρατιωτικού ποινικού κώδικα μυστικές πληροφορίες στρατιωτικής σημασίας θεωρούνται οι αναφερόμενες:
α) Στην κατάσταση γενικά του στρατού και του πολεμικού υλικού, στα έργα οχύρωσης, στα κρυπτογραφικά μέσα συνεννόησης, στο δίκτυο των στρατιωτικών συγκοινωνιών, στις θέσεις του στρατού, στους τόπους ανεφοδιασμού και στην κατάσταση των προμηθειών σε όπλα, πολεμοφόδια, καύσιμα, τρόφιμα ή χρήματα.
β) Στο σχέδιο οργάνωσης ή σύνθεσης του στρατού, στο σχέδιο και τα προπαρασκευαστικά μέτρα επιστράτευσης ή κινητοποίησης του στρατού και στα σχέδια στρατιωτικής επιχείρησης.
γ) Σε στρατιωτικές μετακινήσεις ή μεταφορές που εκτελούνται ή σχεδιάζονται.
δ) Στην κατάσταση της υγείας ή του φρονήματος και πειθαρχίας του στρατού ή στον αριθμό των τραυματιών, νεκρών ή αιχμαλώτων.
ε) Σε κάθε αντικείμενο που χαρακτηρίστηκε νομίμως ως απόρρητο.
Άρθρο 144 περί μετάδοσης στρατιωτικών πληροφοριών
Στο άρθρο 144 του στρατιωτικού ποινικού κώδικα που αναφέρεται στη μετάδοση στρατιωτικών πληροφοριών σημειώνεται ότι:
1. Στρατιωτικός και όποιος ανήκει στην υπηρεσία του στρατού, που παράνομα και με πρόθεση παραδίδει ή ανακοινώνει σε άλλον ή αφήνει με οποιονδήποτε τρόπο να περιέλθουν στην κατοχή ή στη γνώση άλλου μυστικές πληροφορίες στρατιωτικής σημασίας, τιμωρείται με κάθειρξη.
2. Αν πρόκειται για πληροφορίες μικρής σημασίας, ο υπαίτιος τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών.
3. Αν η πράξη τελέσθηκε σε πολεμική περίοδο για να ωφελήσει ξένο κράτος ή για να βλάψει το ελληνικό κράτος, επιβάλλεται ισόβια κάθειρξη.
4. Αν οι πράξεις των παραγράφων 1 και 2 έγιναν από αμέλεια, ο υπαίτιος τιμωρείται:
α) Με φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών, αν οι πληροφορίες της παρ. 1 ή τα αντικείμενα που τις περιέχουν είναι εμπιστευμένα ή προσιτά σε αυτόν λόγω της υπηρεσίας του ή μετά από εντολή της αρχής και με φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους, αν ανακοινώθηκαν ή παραδόθηκαν σε ξένο κράτος ή σε κατάσκοπό του.
β) Με φυλάκιση μέχρι ενός έτους, σε κάθε άλλη περίπτωση.
5. Ο υπαίτιος τιμωρείται, κατά τις παραπάνω διατάξεις και αν το έγκλημα τελέσθηκε μετά την έξοδό του από την υπηρεσία, εφόσον οι πληροφορίες ή τα αντικείμενα της παρ. 1 είχαν περιέλθει σε κατοχή ή γνώση του λόγω της υπηρεσίας του.
6. Αν ο αποδέκτης των μυστικών ήταν κατάσκοπος, μπορεί ο υπαίτιος να απαλλαγεί από την ποινή, εφόσον ανήγγειλε την πράξη στις αρχές, με αποτέλεσμα να συλληφθεί έγκαιρα ο κατάσκοπος ή να προληφθεί ο κίνδυνος.
7. Η απόπειρα και η προσφορά για την τέλεση των πράξεων αυτών τιμωρούνται με την ποινή του τετελεσμένου εγκλήματος.
