ΟΣΔΕ 2026: Τι ισχύει στις δηλώσεις αγροτεμαχίων με κληρονομική εκκρεμότητα

Οι διαφορετικές περιπτώσεις ανάλογα με τον χρόνο θανάτου του ιδιοκτήτη και τι προβλέπεται για ιδιοχρησιμοποιούμενες και μισθωμένες εκτάσεις.
Οι περιπτώσεις αγροτεμαχίων που βρίσκονται σε εκκρεμή κληρονομική διαδοχή αποτελούν ένα από τα ειδικότερα ζητήματα κατά την υποβολή της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης (ΕΑΕ) 2026. Όπως μεταφέρουν στον ΑγροΤύπο γεωτεχνικοί που ασχολούνται με την υποβολή δηλώσεων, στις συγκεκριμένες περιπτώσεις χρειάζεται προσοχή ως προς τα στοιχεία με τα οποία δηλώνεται το αγροτεμάχιο και τις ενέργειες που απαιτούνται ανά περίπτωση.
Η ΑΑΔΕ, στις διευκρινίσεις που έχει δώσει για την ΕΑΕ 2026, επισημαίνει ότι δεν προβλέπεται γενική εξαίρεση από την υποχρέωση δήλωσης ΑΤΑΚ ή ΚΑΕΚ λόγω θανάτου του ιδιοκτήτη. Η αντιμετώπιση διαφοροποιείται ανάλογα με τον χρόνο θανάτου, καθώς και με το αν το αγροτεμάχιο δηλώνεται από τον κληρονόμο ή μισθώνεται σε άλλον παραγωγό.
Θάνατος από 1η Ιανουαρίου 2026
Εφόσον ο θάνατος του ιδιοκτήτη έχει επέλθει από την 1η Ιανουαρίου 2026 και μετά, ο κληρονόμος μπορεί να υποβάλει την ΕΑΕ 2026 στον ΑΦΜ του θανόντος. Για να ενεργοποιηθεί αυτή η δυνατότητα, ο υποβάλλων θα πρέπει να εμφανίζεται ως κληρονόμος στο Φορολογικό Μητρώο της ΑΑΔΕ.
Στο πλαίσιο των παρεμβάσεων στην εφαρμογή, η ΑΑΔΕ αναφέρει επίσης την ενεργοποίηση της αιτίας εξαίρεσης ΑΤΑΚ «Κληρονομιά» για θανάτους από 1η Ιανουαρίου 2026 και μετά, καθώς και τη δυνατότητα υποβολής αιτήσεων στο όνομα του θανόντος για τις συγκεκριμένες περιπτώσεις.
Όπως επισημαίνουν στον ΑγροΤύπο επαγγελματίες που χειρίζονται αιτήσεις, η ημερομηνία θανάτου του ιδιοκτήτη αποτελεί βασικό στοιχείο που πρέπει να ελέγχεται στις περιπτώσεις κληρονομικής διαδοχής, καθώς από αυτή διαφοροποιείται ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίζεται η δήλωση.
Θάνατος έως 31 Δεκεμβρίου 2025
Διαφορετική είναι η διαδικασία όταν ο θάνατος έχει επέλθει πριν από την 1η Ιανουαρίου 2026.
Στην περίπτωση που ο κληρονόμος ιδιοχρησιμοποιεί το αγροτεμάχιο, η ΑΑΔΕ αναφέρει ότι υποχρεούται να το δηλώσει στο Ε9, ανεξάρτητα από το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η διαδικασία αποδοχής της κληρονομιάς.
Παράλληλα, έχει ήδη υλοποιηθεί προσαρμογή της εφαρμογής ώστε να μπορεί να δηλώνεται και ΚΑΕΚ ο οποίος δεν εμφανίζεται ακόμη στο όνομα του αιτούντος λόγω εκκρεμούς κληρονομικής διαδικασίας.
Τι ισχύει για τις μισθωμένες εκτάσεις
Ξεχωριστή αντιμετώπιση προβλέπεται όταν η μίσθωση του αγροτεμαχίου είχε συναφθεί πριν από την ημερομηνία θανάτου του ιδιοκτήτη. Εφόσον ο θάνατος επήλθε από την 1η Ιανουαρίου 2026 και μετά, η υφιστάμενη μίσθωση θεωρείται ότι παραμένει σε ισχύ. Στην περίπτωση αυτή, ο μισθωτής επιλέγει ως λόγο μη επιβεβαίωσης του ΑΤΑΚ την ένδειξη «Κληρονομιά» και συνεχίζει κανονικά τη διαδικασία.
Αντίθετα, όταν ο θάνατος έχει επέλθει έως και τις 31 Δεκεμβρίου 2025, απαιτείται η σύναψη νέου μισθωτηρίου με τους κληρονόμους της έκτασης.
Η διάκριση αυτή είναι, σύμφωνα με την εικόνα που μεταφέρουν στον ΑγροΤύπο επαγγελματίες που ασχολούνται με την υποβολή δηλώσεων, είναι ένα από τα σημεία στα οποία χρειάζεται προσεκτικός έλεγχος, καθώς η αντιμετώπιση της υφιστάμενης μίσθωσης διαφοροποιείται ανάλογα με το πότε επήλθε ο θάνατος του ιδιοκτήτη.
Οι επαγγελματίες που ασχολούνται με την υποβολή των δηλώσεων επισημαίνουν, πάντως, ότι στις περιπτώσεις κληρονομικής διαδοχής χρειάζεται προσεκτικός έλεγχος των δεδομένων κάθε υπόθεσης. Όπου εξακολουθούν να προκύπτουν ζητήματα κατά τη διαδικασία υποβολής, συνιστάται η επικοινωνία με την ΑΑΔΕ για την εξέταση της συγκεκριμένης περίπτωσης.
agrotypos.gr