Politica 89.8
Ελαιόλαδο: Υποχώρηση των τιμών και αύξηση των εισαγωγών – Νέες ισορροπίες
Με τη νέα σοδειά να βρίσκεται προ των πυλών για την ελαιοκομική σεζόν 2026/27 και τις πρώτες πρώιμες παραγωγικές περιοχές να έχουν μπει στη μάχη της συγκομιδής του ελαιοκάρπου, η αγωνία των παραγωγών για την πορεία της φετινής σεζόν εντείνεται. Μετά από μια δύσκολη περσινή χρονιά για το ελαιόλαδο, η οποία άφησε πίσω της σημαντικά αποθέματα, χαμηλές τιμές παραγωγού και αυξημένο κόστος παραγωγής, οι φόβοι για το πώς θα κινηθεί η φετινή αγορά αλλά και οι τιμές, είναι διάχυτοι.
Ιδιαίτερα αποκαλυπτικά είναι τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την κατάσταση της αγοράς ελαιολάδου, τα οποία παρουσιάστηκαν στις 29 Σεπτεμβρίου – για το πώς κινήθηκε η περσινή σεζόν 2025/26 σε παγκόσμιο και ευρωπαϊκό επίπεδο, με ιδιαίτερες αναφορές για την κατάσταση στην Ελλάδα.
Για την Ελλάδα η μείωση κατά 20% της παραγωγής την περίοδο 2025/26 δεν συνοδεύεται με αντίστοιχη ανάκαμψη των τιμών.
Σύμφωνα με την έκθεση, η ευρωπαϊκή αγορά ελαιολάδου χαρακτηρίζεται από υποχώρηση των τιμών παραγωγού, αυξημένες εισαγωγές από τρίτες χώρες και παραγωγή που, παρά τη μείωση σε σχέση με την προηγούμενη ελαιοκομική περίοδο 2024/25, παραμένει πάνω από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.
Για την Ελλάδα η μείωση κατά 20% της παραγωγής την περίοδο 2025/26 δεν συνοδεύεται με αντίστοιχη ανάκαμψη των τιμών, οι οποίες για το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο διαμορφώθηκαν στα 3,58 ευρώ/κιλό.
Μειωμένη παραγωγή το 2025/26
Η παγκόσμια παραγωγή ελαιολάδου για την ελαιοκομική περίοδο 2025/26 προβλέπεται να διαμορφωθεί περίπου στους 3,429 εκατ. τόνους, μειωμένη κατά 5% σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο. Ωστόσο, παραμένει κατά 11% υψηλότερη από τον μέσο όρο της προηγούμενης πενταετίας.
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η παραγωγή εκτιμάται σε περίπου 2,045 εκατ. τόνους, επίσης μειωμένη κατά 5% σε ετήσια βάση, αλλά αυξημένη κατά 9% σε σχέση με τον μέσο όρο της πενταετίας.
Τη μεγαλύτερη μείωση στην παραγωγή καταγράφει η Ελλάδα. Η παραγωγή αναμένεται να υποχωρήσει κατά 20% σε σχέση με την περίοδο 2024/25 φτάνοντας τους 231.000 τόνους έναντι των 288.000 τόνων την προηγούμενη.
Μείωση κατά 8% καταγράφει και η Ισπανία με την παραγωγή να φτάνει τους 1,302 εκατ. τόνους, ενώ η Ιταλία ανακάμπτει στους 325.000 τόνους, σημειώνοντας αύξηση 31%.
Εκτός ΕΕ, ξεχωρίζει η άνοδος της Τυνησίας στους 450.000 τόνους και του Μαρόκου στους 160.000 τόνους, ενώ η Τουρκία υποχωρεί στους 290.000 τόνους.
Υποχώρηση των τιμών
Παρά τη μικρότερη παραγωγή, οι τιμές του ελαιολάδου καταγράφουν πτώση. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Επιτροπής έως τις 9 Σεπτεμβρίου, η τιμή του ελληνικού εξαιρετικού παρθένου διαμορφώνεται στα 3,58 ευρώ το κιλό, χαμηλότερα κατά 12,3% σε ετήσια βάση και κατά 29,5% έναντι του αντίστοιχου πενταετούς μέσου όρου.
Στην Ισπανία καταγράφεται στα 3,47 ευρώ και στην Ιταλία στα 4,82 ευρώ το κιλό.
Στις υπόλοιπες κατηγορίες, το παρθένο ελαιόλαδο στην Ελλάδα διαμορφώνεται στα 3 ευρώ το κιλό, μειωμένο κατά 14,3% σε ετήσια βάση, ενώ το ελαιόλαδο λαμπάντε υποχωρεί στα 2 ευρώ το κιλό, καταγράφοντας πτώση 20% σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο.
Αυξημένες οι εισαγωγές
Σημαντική ήταν η αύξηση για τις εισαγωγές ελαιολάδου της ΕΕ από τρίτες χώρες. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, στο δεκάμηνο της περιόδου 2025/26, δηλαδή από τον Οκτώβριο του 2025 έως τον Ιούλιο του 2026, οι εισαγωγές από τρίτες χώρες έφτασαν τους 232.793 τόνους, καταγράφοντας αύξηση κατά 48,8% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα της προηγούμενης περιόδου.
Το μεγαλύτερο μέρος των εισαγωγών καλύφθηκαν από την Τυνησία, με το ποσοστό να φτάνει το 78% με 182.399 τόνους αυξημένους κατά 45,2%.
Ακολουθεί το Μαρόκο με ποσοστό κάλυψης 13% και 1.470,4 εκατ. τόνους. Μικρότερα ποσοστά καταγράφει η Αίγυπτος (4%), η Αργεντινή (1%) και το Περού (1%).
Οι εξαγωγές
Οι εξαγωγές ελαιολάδου της ΕΕ προς τρίτες χώρες διαμορφώθηκαν σε 626.775 τόνους το διάστημα Οκτωβρίου 2025 – Ιουλίου 2026, καταγράφοντας οριακή μείωση 0,4% σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο.
Οι ΗΠΑ εξακολουθούν να αποτελούν τη μεγαλύτερη αγορά για τις ευρωπαϊκές εξαγωγές, με τις αποστολές να φτάνουν τους 201.176 τόνους (μείωση κατά 12%). Ακολουθεί η Βραζιλία με 74.761 τόνους (αύξηση κατά 29,7%) και το Ηνωμένο Βασίλειο με 58.701 τόνους (αύξηση κατά 11,3%).
Ιδιαίτερα ενδιαφέρον παρουσιάζει και το ποσοστό αύξησης των αποστολών προς την αγορά της Κίνας, στην οποία κατευθύνθηκαν 31.210 τόνους (αύξηση κατά 20,5%).
Όμως οι μεγαλύτερες απώλειες καταγράφονται προς την αγορά του Καναδά (μείωση κατά 30,4%) και την Αυστραλία (μείωση κατά 17,5%).
Τα αποθέματα
Τα εκτιμώμενα τελικά αποθέματα ελαιολάδου στην ΕΕ για την περίοδο 2025/26 (έως τα τέλη Σεπτεμβρίου) αναμένεται να φτάσουν τους 476.000 τόνους, έναντι των 371.000 τόνων της προηγούμενης περιόδου.
Παράλληλα, τα μηνιαία στοιχεία καταγράφουν αποθέματα σχεδόν 1,1 εκατ. τόνων στα τέλη Μαΐου.
