Νέα αύξηση στον κατώτατο μισθό από 1η Απριλίου – Τι δείχνουν τα σενάρια για ιδιωτικό και Δημόσιο

Σε φάση επίσημων διαβουλεύσεων μπαίνει η διαδικασία αναπροσαρμογής του κατώτατου μισθού, ο οποίος θα ενεργοποιηθεί από την 1η Απριλίου.
Η σχετική πρόσκληση έχει ήδη αποσταλεί από την υπουργό Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, προς τους κοινωνικούς εταίρους και τους επιστημονικούς φορείς, ανοίγοντας τον δρόμο για την πέμπτη συνεχόμενη αύξηση των κατώτατων αποδοχών.
Η νέα αύξηση αφορά άμεσα 575.684 εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα (22,8% των μισθωτών), ενώ επηρεάζει και περίπου 600.000 δημοσίους υπαλλήλους, καθώς ο κατώτατος μισθός εφαρμόζεται πλέον ενιαία σε ιδιωτικό και δημόσιο τομέα.
Τα σενάρια για την αύξηση
Σύμφωνα με τα επικρατέστερα σενάρια, η αύξηση εκτιμάται ότι θα κυμανθεί μεταξύ 40 και 50 ευρώ τον μήνα, οδηγώντας τον κατώτατο μισθό από τα 880 ευρώ σήμερα στα 920 έως 930 ευρώ μεικτά. Το ίδιο εύρος αύξησης εξετάζεται και για τον εισαγωγικό μισθό στο Δημόσιο από το 2026.
Στο ευρύτερο πλαίσιο της κυβερνητικής στρατηγικής, παραμένει ο στόχος ο κατώτατος μισθός να φτάσει ή και να ξεπεράσει τα 950 ευρώ το 2027, ενώ ο μέσος μισθός να προσεγγίσει τα 1.500 ευρώ, ανάλογα με την πορεία της οικονομίας.
Πώς εξελίσσεται η διαδικασία
Για τη διετία 2026–2027 διατηρείται το ισχύον σύστημα διαμόρφωσης του κατώτατου μισθού. Η Επιτροπή Συντονισμού της διαβούλευσης καλεί τους επιστημονικούς και ερευνητικούς φορείς να καταθέσουν εκθέσεις αξιολόγησης για το ισχύον επίπεδο των κατώτατων αποδοχών.
Τα υπομνήματα διαβιβάζονται στη συνέχεια στους κοινωνικούς εταίρους, ακολουθεί προφορική διαβούλευση και το σύνολο του υλικού αποστέλλεται στο Κέντρο Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών (ΚΕΠΕ), το οποίο συντάσσει το σχέδιο πορίσματος. Η διαδικασία ολοκληρώνεται με την εισήγηση της υπουργού Εργασίας προς το Υπουργικό Συμβούλιο, ώστε ο νέος κατώτατος μισθός να εφαρμοστεί από την 1η Απριλίου.
Οι τρεις παράγοντες που «κλειδώνουν» την αύξηση
Το τελικό ύψος της αύξησης επηρεάζεται από τρεις βασικούς παράγοντες. Πρώτον, την επίμονη ακρίβεια, η οποία πλήττει δυσανάλογα τα χαμηλά εισοδήματα και πιέζει για ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης. Δεύτερον, την επανενεργοποίηση των συλλογικών συμβάσεων, που αναμένεται να οδηγήσει σε ευρύτερες μισθολογικές αυξήσεις και να συμπαρασύρει ανοδικά τον κατώτατο μισθό. Τρίτον, το πολιτικό χρονοδιάγραμμα, καθώς η κυβέρνηση επιδιώκει έως την άνοιξη του 2027 να έχει διαμορφώσει έναν αισθητά υψηλότερο κατώτατο μισθό.
Τι αλλάζει για το Δημόσιο και τους ένστολους
Στο Δημόσιο, η αύξηση του κατώτατου μισθού θα ενσωματωθεί οριζόντια στους βασικούς μισθούς όλων των μισθολογικών κλιμακίων και όλων των κατηγοριών προσωπικού (ΥΕ, ΔΕ, ΤΕ και ΠΕ). Οι δημόσιοι υπάλληλοι αναμένεται να δουν αύξηση περίπου 40 ευρώ τον μήνα.
Για τους ένστολους, οι αυξήσεις διαφοροποιούνται ανάλογα με τον βαθμό. Για ανώτερους αξιωματικούς εκτιμώνται έως +276 ευρώ, για υπαξιωματικούς περίπου +128 ευρώ, ενώ για τις κατώτερες κατηγορίες γύρω στα +103 ευρώ. Στην Ελληνική Αστυνομία, η μέση αύξηση υπολογίζεται κοντά στα 111 ευρώ μηνιαίως.
Φοροελαφρύνσεις και καθαρό εισόδημα
Η αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού «κουμπώνει» με τις φορολογικές ελαφρύνσεις που τίθενται σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2026. Η μείωση της μηνιαίας παρακράτησης φόρου θα ενισχύσει περαιτέρω το καθαρό εισόδημα μισθωτών και συνταξιούχων.
Ιδιαίτερα ευνοημένοι θα είναι οι νέοι εργαζόμενοι έως 30 ετών που αμείβονται με τον κατώτατο μισθό. Για εισοδήματα έως 20.000 ευρώ, οι εργαζόμενοι έως 25 ετών θα έχουν μηδενική φορολογική επιβάρυνση, γεγονός που μεταφράζεται σε αισθητή αύξηση των καθαρών αποδοχών.
Γιατί οι μέσοι μισθοί παραμένουν «συμπιεσμένοι»
Παρά τις αυξήσεις στον κατώτατο μισθό, οι μέσες αποδοχές στην οικονομία παραμένουν σε μεγάλο βαθμό συμπιεσμένες. Όπως επισημαίνουν στοιχεία της Τράπεζα της Ελλάδος, μόνο ένα περιορισμένο μέρος των αυξήσεων μεταφέρεται προς τα ανώτερα μισθολογικά κλιμάκια.
Ανασταλτικό ρόλο παίζουν η χαμηλή κάλυψη από κλαδικές συλλογικές συμβάσεις και η περιορισμένη παραγωγικότητα της εργασίας. Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και ο ΟΟΣΑ, ο οποίος τονίζει ότι οι μισθολογικές αυξήσεις πρέπει να συμβαδίζουν με την εξέλιξη της παραγωγικότητας, ώστε να μην ενισχύονται οι πληθωριστικές πιέσεις.
Νέος τρόπος καθορισμού από το 2028
Από το 2028 αλλάζει ριζικά ο τρόπος καθορισμού του κατώτατου μισθού. Θα εφαρμόζεται μαθηματικός τύπος, βασισμένος σε αντικειμενικά και διαφανή κριτήρια, στο πλαίσιο της ενσωμάτωσης της ευρωπαϊκής οδηγίας για επαρκείς κατώτατους μισθούς.
Ο νέος μηχανισμός θα λαμβάνει υπόψη τον πληθωρισμό – με έμφαση στα χαμηλά εισοδήματα – και την αύξηση της παραγωγικότητας, με στοιχεία από την ΕΛΣΤΑΤ. Προβλέπεται ρητά ότι ο κατώτατος μισθός δεν μπορεί να μειωθεί, ενώ για πρώτη φορά η προστασία επεκτείνεται και στους εργαζόμενους του Δημοσίου. Παράλληλα, ενισχύεται ο ρόλος των κοινωνικών εταίρων μέσω ειδικής Επιτροπής Διαβούλευσης, ιδίως σε περιπτώσεις σοβαρών οικονομικών αναταράξεων.