Politica 89.8
Στεγαστικά δάνεια: Γιατί οι τράπεζες αυστηροποιούν τους όρους – Οι κρυφές επιβαρύνσεις
Ακριβότερη μπορεί να αποδειχθεί η απόκτηση κατοικίας μέσω τραπεζικού δανεισμού, ακόμη και όταν το επιτόκιο παραμένει αμετάβλητο. Οι πρόσθετες χρεώσεις που επιβαρύνουν τους δανειολήπτες πέραν των τόκων αποτέλεσαν τον βασικό λόγο για τον οποίο οι ελληνικές τράπεζες αυστηροποίησαν ελαφρώς τους συνολικούς όρους χορήγησης στεγαστικών δανείων κατά το τρίτο τρίμηνο του 2026.
Σύμφωνα με την Έρευνα Τραπεζικών Χορηγήσεων της Τράπεζας της Ελλάδος, τα κριτήρια έγκρισης στεγαστικών δανείων παρέμειναν αμετάβλητα, ωστόσο οι συνολικοί όροι χρηματοδότησης έγιναν δυσμενέστεροι λόγω των επιβαρύνσεων εκτός τόκων.
Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία για τα νοικοκυριά που σχεδιάζουν να αγοράσουν κατοικία, καθώς το πραγματικό κόστος ενός στεγαστικού δεν καθορίζεται αποκλειστικά από το επιτόκιο και τη μηνιαία δόση, αλλά και από τις πρόσθετες δαπάνες που συνοδεύουν τη χορήγησή του.
Ποιες χρεώσεις επιβαρύνουν τα στεγαστικά
Η αυστηροποίηση των όρων συνδέεται με τις επιβαρύνσεις πέραν των τόκων, οι οποίες μπορούν να περιλαμβάνουν έξοδα εξέτασης και διαχείρισης αιτήματος, εκτίμησης ακινήτου, νομικού ελέγχου και εγγραφής προσημείωσης υποθήκης.
Ωστόσο, η Τράπεζα της Ελλάδος δεν προσδιορίζει ποιες συγκεκριμένες χρεώσεις αυξήθηκαν ούτε το ύψος της πρόσθετης επιβάρυνσης. Επομένως, δεν προκύπτει ότι όλες οι τράπεζες προχώρησαν σε αυξήσεις συγκεκριμένων προμηθειών.
Το ουσιαστικό συμπέρασμα είναι ότι ένα στεγαστικό μπορεί να γίνει ακριβότερο ακόμη και χωρίς αύξηση του ονομαστικού επιτοκίου.
Για παράδειγμα, σε υποθετικό στεγαστικό δάνειο 150.000 ευρώ, διάρκειας 25 ετών, με σταθερό επιτόκιο 4%, η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 792 ευρώ, χωρίς ασφάλιστρα και λοιπές χρεώσεις. Εάν μία τράπεζα ζητά πρόσθετα έξοδα 1.000 ευρώ και μία άλλη 2.000 ευρώ, ο δανειολήπτης επιβαρύνεται με 1.000 ευρώ περισσότερα στη δεύτερη περίπτωση, παρά το ίδιο επιτόκιο και την ίδια δόση.
Τι πρέπει να προσέχουν οι δανειολήπτες
Οι ενδιαφερόμενοι δεν πρέπει να συγκρίνουν αποκλειστικά τα διαφημιζόμενα επιτόκια, αλλά να εξετάζουν το Συνολικό Ετήσιο Πραγματικό Ποσοστό Επιβάρυνσης (ΣΕΠΠΕ), που αποτυπώνει το συνολικό ετήσιο κόστος της πίστωσης σύμφωνα με τις προβλεπόμενες χρεώσεις.
Πριν υπογράψουν, είναι σημαντικό να ζητούν αναλυτική ενημέρωση για τα εφάπαξ έξοδα, τις ασφαλιστικές καλύψεις, το συνολικό ποσό αποπληρωμής και τυχόν επιβαρύνσεις πρόωρης εξόφλησης.
Παρά την αυστηροποίηση των όρων, τα κριτήρια έγκρισης παρέμειναν αμετάβλητα. Οι τράπεζες εξακολουθούν να αξιολογούν το εισόδημα, τις υφιστάμενες υποχρεώσεις, την πιστοληπτική συμπεριφορά και την αξία του ακινήτου. Σταθερό διατηρήθηκε και το ποσοστό απορρίψεων, ενώ η ζήτηση για στεγαστικά παρουσίασε ελάχιστη μεταβολή.
Χαλάρωση στα καταναλωτικά – Τι αναμένεται έως το τέλος του 2026
Αντίθετη εικόνα παρουσίασαν τα καταναλωτικά δάνεια, όπου οι συνολικοί όροι χορήγησης χαλάρωσαν ελαφρώς λόγω μείωσης των τραπεζικών περιθωρίων, τόσο στα συνήθη δάνεια όσο και σε εκείνα υψηλότερου κινδύνου. Ωστόσο, η ζήτηση παρέμεινε σταθερή, όπως και τα κριτήρια έγκρισης και το ποσοστό απορρίψεων.
Στην επιχειρηματική πίστη, τα κριτήρια και οι όροι δανεισμού δεν μεταβλήθηκαν, ενώ η ζήτηση παρουσίασε μικρή κάμψη.
Για το τέταρτο τρίμηνο του 2026, οι τράπεζες προβλέπουν αμετάβλητα κριτήρια χορήγησης σε όλες τις κατηγορίες δανείων, σταθερή ζήτηση από τα νοικοκυριά και οριακή αύξηση της επιχειρηματικής ζήτησης.
Το μήνυμα προς τους υποψήφιους δανειολήπτες είναι σαφές: η πραγματική σύγκριση των στεγαστικών προσφορών πρέπει να γίνεται με βάση το συνολικό κόστος και όχι μόνο το επιτόκιο.
