Politica 89.8
Αποκλεισμένοι ανήλικοι με κινητικά προβλήματα από το σύστημα δωρεάν φυσικοθεραπειών του ΕΟΠΥΥ
«Ο ηλικιακός περιορισμός των δύο ετών στερείται επιστημονικής βάσης και έρχεται σε άμεση σύγκρουση με τη διεθνή κλινική κωδικοποίηση», αναφέρει ο Πανελλήνιος Σύλλογος Φυσικοθεραπευτών
Στερούμενα την πρόσβαση στο σύστημα δωρεάν φυσικοθεραπειών, αποζημιούμενων από τον ΕΟΠΥΥ, βρίσκονται εδώ και περίπου εννέα μήνες, χιλιάδες παιδιά άνω των δύο ετών, σε όλη την Ελλάδα, με ήπια ή και πιο έντονα κινητικά προβλήματα, αναπτυξιακές ή μεταβολικές διαταραχές και γενετικά σύνδρομα.
Με σχετική απόφαση του υπουργείου Υγείας, τον Φεβρουάριο του 2026, εφαρμόστηκε αδικαιολόγητα και χωρίς επιστημονική τεκμηρίωση, ο αποκλεισμός όλων των παιδιών άνω των δύο, που εμφανίζουν συμπτώματα συγγενούς υπερτονίας και συγγενούς υποτονίας, από τη συνταγογράφηση δωρεάν φυσικοθεραπειών.
Ως φυσικό και επακόλουθο αποτέλεσμα είναι αφενός η οικονομική επιβάρυνση των γονιών και αφετέρου οι απόπειρες παιδιάτρων και παιδοψυχιάτρων να διαγνώσουν τα παιδιά με παραπλήσιες ή και εντελώς διαφορετικές παθήσεις, προκειμένου να δικαιούνται την αποζημίωση. Πρόκειται για ζήτημα που απασχολεί αρκετούς νέους γονείς, σε μία εποχή που οι δαπάνες υγείας είναι ιδιαίτερα υψηλές, το ευρύτερο κόστος ζωής έχει εκτοξευθεί και η ανατροφή ενός παιδιού μπορεί να είναι αρκετά πολυέξοδη υπόθεση.
Παράλληλα και με δεδομένο ότι δεν υπάρχει εξειδικευμένη παιδοφυσικοθεραπευτική κλινική στα δημόσια νοσοκομεία του νησιού ή στα κέντρα υγείας, οι γονείς αναγκαστικά απευθύνονται σε ιδιώτες φυσικοθεραπευτές.
Ο Πανελλήνιος Σύλλογος Φυσικοθεραπευτών έχει επανειλημμένα κάνει παρεμβάσεις στο ζήτημα ζητώντας την άρση της απαγόρευσης συνταγογράφησης των ειδικών αυτών κατηγοριών παθήσεων και δηλώνοντας ρητά με επιστολές του προς τον ΕΟΠΥΥ και το υπουργείο Υγείας ότι η συγκεκριμένη πρόβλεψη κρίνεται επιστημονικά ατεκμηρίωτη και κλινικά προβληματική. Σύμφωνα με επιστολή του συλλόγου λίγο μετά τη δημοσίευση του σχετικού ΦΕΚ 386/Β/02.02.2026, «Η χρήση των κωδικών για την συγγενή υπερτονία και υποτονία (κάθε συνταγογράφηση αντιστοιχεί σε ένα κωδικό που αφορά μια συγκεκριμένη κατηγορία παθήσεων) επιτρέπεται «ακόμη και αν η νοσηρότητα εκδηλώνεται αργότερα» (even if morbidity occurs later).
Συνεπώς, ο ηλικιακός περιορισμός των δύο ετών στερείται επιστημονικής βάσης και έρχεται σε άμεση σύγκρουση με τη διεθνή κλινική κωδικοποίηση», συμπληρώνοντας επίσης ότι «υπάρχει ο κίνδυνος Λανθασμένης Διάγνωσης και Στιγματισμού: Εάν η πολιτική του ΕΟΠΥΥ ωθεί στην υποχρεωτική αντικατάσταση αυτών των κωδικών με τον κωδικό της Εγκεφαλικής Παράλυσης (G80) μετά το 2ο έτος, ελλοχεύει ο κίνδυνος απόδοσης μιας βαρύτατης διάγνωσης («labeling») σε παιδιά που εμφανίζουν ήπια κινητικά προβλήματα. Η συγγενής υποτονία ή υπερτονία συχνά οδηγεί σε ήπιες κινητικές διαταραχές που δεν εντάσσονται στον όρο της εγκεφαλικής παράλυσης, αλλά παρόλα αυτά περιορίζουν σημαντικά την κινητική επίδοση και τη λειτουργικότητα του παιδιού στην προσχολική και σχολική ηλικία».
