Παθητικό κάπνισμα: 2,7 δισ. άνθρωποι εισέπνευσαν καπνό άλλων

Παρά τη μείωση των ποσοστών έκθεσης τις τελευταίες δεκαετίες, το παθητικό κάπνισμα εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες πρόωρης θνησιμότητας και επιβάρυνσης της υγείας παγκοσμίως.
Σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο The Lancet Public Health, περίπου 2,71 δισεκατομμύρια άνθρωποι εκτέθηκαν σε παθητικό κάπνισμα το 2023. Από αυτούς, 1,49 δισεκατομμύρια ήταν γυναίκες, ενώ 767 εκατομμύρια ήταν παιδιά κάτω των 15 ετών.
Η έκθεση στον καπνό του τσιγάρου συνδέθηκε, μόνο μέσα στο 2023, με περίπου 1,66 εκατομμύρια θανάτους, αλλά και με την απώλεια 44,8 εκατομμυρίων ετών υγιούς ζωής εξαιτίας πρόωρου θανάτου ή αναπηρίας.
Τη μελέτη πραγματοποίησαν ερευνητές με επικεφαλής το Ινστιτούτο Μετρήσεων και Αξιολόγησης της Υγείας (IHME) του Πανεπιστημίου της Ουάσινγκτον, αναλύοντας δεδομένα από 204 χώρες και περιοχές για την περίοδο 1990-2023.
Εκτεθειμένος ένας στους τρεις ανθρώπους παγκοσμίως
Παρά το γεγονός ότι το ποσοστό του πληθυσμού που εκτίθεται σε παθητικό κάπνισμα έχει μειωθεί σε σχέση με το 1990, ο συνολικός αριθμός των ανθρώπων που αναπνέουν καπνό από άλλους παραμένει σε μεγάλο βαθμό αμετάβλητος.
Το 2023, περίπου το 33,9% του παγκόσμιου πληθυσμού εκτιμάται ότι εκτέθηκε σε παθητικό κάπνισμα.
Η κατάσταση είναι ακόμη πιο έντονη σε ορισμένες περιοχές του πλανήτη. Στη Νοτιοανατολική και Ανατολική Ασία, καθώς και στην Ωκεανία, το ποσοστό έκθεσης έφτασε το 48,4%.
Παράλληλα, σε ορισμένες χώρες οι γυναίκες εμφάνιζαν σχεδόν 1,8 φορές μεγαλύτερη έκθεση σε σύγκριση με τους άνδρες, γεγονός που καταδεικνύει και τις σημαντικές κοινωνικές και περιβαλλοντικές διαφορές που επηρεάζουν την έκθεση στον καπνό.
Αύξηση της έκθεσης στην Αφρική και τη Μέση Ανατολή
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν τα στοιχεία για την υποσαχάρια Αφρική, όπου ο αριθμός των ανθρώπων που εκτίθενται σε παθητικό κάπνισμα σχεδόν διπλασιάστηκε από το 1990.
Αύξηση κατά 72,1% καταγράφηκε επίσης στη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή.
Η γεωγραφική κατανομή της έκθεσης είναι ιδιαίτερα σημαντική: σχεδόν οι μισοί άνθρωποι που εκτέθηκαν παγκοσμίως το 2023 βρίσκονταν σε μόλις τρεις χώρες.
- Κίνα: 664 εκατομμύρια άνθρωποι
- Ινδία: 444 εκατομμύρια
- Ινδονησία: 142 εκατομμύρια
Τα στοιχεία αποτυπώνουν το μέγεθος του προβλήματος, αλλά και τις μεγάλες διαφορές που εξακολουθούν να υπάρχουν μεταξύ των χωρών και των περιοχών.
Η καρδιά και οι πνεύμονες πληρώνουν το μεγαλύτερο τίμημα
Το παθητικό κάπνισμα δεν αποτελεί απλώς μια ενοχλητική έκθεση στον καπνό. Συνδέεται με σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία και σημαντική απώλεια ετών υγιούς ζωής.
Η ισχαιμική καρδιοπάθεια αποτέλεσε την κυριότερη αιτία απώλειας υγείας που αποδόθηκε στο παθητικό κάπνισμα. Μόνο το 2023, σε αυτήν αποδόθηκαν περίπου 12 εκατομμύρια χαμένα έτη υγιούς ζωής.
Η παρατεταμένη έκθεση στον καπνό μπορεί να επιβαρύνει σημαντικά το καρδιαγγειακό και το αναπνευστικό σύστημα, επηρεάζοντας ιδιαίτερα ανθρώπους που εκτίθενται συστηματικά στο σπίτι, στον χώρο εργασίας ή σε άλλους κλειστούς χώρους.
Ιδιαίτερα ευάλωτα τα παιδιά
Από τις πιο ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού είναι τα παιδιά, τα οποία δεν έχουν τη δυνατότητα να ελέγξουν οι ίδιοι το περιβάλλον στο οποίο εκτίθενται.
Στις μικρότερες ηλικίες, η μεγαλύτερη επιβάρυνση από το παθητικό κάπνισμα συνδέεται με λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού συστήματος.
Η διαπίστωση αυτή αναδεικνύει την ανάγκη για ακόμη μεγαλύτερη προστασία των παιδιών από την έκθεση στον καπνό, ιδιαίτερα μέσα στο σπίτι και σε άλλους χώρους όπου η απομάκρυνση του καπνού δεν είναι πάντα επαρκής.
vita.gr