Politica 89.8
CRETA WATER FORUM 2026: Η Κρήτη στο επίκεντρο του διαλόγου για το νερό
Με μεγάλη συμμετοχή εκπροσώπων της πολιτείας, της αυτοδιοίκησης, της επιστημονικής και ακαδημαϊκής κοινότητας, φορέων διαχείρισης υδάτων και στελεχών της αγοράς ολοκληρώθηκε την Παρασκευή 23 Οκτωβρίου, στο Πολιτιστικό Συνεδριακό Κέντρο Ηρακλείου, το CRETA WATER FORUM 2026, το Επιστημονικό και Θεσμικό Forum για τη Διαχείριση Υδάτων, την Κυκλική Οικονομία και την Ανθεκτικότητα. Το Forum ολοκλήρωσε τις εργασίες του με ομιλία του Αντιπροέδρου της Ελληνικής Κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη ο οποίος τόνισε πως για να λυθεί το θέμα του νερού στην Κρήτη απαιτούνται 350.000.000 ευρώ.
Από το πρωί έως το απόγευμα, σε μια κατάμεστη αίθουσα, θεσμικοί εκπρόσωποι, επιστήμονες και άνθρωποι της αγοράς συζήτησαν τις προκλήσεις που δημιουργούν η λειψυδρία, η κλιματική αλλαγή, οι μεγάλες απώλειες στα δίκτυα και οι αυξημένες ανάγκες της αγροτικής παραγωγής, αλλά και τις δυνατότητες που προσφέρουν η επαναχρησιμοποίηση του νερού, η κυκλική οικονομία, οι νέες υποδομές και οι ψηφιακές τεχνολογίες.
Το Forum διοργανώθηκε από τη Rose Garden, υπό την αιγίδα της Περιφέρειας Κρήτης, με στρατηγικό συνεργάτη τη Motor Oil και χορηγό επικοινωνίας την Creta Media Group – CMG, ενώ την παρουσίασή του έκανε η δημοσιογράφος Νάντια Αϊβάτογλου.
Την έναρξη των εργασιών σηματοδότησαν οι τοποθετήσεις του Περιφερειάρχη Κρήτης Σταύρου Αρναουτάκη, του Υφυπουργού παρά τω Πρωθυπουργώ Θανάση Κοντογεώργη και του Δημάρχου Ηρακλείου Αλέξη Καλοκαιρινού.
Ο Σταύρος Αρναουτάκης παρουσίασε τους τρεις βασικούς πυλώνες της στρατηγικής της Περιφέρειας για το νερό, συνδέοντας την υδατική ασφάλεια με τον πρωτογενή τομέα, τον τουρισμό, την κλιματική θωράκιση και την τεχνολογική καινοτομία. Ανακοίνωσε παράλληλα ότι στη νέα ΚΑΠ έχει κατατεθεί ολοκληρωμένη πρόταση για 20 έργα συνολικού προϋπολογισμού 316 εκατ. ευρώ, που περιλαμβάνουν νέα φράγματα, αναβάθμιση δικτύων και συντήρηση υφιστάμενων υποδομών, υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα τον χαρακτήρα του νερού ως κοινωνικού αγαθού.
Ο Θανάσης Κοντογεώργης επισήμανε ότι το νερό αποτελεί πλέον πρόκληση που υπερβαίνει τα εθνικά σύνορα και αφορά ολοένα περισσότερες περιοχές της χώρας. Αναφέρθηκε στην ανάγκη συνεργασίας μεταξύ Κυβέρνησης και Αυτοδιοίκησης, στον καθορισμό κοινών προτεραιοτήτων και στην εφαρμογή μιας συνολικής στρατηγικής ειδικά για την Κρήτη, υπενθυμίζοντας παράλληλα ότι οι διαθέσιμοι φυσικοί πόροι δεν είναι ανεξάντλητοι.
Ο Αλέξης Καλοκαιρινός στάθηκε στην ανάγκη ενός συνεκτικού και μακροπρόθεσμου σχεδιασμού, με έργα που δεν θα αντιμετωπίζουν αποσπασματικά το πρόβλημα. Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην κυκλική διαχείριση και στην επαναχρησιμοποίηση επεξεργασμένου νερού, αναφερόμενος στις δυνατότητες που δημιουργούνται για την άρδευση χιλιάδων στρεμμάτων και για τη μετάβαση του Ηρακλείου σε ένα πιο σύγχρονο και βιώσιμο μοντέλο διαχείρισης.