Ουσιαστικά ο σύλλογος προειδοποιεί για το σενάριο εσφαλμένων διαγνώσεων από τους ίδιους τους παιδίατρους, προκειμένου να εξυπηρετήσουν τους γονείς, αλλά και να καταστήσουν σαφές ότι η πάθηση, παρότι ενδεχομένως ηπιότερη από μία εγκεφαλική παράλυση, εξακολουθεί να χρήζει φυσικοθεραπευτικής περίθαλψης. Γι’ αυτό ο Π.Σ.Φ. επισημαίνει ότι «Η μετάβαση σε αναπτυξιακούς κωδικούς, όπως ο F82 (Ειδική αναπτυξιακή διαταραχή της κινητικής λειτουργίας), ενδέχεται να μην ανταποκρίνεται στο νευρολογικό υπόστρωμα της πάθησης ή να θέτει περιορισμούς στον αριθμό των συνεδριών που δεν καλύπτουν τις πραγματικές ανάγκες αποκατάστασης».
Τι είναι η συγγενής υπερτονία και η συγγενής ατονία
Η συγγενής υπερτονία αφορά μια παθολογική αύξηση της αντίστασης των μυών στην παθητική κίνηση, η οποία είναι παρούσα από τη γέννηση. Η υπερτονία υποδηλώνει συνήθως βλάβη στο κεντρικό νευρικό σύστημα, ενώ μπορεί να αποτελεί πρώιμο σημείο εγκεφαλικής παράλυσης, μεταβολικών διαταραχών ή γενετικών συνδρόμων. Η συγγενής υποτονία από την άλλη ορίζεται ως η παθολογικά μειωμένη αντίσταση των μυών στην παθητική κίνηση, η οποία είναι παρούσα από τη στιγμή της γέννησης. Η υποτονία δεν αποτελεί από μόνη της νόσο, αλλά κλινικό σημείο που υποδηλώνει δυσλειτουργία σε κάποιο τμήμα του νευρικού συστήματος (εγκέφαλος, νωτιαίος μυελός, νεύρα) ή των μυών. Μπορεί να οφείλεται σε γενετικά σύνδρομα (π.χ. Down), μεταβολικά νοσήματα, νευρομυϊκές παθήσεις (π.χ. νωτιαία μυϊκή ατροφία) ή περιγεννητική βλάβη.
«Ένα παιδάκι με μία σπάνια διάγνωση, θα αποκλείεται από την προσφορά δωρεάν περίθαλψης»
Ιδιαίτερα σοβαρό είναι το ζήτημα του αποκλεισμού από τις φυσικοθεραπείες για παιδιά άνω των δύο ετών και για ολοένα και περισσότερους γονείς που ψάχνουν μία οικονομική δίοδο για την ολοκληρωμένη παροχή υπηρεσιών υγείας στα παιδιά τους, σύμφωνα με όσα σχολίασε μεταξύ άλλων μιλώντας στα «Ρ.Ν.», η Βενετία Μπαρκάτσα, πρόεδρος του Περιφερειακού Τμήματος Χανίων-Ρεθύμνου του Πανελλήνιου Συλλόγου Φυσικοθεραπευτών.
«Η υπερτονία ή ατονία είναι σύμπτωμα, δεν είναι πάθηση, δεν είναι διάγνωση. Τα συμπτώματα μπορεί να μας οδηγούν σε μία σοβαρή πάθηση ή ακόμα και ένα σύνδρομο. Όταν έχουμε λοιπόν έναν εκτεταμένο κατάλογο διαγνώσεων, δεν πρέπει κάποιες από αυτές να αποκλείονται επειδή και καλά δεν χώρεσαν στο ψηφιακό σύστημα και να έχουν ενταχθεί μόνο οι πιο δημοφιλείς. Γιατί τώρα, ένα παιδάκι με μία σπάνια διάγνωση, θα αποκλείεται από την προσφορά δωρεάν περίθαλψης», ανέφερε η κ. Μπαρκάτσα, δίνοντας το παράδειγμα των παιδιών με διάγνωση συνδρόμου down: «Ένα παιδάκι με σύνδρομο down, το οποίο είναι εμφανές μετά από μία γενετική εξέταση, αυτή η διάγνωση το ακολουθεί για όλη του τη ζωή. Το παιδί αυτό μπορεί να είναι μη λειτουργικό, ημιλειτουργικό ή και πολύ λειτουργικό. Το πώς εμείς θα του συμπεριφερθούμε από την πλευρά της υγείας και της περίθαλψης στα πρώτα χρόνια της ζωής του έχει πάρα πολύ μεγάλη σημασία. Τα παιδάκια με σύνδρομο down μπορεί να είναι υποτονικά, δηλαδή χαλαρά σε βαθμό που δεν μπορούν να σταθούν στα πόδια τους, δεν έχουν δύναμη οι μύες τους. Αυτό το παιδί μπορεί να χρειάζεται πάρα πολύ φυσικοθεραπεία, για να μπορεί να μπουσουλήσει, να περπατήσει, να σταθεί στα πόδια του και να τρέξει. Υπάρχουν παιδιά που είναι υπερτονικά, έχουν δηλαδή μία σπαστικότητα ή τον χαρακτηριστικό οι μύες τους να είναι πιο σπαστικοί. Αυτούς πρέπει να τους χαλαρώσεις πάλι για να μπορεί το παιδί να σταθεί στα πόδια του και να περπατήσει. Μπορεί να έχει θέματα καρδιάς και να χρειαστεί να του κάνεις αναπνευστική φυσικοθεραπεία. Αυτό θα το αποφασίσει ο παιδίατρος, αλλά αν δεν έχει το εργαλείο της συνταγογράφησης για να εξυπηρετήσει το παιδί, δεν μπορεί να έρθει στον φυσικοθεραπευτή. Έχουμε έλλειψη συνταγογραφήσεων, όχι διαγνώσεων».