Άρθρο 145 περί ανακοίνωσης στρατιωτικών πληροφοριών
Τέλος στο άρθρο 145 του στρατιωτικού ποινικού κώδικα που αφορά την ανακοίνωση στρατιωτικών πληροφοριών σημειώνεται ότι:
Στρατιωτικός και όποιος ανήκει στην υπηρεσία του στρατού, που χωρίς έγκριση της στρατιωτικής αρχής ανακοινώνει ή δημοσιεύει με οποιοδήποτε μέσο πληροφορίες σχετικές με το στρατό, άλλες από τις αναφερόμενες στο άρθρο 143, ικανές να κλονίσουν την εμπιστοσύνη του κοινού σε αυτόν, τιμωρείται με φυλάκιση μέχρι έξι μηνών.
Με την ερμηνεία του νόμου να έχει τη δική της σημασία. Στις ποινές εκτιμάται ότι θα παίξει ρόλο μεταξύ άλλων η βαρύτητα των πληροφοριών που έδωσε ο Σμήναρχος, η διαβάθμιση τους, ενδεχομένως και διάθεση του να συνεργαστεί.
Κίνδυνος απώλειας της ελληνικής ιθαγένειας;
Ο Αξιωματικός είναι αντιμέτωπος και με το άρθρο 298 περί απώλειας της ελληνικής ιθαγένειας του νόμου για τις Ένοπλες Δυνάμεις σύμφωνα με το οποίο έκπτωτος της ελληνικής ιθαγένειας μπορεί να κυρηχθεί όποιος μεταξύ άλλων «τελεί το αδίκημα του άρθρου 146 του Ποινικού Κώδικα (ν. 4619/2019, Α’ 95), περί παραβίασης μυστικών της Πολιτείας, ή του άρθρου 144 του Στρατιωτικού Ποινικού Κώδικα (ν. 2287/1995, Α’ 20), περί μετάδοσης στρατιωτικών μυστικών, εφόσον έχει καταδικαστεί αμετάκλητα για τα αδικήματα αυτά».
Ερώτημα παραμένει εάν θα ενεργοποιηθεί το συγκεκριμένο άρθρο, εφόσον τελεσιδικήσει η υπόθεση και ο κατηγορούμενος καταδικαστεί αμετάκλητα για αδικήματα που μπορούν να το δικαιολογήσουν.
Η απώλεια της ελληνικής ιθαγένειας πρακτικά σημαίνει ότι αυτός στον οποίο επιβάλλεται η συγκεκριμένη ποινή χάνει όλα τα ταξιδιωτικά του έγγραφα, δεν δικαιούται ταυτότητας και άρα στερείται και πολιτικών δικαιωμάτων. Προκύπτει επίσης μία σειρά νομικών ερωτημάτων καθώς δεν υπάρχει προηγούμενο που να είναι τουλάχιστον γνωστό, εάν αυτός που θα χάσει την ιθαγένεια λογίζεται μονίμως διαμένων στην Ελλάδα, τι συμβαίνει με δικαιώματα που έχει κατοχυρώσει μέχρι σήμερα και εν τέλει αν θεωρείται «άπατρις».
Όπως έλεγαν στον in νομικοί δεν νοείται κάποιος που να μην είναι «πολίτης» άρα προκύπτουν σειρά νομικών ζητημάτων.
Τα επομενα βήματα και ο χώρος κράτησης εφόσον κριθεί προφυλακιστέος
Επί του παρόντος η υπόθεση βρίσκεται στο στάδιο της κύριας ανάκρισης, με στρατιωτικές πηγές να ξεκαθαρίζουν ότι ο κατηγορούμενος αξιωματικός δικαιούται συνήγορο πολίτη.
Ανακριτής και Εισαγγελέας θα αποφασίσουν εάν θα κριθεί προφυλακιστέος ή όχι. Εάν αποφασιστεί η προφυλάκιση του πάντως αναμένεται να οδηγηθεί στις φυλακές Κορίνθου, όπου προβλέπεται η κράτηση στρατιωτικών.