Στο Motor Oil – One-to-One Discussion, ο Γενικός Διευθυντής Κυκλικής Οικονομίας του Ομίλου Motor Oil και Αντιπρόεδρος των Thalis και ΗΛΕΚΤΩΡ Δημήτρης Κονταξής, σε συζήτηση με τον δημοσιογράφο Σωτήρη Μεταξά, ανέδειξε το μέγεθος των απωλειών στα δίκτυα. Όπως επισήμανε, οι απώλειες προσεγγίζουν το 30% στο νερό ύδρευσης και ξεπερνούν το 50% στην άρδευση, την ώρα που περίπου το 80% της κατανάλωσης νερού στη χώρα αφορά τον συγκεκριμένο τομέα. Το ζητούμενο, όπως ανέφερε, είναι όχι μόνο η εξεύρεση νέων πόρων αλλά και η αποτελεσματικότερη αξιοποίηση του νερού που ήδη υπάρχει.
Οι εργασίες συνεχίστηκαν με τέσσερις θεματικούς πυλώνες.
Στον 1ο Πυλώνα, «Ολοκληρωμένη Διαχείριση Υδατικών Πόρων», η Γενική Γραμματέας Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΠΔΕ & ΕΠΑ) Κατερίνα Οικονόμου, ο Διευθυντής της Μονάδας Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ), Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Σέργης και ο Πρόεδρος του ΟΑΚ Θεόδωρος Νίνος, με συντονιστή τον Κώστα Μπογδανίδη, συζήτησαν για τον ενιαίο σχεδιασμό, τη χρηματοδότηση των έργων, τις αναγκαίες υποδομές και τον συντονισμό των αρμόδιων φορέων.
Στον 2ο Πυλώνα, «Κυκλική Οικονομία και Ανακύκλωση Νερού», ο Πρόεδρος της ΔΕΥΑ Ηρακλείου Γιώργος Βουρεξάκης, ο Δήμαρχος Ρεθύμνου και Πρόεδρος της ΕΔΕΥΑ Γιώργης Μαρινάκης και ο Δήμαρχος Μαλεβιζίου Μενέλαος Μποκέας, με συντονίστρια τη Σώτια Πεντεδήμου, ανέδειξαν τον κομβικό ρόλο της Αυτοδιοίκησης και των ΔΕΥΑ, την ανάγκη αναβάθμισης των δικτύων και τις δυνατότητες που ανοίγει η επαναχρησιμοποίηση του νερού.
Στον 3ο Πυλώνα, «Νερό, Αγροτική Παραγωγή και Επισιτιστική Ανθεκτικότητα», ο Κύριος Ερευνητής – ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ Νεκτάριος Κουργιαλάς, ο CEO της DIALYNAS S.A. Μανόλης Διαλυνάς, ο Επίκουρος Καθηγητής του Τμήματος Γεωπονίας του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου Ιωάννης Δαλιακόπουλος και ο Υπεύθυνος Σχεδιασμού και Κατασκευής Τριτοβάθμιας Επεξεργασίας Ε.Ε.Λ. Ηρακλείου Μανόλης Χατζάκης, με συντονιστή τον Σωτήρη Μεταξά, εστίασαν στη σχέση της υδατικής ασφάλειας με την αγροτική παραγωγή, στην αποδοτικότερη άρδευση και στις τεχνολογίες επεξεργασίας και επαναχρησιμοποίησης νερού.
Στον 4ο Πυλώνα, «Καινοτομία, Ψηφιακές Τεχνολογίες και Πολιτικές για το Νερό», ο Επικεφαλής της Ειδικής Υπηρεσίας Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου και Ταμείου Εκσυγχρονισμού Θεόδωρος Κουναδέας, ο Αναπληρωτής Καθηγητής της Σχολής Χημικών Μηχανικών και Μηχανικών Περιβάλλοντος Πολυτεχνείου Κρήτης Αλέξανδρος Στεφανάκης, ο Εμπορικός Διευθυντής της Watera Μιχάλης Μεταξάς, ο Διευθυντής Λειτουργιών της THALIS-HELECTOR Βασίλης Βυζηργιαννάκης και η ιδρύτρια της SESILINK Ltd. Μαρία Καλαγιά, με συντονιστή τον Νίκο Παναγιωτόπουλο, παρουσίασαν διαφορετικές προσεγγίσεις γύρω από την αξιοποίηση της τεχνολογίας, των ψηφιακών εργαλείων και της καινοτομίας στη διαχείριση των διαθέσιμων υδατικών πόρων.