«Προκειμένου να συνταγογραφήσει ο γιατρός φυσικοθεραπείες, θα πρέπει να γράψει μία διάγνωση που δεν έχει το παιδί»
Το αδιέξοδο στο οποίο οδηγούνται γονείς και γιατροί οδηγεί στην αναζήτηση εναλλακτικών λύσεων, οι οποίες μπορούν ωστόσο να αποδειχθούν επιζήμιες μακροπρόθεσμα στη ζωή του παιδιού. Όπως εξήγησε η κ. Μπαρκάτσα: «Αφού δεν υπάρχει η δυνατότητα δήλωσης άλλων κωδικών, για να μπορείς να κάνεις φυσικοθεραπεία από τα δύο χρόνια και μετά, λες ότι το παιδί έχει για παράδειγμα εγκεφαλική παράλυση. Συνεπώς, προκειμένου να συνταγογραφήσει ο γιατρός φυσικοθεραπείες, θα πρέπει να γράψει μία διάγνωση που δεν έχει το παιδί, οπότε αυτό είναι κάτι που θα το ακολουθεί σε όλη του τη ζωή. Για ένα παιδί που έχει μία μυϊκή ατροφία, οπότε μπορεί να έχει μία υπερτονία ή μία ατονία ή κάτι για το οποίο αποκλείεται να του συνταγογραφούν φυσικοθεραπείες, ο γιατρός ψάχνει να βρει στον ΕΟΠΥΥ έναν κωδικό για να γράψει φυσικοθεραπείες. Μιλάμε δηλαδή για εσφαλμένες διαγνώσεις, όχι εσκεμμένα, αλλά ο γιατρός προσπαθεί να βοηθήσει τους γονείς, γράφει μία διάγνωση που ακολουθεί το παιδί για μία ζωή. Δεν γίνεται όμως να πεις ότι το παιδί είχε εγκεφαλική παράλυση, αλλά τώρα του πέρασε».
Όσον αφορά το κατά πόσο δικαιολογείται ή όχι ο ηλικιακός κόφτης από τον ΕΟΠΥΥ στους 24 μήνες, η κ. Μπαρκάτσα σχολίασε: «Πρόκειται για δύσκολες διαγνώσεις. Μπορεί κάποια παιδάκια να εμφανίσουν σημάδια και η διάγνωση να έρθει αρκετά μετά. Συνήθως οι βαριές διαγνώσεις στα νεογέννητα θα φανούν γρήγορα. Τα παιδιά που έχουν το μεγαλύτερο πρόβλημα στο να βρεθεί η διάγνωσή τους, παίρνει πολύ περισσότερο χρόνο, γιατί εξαρτάται από το αν θα περπατήσει ή όχι ένα παιδί, ή στον τρόπο περπατήματος. Επομένως είναι δεδομένο ότι θα φτάσει και στο 2ο έτος της ηλικίας του, όπου θα πούμε ότι το παιδάκι έχει μία κάκωση και μία κινητική δυσκολία», ανέφερε.
Τέλος, όσον αφορά την οικονομική επιβάρυνση των γονιών από τις δαπάνες υγείας, η κ. Μπαρκάτσα υπενθύμισε ότι κάποτε στο Ρέθυμνο υπήρχε η δυνατότητα δωρεάν φυσικοθεραπειών σε εξωτερικούς ασθενείς, ακόμα και παιδιά, στο Γενικό Νοσοκομείο Ρεθύμνου, κάτι το οποίο δεν υφίσταται πλέον: «Εδώ στο Ρέθυμνο παλαιότερα, υπήρχε φυσικοθεραπεύτρια μέσα στο Νοσοκομείο, στη δευτεροβάθμια δηλαδή, που έβλεπε τα παιδιά ως εξωτερικούς ασθενείς και έκανε φυσικοθεραπείες και μέσα στο Νοσοκομείο. Αυτό πλέον δεν υπάρχει. Οπότε έχουμε τους ιδιώτες φυσικοθεραπευτές».
rethnea.gr