Υπενθυμίζεται ότι ο Σμήναρχος ο οποίος συνελήφθη την Πέμπτη στη μοίρα του στο Καβούρι, φέρεται να έχει ομολογήσει, προσήχθη την Παρασκευή στο Αεροδικείο και πήρε προθεσμία να απολογηθεί την Τρίτη στις 10 το πρωί.
Ο ρόλος του Υπουργείου Εξωτερικών
Με δεδομένο ότι ο Σμήναρχος φέρεται να έχει ομολογήσει ότι ενεργούσε για συμφέροντα τρίτης χώρας εν προκειμένω της Κίνας, θα πρέπει να ενημερωθεί και το Υπουργείο Εξωτερικών.
Πιο συγκεκριμένα το Υπουργείο Εξωτερικών θα πρέπει να λάβει τον πλήρη φάκελο της υπόθεσης και να ακολουθήσουν οι απαραίτητες ενέργειες, ωστόσο μέχρι στιγμής δεν υπάρχει ακόμα επίσημη ενημέρωση της ελληνικής διπλωματίας.
Για την ώρα όπως σημείωναν αρμόδιες πηγές βρισκόμαστε στη συγκέντρωση ανακριτικού υλικού το οποίο θα αξιολογηθεί και θα ακολουθήσουν τα δέοντα προς τη χώρα με την οποία θα κατηγορείται ότι έχει διασύνδεση.
Πού υπηρετούσε ο Σμήναρχος
Υπενθυμίζεται ότι ο Σμήναρχος που υπηρετούσε ως διοικητής της 128 Σμηναρχίας Εκπαίδευσης Τηλεπικοινωνιών – Ηλεκτρονικών (128ΣΕΤΗ), η οποια σύμφωνα με την ιστοσελίδα της Πολεμικής Αεροπορίας «στα σχεδόν εβδομήντα (70) χρόνια της λειτουργίας της, αποτέλεσε και αποτελεί το βασικό κέντρο μετεκπαίδευσης και επιμόρφωσης των στελεχών ειδικοτήτων Τηλεπικοινωνιών – Ηλεκτρονικών της Πολεμικής Αεροπορίας (ΠΑ), προσφέροντας διαχρονικά υψηλού επιπέδου εκπαίδευση, σύμφωνα με τις εκάστοτε τεχνολογικές προκλήσεις στον τομέα των ηλεκτρονικών. Για τον σκοπό αυτό λειτουργούν οργανωμένα σχολεία για τα RADAR Ερεύνης, τις Ασύρματες και Ενσύρματες Επικοινωνίες, τον Ηλεκτρονικού Πόλεμο (ΗΠ), τα Ηλεκτρονικά Συστήματα Επιτήρησης (ΗΣΑ) και τα Συστήματα Ραδιοναυτιλίας (Ρ/Ν) & Ραδιοβοηθήματα (Ρ/Β) που βρίσκονται σε χρήση από την ΠΑ.
Παράλληλα, με την ανάπτυξη της Πληροφορικής και τη συνεχώς αυξανόμενη χρήση του σχετικού εξοπλισμού – εφαρμογών από την ΠΑ, λειτουργούν αντίστοιχα σχολεία, παρέχοντας γνώσεις χειρισμού προγραμμάτων και συντήρησης Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Δικτύων.
Τέλος, η 128ΣΕΤΗ παρέχει, όποτε απαιτείται, εκπαίδευση και σε προσωπικό των άλλων Κλάδων των Ένοπλων Δυνάμεων, καθώς και του Λιμενικού Σώματος και της Ελληνικής Αστυνομίας».
