Politica 89.8
Ηλεκτρονικές απάτες: Πού κινδυνεύουν περισσότερο οι καταθέτες – Πώς να προστατεύσετε τα χρήματά σας
Οι ηλεκτρονικές απάτες εξακολουθούν να αποτελούν σοβαρό κίνδυνο για τους καταθέτες, παρά τη μείωση των περιστατικών που καταγράφεται φέτος.
Τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος αποκαλύπτουν ότι οι περισσότερες απάτες με κάρτες πραγματοποιούνται μέσω διαδικτύου, ενώ ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στις άμεσες μεταφορές χρημάτων, καθώς μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα τα χρήματα μπορεί να καταλήξουν στα χέρια επιτήδειων.
Σύμφωνα με την Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας της Τράπεζας της Ελλάδος, το πρώτο εξάμηνο του 2026 οι συναλλαγές απάτης με κάρτες μειώθηκαν κατά 23% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025. Η αξία τους περιορίστηκε στα 10,6 εκατ. ευρώ, από 12,3 εκατ. ευρώ πέρυσι. Ωστόσο, οι οικονομικές ζημιές έφτασαν τα 9,6 εκατ. ευρώ, με τους ίδιους τους κατόχους καρτών να επωμίζονται το μεγαλύτερο μέρος.
Πού γίνονται οι περισσότερες απάτες
Τα στοιχεία δείχνουν ότι ο μεγαλύτερος κίνδυνος εντοπίζεται στις συναλλαγές χωρίς τη φυσική παρουσία της κάρτας, κυρίως στις αγορές μέσω διαδικτύου.
Το πρώτο εξάμηνο του 2026 καταγράφηκαν:
130.898 περιστατικά απάτης σε εξ αποστάσεως συναλλαγές.
21.180 περιστατικά σε πληρωμές μέσω POS.
2.108 περιστατικά σε συναλλαγές μέσω ΑΤΜ.
Παρότι οι απάτες στις διαδικτυακές συναλλαγές μειώθηκαν κατά 26%, εξακολουθούν να συγκεντρώνουν τη συντριπτική πλειονότητα των καταγεγραμμένων περιστατικών.
Ποιος πληρώνει όταν χαθούν χρήματα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το ποιος τελικά επιβαρύνεται οικονομικά. Από τις συνολικές ζημιές των 9,6 εκατ. ευρώ, το 62% επιβάρυνε τους κατόχους καρτών, το 30% τους παρόχους που αποδέχονται πληρωμές και μόλις το 8% τις τράπεζες και τους υπόλοιπους εκδότες καρτών. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε θύμα απάτης υποχρεώνεται να καλύψει τη ζημιά. Η ευθύνη εξετάζεται ανά περίπτωση, με βάση τις συνθήκες της συναλλαγής και την ισχύουσα νομοθεσία.
Η παγίδα των 10 δευτερολέπτων
Μεγάλη ανησυχία προκαλεί και η αύξηση των περιστατικών απάτης στις μεταφορές χρημάτων. Το 2025 καταγράφηκαν 9.830 περιστατικά, συνολικής αξίας 17 εκατ. ευρώ, έναντι 5.032 περιστατικών και 12 εκατ. ευρώ το 2024. Πρόκειται για αύξηση 95% στον αριθμό των περιστατικών.
Η Τράπεζα της Ελλάδος συνδέει την εξέλιξη αυτή κυρίως με την εξάπλωση των άμεσων πληρωμών. Οι μεταφορές ολοκληρώνονται σε λιγότερο από 10 δευτερόλεπτα, γεγονός που καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την ανάκτηση χρημάτων όταν ο πολίτης αντιληφθεί ότι εξαπατήθηκε.
Στο 36% των περιστατικών απάτης στις μεταφορές πίστωσης, οι δράστες χειραγώγησαν τον ίδιο τον πληρωτή ώστε να εγκρίνει τη συναλλαγή. Στο υπόλοιπο 64%, οι απατεώνες εξέδωσαν εντολές πληρωμής έχοντας προηγουμένως αποκτήσει παράνομα στοιχεία πληρωμών.
Πέντε κινήσεις για να προστατεύσετε τον λογαριασμό σας
1. Μην ανοίγετε ύποπτους συνδέσμους. Μην πληκτρολογείτε κωδικούς e-banking σε ιστοσελίδες που ανοίγουν μέσω SMS ή email, ακόμη κι αν εμφανίζονται ως μηνύματα τράπεζας.
2. Ελέγχετε τον παραλήπτη. Πριν εγκρίνετε μεταφορά χρημάτων, διασταυρώνετε το IBAN, το όνομα του δικαιούχου και τυχόν προειδοποιήσεις της τράπεζας.
3. Μη δίνετε ποτέ κωδικούς επιβεβαίωσης. Καμία τράπεζα δεν ζητά τηλεφωνικά PIN, κωδικούς πρόσβασης ή κωδικούς μιας χρήσης.
4. Ενεργοποιήστε ειδοποιήσεις συναλλαγών. Έτσι μπορείτε να αντιληφθείτε γρήγορα οποιαδήποτε ύποπτη χρέωση.
5. Επικοινωνήστε αμέσως με την τράπεζα. Αν διαπιστώσετε απάτη, ζητήστε μπλοκάρισμα κάρτας ή πρόσβασης και αμφισβήτηση της συναλλαγής. Σε περίπτωση μεταφοράς χρημάτων, ζητήστε άμεσα να εξεταστεί η δυνατότητα ανάκλησης.
Το βασικό μήνυμα είναι ότι, ακόμη κι όταν οι ηλεκτρονικές πληρωμές γίνονται ασφαλέστερες, ένα λάθος κλικ ή μια βιαστική έγκριση μπορεί να κοστίσει ακριβά.
