Πρωτομαγιά 2026: «Λουκέτο» στη χώρα από την απεργία – Ποιοι συμμετέχουν

Σε γενικευμένη παράλυση οδηγείται σήμερα η χώρα, καθώς η 24ωρη απεργία που έχουν προκηρύξει η ΓΣΕΕ, η ΑΔΕΔΥ και το ΠΑΜΕ συμπίπτει με τον εορτασμό της Εργατικής Πρωτομαγιάς, η οποία έχει οριστεί και φέτος ως υποχρεωτική αργία με υπουργική απόφαση.
Η συγκυρία της κινητοποίησης, σε ένα περιβάλλον έντονης ακρίβειας και πιέσεων στο διαθέσιμο εισόδημα, ενισχύει τη μαζικότητα της συμμετοχής και μετατρέπει την ημέρα σε σημείο σύγκλισης διεκδικήσεων για μισθούς, συλλογικές συμβάσεις και κοινωνική προστασία.
Η σημερινή κινητοποίηση έχει σαφή πολιτικο-οικονομικό αποτύπωμα, καθώς συνδέεται με τη συζήτηση για την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών, τη λειτουργία της αγοράς εργασίας και τη διεύρυνση των ανισοτήτων. Στο επίκεντρο βρίσκονται αιτήματα για ουσιαστικές αυξήσεις αποδοχών, ενίσχυση των συλλογικών διαπραγματεύσεων και επαναφορά θεσμικών εγγυήσεων που αποδυναμώθηκαν την περίοδο της κρίσης.
Ποιοι απεργούν – Συγκεντρώσεις σε όλη τη χώρα
Στην απεργία συμμετέχουν εργαζόμενοι από τον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα, καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων, από το εμπόριο και τις υπηρεσίες έως την εκπαίδευση, την υγεία και τη δημόσια διοίκηση.
Η ΓΣΕΕ, η ΑΔΕΔΥ και το Εργατικό Κέντρο Αθήνας έχουν απευθύνει κάλεσμα για συγκέντρωση στην πλατεία Κλαυθμώνος στις 11:00 το πρωί, ενώ το ΠΑΜΕ πραγματοποιεί ξεχωριστή συγκέντρωση στο Σύνταγμα στις 10:30. Παράλληλες κινητοποιήσεις οργανώνονται σε μεγάλες πόλεις της χώρας.
Τα βασικά αιτήματα των συνδικάτων κινούνται γύρω από τρεις άξονες: αύξηση των μισθών, αντιμετώπιση της ακρίβειας και ενίσχυση των θεσμών προστασίας της εργασίας. Ειδικότερα, η ΓΣΕΕ θέτει ως προτεραιότητες την επαναφορά της Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης στα χέρια των κοινωνικών εταίρων, την ενίσχυση των συλλογικών διαπραγματεύσεων και την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης.
Από την πλευρά της, η ΑΔΕΔΥ εστιάζει σε αιτήματα όπως η επαναφορά 13ου και 14ου μισθού στο Δημόσιο, οι πραγματικές αυξήσεις αποδοχών, η αύξηση του αφορολόγητου ορίου και η ενίσχυση του ΕΣΥ με μόνιμο προσωπικό και χρηματοδότηση.
Μετακινήσεις: Πώς θα κινηθούν τα μέσα μεταφοράς
Σοβαρές ανατροπές καταγράφονται στις μετακινήσεις, ιδιαίτερα στο λεκανοπέδιο Αττικής. Τα μέσα σταθερής τροχιάς (μετρό, ηλεκτρικός σιδηρόδρομος και τραμ) συμμετέχουν με 24ωρη απεργία, με αποτέλεσμα να μην πραγματοποιείται κανένα δρομολόγιο καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας.
Αντίθετα, λεωφορεία και τρόλεϊ κινούνται με περιορισμένο ωράριο, από τις 09:00 έως τις 21:00, λόγω στάσεων εργασίας στην έναρξη και τη λήξη της βάρδιας. Οι περιαστικές γραμμές που έχουν ανατεθεί στην Κοινοπραξία Συγκοινωνιών Αττικής εκτελούνται κανονικά, αποτελώντας τις βασικές εναλλακτικές μετακίνησης.
Παράλληλα, δεν εκτελούνται δρομολόγια σε τρένα και προαστιακό, ενώ δεμένα παραμένουν τα πλοία στα λιμάνια λόγω της συμμετοχής των ναυτικών στην απεργία. Το αποτέλεσμα είναι αυξημένη επιβάρυνση της κυκλοφορίας στους δρόμους και σημαντικές δυσκολίες για εργαζόμενους και επιβάτες.
Υποχρεωτική αργία: Τι ισχύει για την εργασία
Η Πρωτομαγιά αποτελεί ημέρα υποχρεωτικής αργίας, γεγονός που σημαίνει ότι απαγορεύεται κατ’ αρχήν η λειτουργία των επιχειρήσεων και η απασχόληση των εργαζομένων, με εξαίρεση συγκεκριμένους κλάδους που επιτρέπεται να λειτουργούν νόμιμα (όπως υγεία, τουρισμός, εστίαση κ.ά.).
Σύμφωνα με το Κέντρο Πληροφόρησης Εργαζομένων και Ανέργων της ΓΣΕΕ:
Οι εργαζόμενοι που δεν εργάζονται λαμβάνουν κανονικά το ημερομίσθιο ή τον μηνιαίο μισθό τους.
Δεν επιτρέπεται η αντικατάσταση της ημέρας αργίας με ρεπό.
Τυχόν ευνοϊκότεροι όροι από συλλογικές συμβάσεις ή επιχειρησιακές πρακτικές υπερισχύουν.
Αμοιβές και προσαυξήσεις: Ποιοι πληρώνονται 75% επιπλέον
Για όσους εργαζόμενους απασχοληθούν νόμιμα κατά την ημέρα της Πρωτομαγιάς, ισχύουν ειδικές προσαυξήσεις στις αποδοχές:
Για ημερομίσθιους εργαζόμενους:
Καταβάλλεται το κανονικό ημερομίσθιο
Επιπλέον προσαύξηση 75% στο νόμιμο ωρομίσθιο για τις ώρες εργασίας
Για εργαζόμενους με μηνιαίο μισθό:
Αν η επιχείρηση λειτουργεί εκτάκτως ενώ συνήθως είναι κλειστή:
Καταβάλλεται το 1/25 του μισθού
Επιπλέον προσαύξηση 75% στο ημερομίσθιο
Αν η επιχείρηση λειτουργεί κανονικά σε αργίες:
Καταβάλλεται μόνο η προσαύξηση 75% επί του ημερομισθίου
Η προσαύξηση αυτή αποτελεί υποχρεωτική αποζημίωση για την εργασία σε ημέρα αργίας και δεν μπορεί να συμψηφιστεί με άλλη παροχή ή άδεια.