Υπάρχουν κενά ασφαλείας;
Αρμόδιες πηγές σημείωναν ότι θα πρέπει πέραν από τα αδικήματα για τα οποία κατηγορείται ο 54χρονος αξιωματικός να τεθεί και το ερώτημα για τα κενά ασφαλείας που του επέτρεψαν την πρόσβαση και μετάδοση συγκεκριμένων πληροφοριών και να ελεγχθεί και το σύστημα της Πολεμικής Αεροπορίας. Και αν ενδεχομένως είχε πρόσβαση και μετέδιδε πληροφορίες που ξεπερνούσαν τα όρια της μοίρας που διοικούσε και γιατί.
Ενδεχομένως η συγκεκριμένη υπόθεση να αποτελέσει αφορμή και για συνολικό έλεγχο των στεγανών των Ενόπλων Δυνάμεων.
Η προαναγγελία Δένδια στη Βουλή που δεν πρόσεξε κανείς
Όπως έχει ήδη γράψει το in.gr οι αναφορές του Υπουργού Εθνικής Άμυνας, Νίκου Δένδια κατά την ψήφιση του πολυνομοσχεδίου για τις Ένοπλες Δυνάμεις στις αρχές Ιανουαρίου στην κριτική της αντιπολίτευσης για τη διάταξη περί των λόγων που κάποιος μπορεί να κηρυχθεί έκπτωτος της ελληνικής ιθαγένειας, άφηναν αποχρώσεις – ενδείξεις – αν δεν αποτελούσαν σαφή δήλωση του Υπουργού – ότι έχουν εντοπιστεί κρούσματα διαρροής πληροφοριών ΝΑΤΟϊκής φύσης προς τρίτη χώρα, εν προκειμένω προς την Κίνα, που υπαγόρευαν μία τέτοια ρύθμιση.
Σύμφωνα με πληροφορίες του in.gr απόστρατοι της Πολεμικής Αεροπορίας φέρονται να είχαν ήδη εντοπιστεί να έχουν συνάψει συμβόλαια με το Πεκίνο για εκπαίδευση πιλότων και παροχή υπηρεσιών, στο πλαίσιο της συνήθους πρακτικής αποστράτων, αφού αφυπηρετήσουν, να αναζητούν εργασία εντός και εκτός Ελλάδας, με βάση την εμπειρία τους. Και αν αυτό για κάποιες χώρες δεν θεωρείται μεμπτό, στην περίπτωση αυτή με δεδομένο ότι η Κίνα έχει μπει στο στόχαστρο των ΗΠΑ, ως ο υπ’ αριθμόν ένας «εχθρός» και κατ’ επέκταση του ΝΑΤΟ, τα πράγματα αλλάζουν.
Οι απόστρατοι που φέρονται να εμπλέκονται, σύμφωνα με πληροφορίες που δεν επιβεβαιώνονται ακόμα, έχουν βρεθεί να έχουν εγκλωβιστεί λόγω της επιλογής τους, στην Κίνα, με σκιές περί κατασκοπείας να τους βαρύνουν. Ο ένας εξ αυτών μάλιστα ίσως πριν πάει στο Πεκίνο να είχε αναζητήσει εργασία και σε αραβική χώρα, σύμμαχο των ΗΠΑ, χωρίς επιτυχία, σύμφωνα πάντα με τις ίδιες πληροφορίες.
Η υπόθεση της σύλληψης του Σμήναρχου στο Καβούρι που ακολούθησε δεν είναι σαφές ότι συνδέεται άμεσα με τους δύο απόστρατους της Πολεμικής Αεροπορίας, ωστόσο το ενδιαφέρον της Κίνας για τους ΝΑΤΟικούς σχεδιασμούς και η ανάγκη της να χτίσει Αεροπορία φαίνεται ότι έχουν ενεργοποιήσει τα αντανακλαστικά χωρών της Συμμαχίας, πρωτίστως των ΗΠΑ, με τα πρώτα μέτρα ωστόσο να λαμβάνονται από το Ηνωμένο Βασίλειο, όπου επίσης είχαν εντοπιστεί απόστρατοι πιλότοι να εργάζονται για το Πεκίνο και να ακολουθεί σχετική αυστηρότατη νομοθεσία.