Το πολιτικό και θεσμικό σκέλος ολοκληρώθηκε με τη Στρογγυλή Τράπεζα «Η Κρήτη ως πρότυπο βιώσιμης διαχείρισης νερού στη Μεσόγειο», με τη συμμετοχή του Βουλευτή Ρεθύμνου Γιάννη Κεφαλογιάννη, του Βουλευτή Επικρατείας Δημήτρη Μάντζου και του τ. Βουλευτή Ηρακλείου Χάρη Μαμουλάκη, υπό τον συντονισμό του Κώστα Μπογδανίδη. Ο Γιάννης Κεφαλογιάννης στάθηκε στη χωρική και χρονική ανισορροπία που χαρακτηρίζει τους υδατικούς πόρους της Κρήτης και στην ανάγκη ενιαίου σχεδιασμού. Ο Δημήτρης Μάντζος έδωσε έμφαση στον δημόσιο και κοινωνικό χαρακτήρα του νερού και στην ανάγκη να είναι προσβάσιμο σε όλους. Ο Χάρης Μαμουλάκης σημείωσε ότι, παρότι σήμερα δεν υπάρχει το ιδανικό πρότυπο διαχείρισης, η Κρήτη διαθέτει τη γνώση και την ικανότητα για να το επιτύχει.
Την καταληκτική ομιλία του CRETA WATER FORUM 2026 απηύθυνε ο Αντιπρόεδρος της Ελληνικής Κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, θέτοντας τη διαχείριση των υδάτων ανάμεσα στις βασικές κυβερνητικές προτεραιότητες για την Κρήτη, δεδομένου ότι έχει δρομολογηθεί το αεροδρόμιο στο Καστέλι καθώς και ο ΒΟΑΚ.
Ο κ. Χατζηδάκης έδωσε και το οικονομικό μέγεθος της πρόκλησης, επισημαίνοντας ότι «για να λυθεί το θέμα του νερού στην Κρήτη απαιτούνται 350.000.000 ευρώ». Αναφέρθηκε στις δύο όψεις του προβλήματος –τη λειψυδρία και τις πλημμύρες– και επισήμανε ότι κοινός παρονομαστής είναι η κλιματική αλλαγή, ενώ οι αυξημένες ανάγκες που συνδέονται με τον τουρισμό εντείνουν τις πιέσεις.
Υπογράμμισε ότι οι απαιτούμενες διαδικασίες πρέπει να επιταχυνθούν, καθώς η επάρκεια και η ορθολογική διαχείριση του νερού συνδέονται άμεσα με την περαιτέρω ανάπτυξη του νησιού. Όπως σημείωσε, η Κρήτη του 21ου αιώνα δεν μπορεί να στηρίζεται σε ξεπερασμένες υποδομές.
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι το ζήτημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί αποσπασματικά από κάθε δήμο ούτε με αυτοσχεδιασμούς και συγκρούσεις, αλλά απαιτεί συνολικό σχεδιασμό, συνεργασία με την Αυτοδιοίκηση και σεβασμό στον δημόσιο χαρακτήρα του νερού. Κεντρικό ρόλο στον κυβερνητικό σχεδιασμό για τη διαχείριση των υδάτων στην Κρήτη, όπως ανέφερε, θα έχει ο Οργανισμός Ανάπτυξης Κρήτης.
Στα συγκεκριμένα έργα που έθεσε στο επίκεντρο περιλαμβάνονται η αξιοποίηση των υδάτων του Αλμυρού, η ενίσχυση του Φράγματος Αποσελέμη και η κατασκευή νέων δικτύων για την αντιμετώπιση των προβλημάτων ύδρευσης του Ηρακλείου. Αναφέρθηκε επίσης στην ανάγκη να προχωρήσουν παρεμβάσεις που παραμένουν ανολοκλήρωτες, όπως στην Πλακιώτισσα και στην τριτοβάθμια επεξεργασία των αστικών λυμάτων του Δήμου Ηρακλείου, υπογραμμίζοντας ότι οι συγκεκριμένες ανάγκες πρέπει να προτεραιοποιηθούν.
Κοινός τόπος των παρεμβάσεων ήταν ότι η Κρήτη χρειάζεται έναν συνεκτικό, μακροπρόθεσμο και εφαρμόσιμο σχεδιασμό για το νερό, με έργα, τεχνολογία, μείωση των απωλειών, επαναχρησιμοποίηση των υδάτων και συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων.
Το CRETA WATER FORUM 2026 ολοκληρώθηκε έχοντας ανοίξει έναν ουσιαστικό διάλογο για ένα από τα κρισιμότερα ζητήματα των επόμενων ετών, με αρκετούς από τους συμμετέχοντες να επισημαίνουν την ανάγκη η διοργάνωση να αποκτήσει συνέχεια και να εξελιχθεί σε θεσμό για την Κρήτη.
