Politica 89.8
Λαγοκέφαλος: Εξαπλώνεται σε Αιγαίο και Κρήτη – Ο διαδραστικός χάρτης με τις καταγραφές του τοξικού ψαριού
Σημαντική εξάπλωση παρουσιάζει ο λαγοκέφαλος στις ελληνικές θάλασσες, με δεκάδες καταγραφές να έχουν σημειωθεί γύρω από την Κρήτη, τα Δωδεκάνησα, τις Κυκλάδες, αλλά και σε πολλές περιοχές του Κεντρικού και Βόρειου Αιγαίου.
Τα στοιχεία προέρχονται από τον διαδραστικό χάρτη του δικτύου ELNAIS (Ελληνικό Δίκτυο για τα Υδρόβια Ξενικά Είδη), ο οποίος αποτυπώνει τις καταγραφές του είδους «Lagocephalus sceleratus» από το 2005 μέχρι σήμερα. Αντίστοιχες αναφορές υπάρχουν και κατά μήκος των ακτών της Τουρκίας και της Κύπρου, επιβεβαιώνοντας την ευρεία παρουσία του στην Ανατολική Μεσόγειο.
Οι ειδικοί διευκρινίζουν ότι τα σημεία που εμφανίζονται στον χάρτη δεν αποτυπώνουν τη σημερινή συγκέντρωση του πληθυσμού του λαγοκέφαλου σε κάθε περιοχή, αλλά καταγραφές παρουσίας του είδους κατά τα τελευταία χρόνια. Μια ένδειξη μπορεί να αφορά ακόμη και μεμονωμένο περιστατικό και όχι απαραίτητα μεγάλη συγκέντρωση ψαριών.
Ο λαγοκέφαλος εισήλθε στη Μεσόγειο μέσω της Διώρυγας του Σουέζ, προερχόμενος από την Ερυθρά Θάλασσα, ενώ η πρώτη επίσημη καταγραφή του στα ελληνικά νερά έγινε το 2005. Η αύξηση της θερμοκρασίας της θάλασσας φαίνεται να ευνοεί την περαιτέρω εξάπλωσή του.
Πρόκειται για ένα ιδιαίτερα επιθετικό είδος, που τρέφεται με ψάρια, καρκινοειδή και κεφαλόποδα, προκαλώντας παράλληλα σημαντικές ζημιές στον αλιευτικό εξοπλισμό και στα αλιεύματα.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται, καθώς ο λαγοκέφαλος είναι εξαιρετικά επικίνδυνος για κατανάλωση. Περιέχει τετροδοτοξίνη, μία ισχυρή νευροτοξική ουσία που μπορεί να προκαλέσει σοβαρή δηλητηρίαση ή ακόμη και να αποβεί μοιραία. Για τον λόγο αυτό, η εμπορική διάθεσή του για ανθρώπινη κατανάλωση απαγορεύεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Παρότι το δάγκωμά του δεν μεταφέρει την τοξίνη, οι ισχυρές σιαγόνες και τα κοφτερά δόντια του μπορούν να προκαλέσουν σοβαρούς τραυματισμούς. Οι πολίτες καλούνται να μην το αγγίζουν και να αποφεύγουν οποιαδήποτε προσπάθεια περισυλλογής του χωρίς τον κατάλληλο εξοπλισμό.
Για την αντιμετώπιση του φαινομένου, το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων έχει ενεργοποιήσει πιλοτικό πρόγραμμα στοχευμένης αλίευσης στην Κρήτη και το Νότιο Αιγαίο, με συνολικό προϋπολογισμό 1,5 εκατ. ευρώ. Η δράση αφορά αποκλειστικά επαγγελματίες αλιείς, οι οποίοι αποζημιώνονται για τη συλλογή και την ασφαλή καταστροφή των ψαριών.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η παρουσία του λαγοκέφαλου αποτελεί κυρίως περιβαλλοντικό και αλιευτικό ζήτημα και δεν σημαίνει απαραίτητα άμεσο κίνδυνο για τους λουόμενους. Σε περίπτωση εντοπισμού του, συνιστάται η αποφυγή επαφής και η ενημέρωση των αρμόδιων αρχών ή του δικτύου ELNAIS.
