Τα αποτελέσματα όταν ρίχνεις το επίπεδο: Οι Ιρανοί νίκησαν τον Τραμπ στην «έδρα» του… τα Social Media

Είναι γνωστό ότι οι Ιρανοί –όπως και κάθε κράτος- επένδυσαν πολλά χτήματα και δεκαετίες στην προπαγάνδα εναντίον των ΗΠΑ. Ο πόλεμος όμως που εξαπέλυσαν οι Αμερικανοί και Ισραηλινοί ανέδειξε κάτι ενδιαφέρον: εξαιρετικά εύστοχα, έξυπνα, γρήγορα μηνύματα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (social media) εναντίον της Ουάσιγκτον. Τι άλλαξε όμως;
Πολλοί λογαριασμοί ιρανικών πρεσβειών κατάφερναν πολύ συχνά να τρολάρουν τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ και την κυβέρνησή του με αναρτήσεις, φωτογραφίες και βίντεο, ορισμένα από τα οποία είναι παραγόμενα από τεχνητή νοημοσύνη.
«Πίσω στη Λίθινη Εποχή ήδη; Εμείς είμαστε πολιτισμός εδώ και χιλιάδες χρόνια», ανάρτησε η ιρανική πρεσβεία στην Ταϊλάνδη, απαντώντας στην απειλή του Τραμπ να βομβαρδίσει το Ιράν «ώστε να γυρίσει πίσω στη Λίθινη Εποχή». Η ανάρτηση συνοδευόταν από μια εικόνα παραγόμενη με τεχνητή νοημοσύνη που απεικόνιζε τον αμερικανό πρόεδρο ως άνθρωπο των σπηλαίων.
«Η αλλαγή καθεστώτος πέτυχε», έγραψε η ιρανική πρεσβεία στη Νότια Αφρική, αναφερόμενη σε έναν από τους πολλούς λόγους που έδωσε ο Τραμπ για την έναρξη του πολέμου κατά του Ιράν, αλλά αντιπαραθέτοντάς τον με φωτογραφίες πάνω στις οποίες είχαν μπει διαγραφές σε αρκετούς στρατιωτικούς αξιωματούχους που απομακρύνθηκαν πρόσφατα από τον Αμερικανό υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ.
Άγγιξαν το δυτικό κοινό στα social media
Αν και η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης δεν είναι κάτι νέο, άρθρο του Ρίσι Αϊένγκαρ στο έγκριτο περιοδικό Foreign Policy, βλέπει τώρα πως η διαφορά είναι ότι αυτή η προπαγάνδα -ενισχυμένη στο έπακρο από τη νέα τεχνολογία- απευθύνεται όλο και περισσότερο σε δυτικά και παγκόσμια ακροατήρια.
«Πρόκειται για σαφή αλλαγή σε σχέση με τον συνήθη τρόπο λειτουργίας που έχουν επιδείξει όσον αφορά τη διάδοση προπαγάνδας», είπε ο Φίλιπ Σμιθ, ειδικός στις πληρεξούσιες ομάδες του Ιράν που παρακολουθεί την προπαγάνδα των σιιτικών πολιτοφυλακών στη Μέση Ανατολή.
Πολλά από τα μοτίβα που φάνηκαν στα μηνύματα του Ιράν κατά τη διάρκεια του πολέμου υπήρχαν εδώ και καιρό στον αραβόφωνο χώρο, είπε ο Σμιθ, με τη γνώση ότι δυτικοί αναλυτές μπορεί να τα παρακολουθούν. «Αλλά ο πυρήνας των μηνυμάτων τους είναι το εσωτερικευμένο υλικό που απευθύνεται, ας πούμε, σε ανθρώπους στο Ιράκ», πρόσθεσε. «Σήμερα, στοχεύει λίγο περισσότερο σε έναν αμερικανικό ή ευρωπαϊκό τρόπο σκέψης γύρω από το ζήτημα. Μπορείς να δεις ότι έχει καταβληθεί λίγη προσπάθεια προς αυτή την κατεύθυνση.»
Τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης έχουν βοηθήσει να γεφυρωθεί αυτό το χάσμα, είπε ο Σμιθ, επιτρέποντας στο Ιράν και σε άλλους αντιπάλους των ΗΠΑ να δημιουργούν αποτελεσματική προπαγάνδα που βρίσκει απήχηση σε δυτικά ακροατήρια ακόμη κι όταν οι ίδιοι οι προπαγανδιστές μπορεί να μην έχουν στενή γνώση του δυτικού πολιτισμού.
Το επίπεδο Τραμπ
Αυτή η επιτυχία οφείλεται όμως στον ίδιο τον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει «ρίξει το επίπεδο» στην επικοινωνία.
«Η χρήση ειρωνικών και χλευαστικών αναρτήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από το Ιράν και την Κίνα, με την υποστήριξη της τεχνητής νοημοσύνης, κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν έχει εμφανιστεί μέσα σε ένα πιο επιτρεπτικό περιβάλλον που δημιούργησε ο ίδιος ο Τραμπ» αναφέρει το Foreign Policy.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει οδηγήσει την αυθόρμητη συμπεριφορά του στα κοινωνικά μέσα σε νέα άκρα στη διάρκεια αυτού του πολέμου, διαλύοντας τους κανόνες της επικοινωνίας σε καιρό πολέμου και ευρύτερα της διπλωματικής επικοινωνίας, με τρόπους που έχουν θέσει μια επικίνδυνη και βίαιη βάση, υποστήριξε σε άρθρο του ο απόστρατος του αμερικανικού στρατού και καθηγητής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Τέξας, Γκρέγκορι Ντάντις.
Αυτό το ύφος επικοινωνίας απευθύνεται σχεδόν αποκλειστικά στην εγχώρια και «χυδαία» όπως την αποκαλεί ο ιστορικός πολιτική βάση του Τραμπ
Όπως αναφέρει στη συνέχεια το αμερικανικό περιοδικό υπάρχουν και άλλα τμήματα της κυβέρνησης αμερικανικής κυβέρνησης που έχουν υιοθετήσει μια παρόμοια επιπόλαιη στρατηγική στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης, που προϋπήρχε κατά πολύ του πολέμου με το Ιράν αλλά τώρα επεκτείνεται και σε αυτόν.
Η συμπεριφορά αυτού του τύπου από το Ιράν και την Κίνα -μια στρατηγική που πλέον υιοθετείται και από ορισμένους συμμάχους των ΗΠΑ, όπως η Γαλλία.
«Είναι σχεδόν ένα είδος “και οι δύο μπορούμε να παίξουμε αυτό το παιχνίδι”», πρόσθεσε Ο Ντάντις.. «Αλλά και πάλι, όλα αυτά υποβαθμίζουν αυτό που είναι πιο αναγκαίο σε τέτοιου είδους καταστάσεις κρίσης, δηλαδή τη λογική, ενήλικη, ώριμη επικοινωνία μεταξύ κυβερνήσεων. Αν δεν μπορείς να εμπλακείς λογικά και ώριμα με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, τότε τι απομένει;»
Έτσι, ο Ρίσι Αϊένγκαρ καταλήγει ότι τουλάχιστον στον πόλεμο της διαδικτυακής απήχησης, φαίνεται να κράτησε τη θέση του, αν δεν νίκησε κιόλας.
«Κάτι που βρήκα συναρπαστικό: εμείς είμαστε οι μόνοι που μιλάμε γι’ αυτά τα βίντεο με τα Lego. Δεν μιλούν γι’ αυτά στο Ιράκ, δεν μιλούν γι’ αυτά στο Μπαχρέιν, δεν μιλούν γι’ αυτά στον Λίβανο», είπε ο Σμιθ. «Εμείς είμαστε αυτοί που μιλάμε γι’ αυτά, πράγμα που σημαίνει ότι ήταν επιτυχημένα».